Με μια ματιά
- Τι προλαμβάνει
- Τέτανο και, ανά συνδυασμό, άλλα νοσήματα
- Ποιοι το κάνουν
- Βρέφη, παιδιά, έφηβοι, ενήλικες και έγκυες· μετά από τραύμα, ανάλογα με το ιστορικό εμβολιασμού.
- Δόσεις
- 5 στην παιδική ηλικία, μετά αναμνηστικές· στους ανεμβολίαστους ενήλικες 3.
- Εθνικό Πρόγραμμα
- Περιλαμβάνεται για παιδιά, εφήβους, ενήλικες και σε κάθε κύηση.
- Είδος εμβολίου
- Συνδυασμένο εμβόλιο με τετανική ανατοξίνη
- Στην Ελλάδα
- 4 εμβόλια
Τι είναι το αντιτετανικό εμβόλιο
Το αντιτετανικό εμβόλιο σε προστατεύει από τον τέτανο και χορηγείται σε συνδυασμό με εμβόλια για άλλα νοσήματα, όπως η διφθερίτιδα και ο κοκκύτης. Το Triaxis περιέχει ανατοξίνες και συστατικά βακτηρίων, χωρίς ζωντανά βακτήρια ή ιούς.
Από τι προστατεύει
Τα βακτήρια που προκαλούν τέτανο μπορούν να μπουν στο σώμα σου από κοψίματα, εκδορές ή άλλες πληγές. Παράγουν μια τοξίνη που προκαλεί δυσκαμψία και επώδυνους μυϊκούς σπασμούς, ενώ η νόσος μπορεί να οδηγήσει ακόμη και σε θάνατο. Οι πολύ ισχυροί σπασμοί μπορούν να προκαλέσουν κατάγματα στη σπονδυλική στήλη.
Ποιοι πρέπει να κάνουν το αντιτετανικό εμβόλιο
- Βρέφη και παιδιά <7 ετών
- Το παιδί σου κάνει εμβόλιο διφθερίτιδας, τετάνου και ακυτταρικού κοκκύτη (DTaP), με σχήμα 5 δόσεων. Προτιμώνται οι συνδυασμοί που καλύπτουν περισσότερα νοσήματα.
- Έφηβοι 11–12 ετών
- Συστήνεται αναμνηστική δόση με εμβόλιο τετάνου, διφθερίτιδας και ακυτταρικού κοκκύτη τύπου ενηλίκου (Tdap) ή με τον συνδυασμό που περιλαμβάνει και πολιομυελίτιδα (Tdap-IPV).
- Ενήλικες με πλήρη παιδικό εμβολιασμό
- Κάνεις μία δόση Tdap ή Tdap-IPV μεταξύ 18 και 25 ετών. Έπειτα χρειάζεσαι αναμνηστική δόση με εμβόλιο τετάνου και διφθερίτιδας τύπου ενηλίκου (Td) ή Tdap ανά δεκαετία.
- Ενήλικες με ελλιπές ή άγνωστο ιστορικό
- Αρχίζεις ή συμπληρώνεις τον εμβολιασμό σου με μία δόση Tdap. Αν έχεις κάνει λιγότερες από 3 δόσεις, συμπληρώνεις όσες λείπουν.
- Έγκυες και ανεμβολίαστες λεχωίδες
- Σε κάθε κύηση κάνεις μία δόση Tdap ή Tdap-IPV, κατά προτίμηση από την 27η έως την 36η εβδομάδα. Η σύσταση καλύπτει και τις ανεμβολίαστες λεχωίδες, χωρίς να εξαρτάται από το διάστημα μετά από προηγούμενο Td ή Tdap.
- Παιδιά και ενήλικες με τραύμα
- Το αν χρειάζεσαι εμβόλιο ή και ανθρώπινη αντιτετανική ανοσοσφαιρίνη (TIG) εξαρτάται από το τραύμα και τις προηγούμενες δόσεις σου. Σε μολυσμένο τραύμα, αν έχεις HIV λοίμωξη ή σοβαρή ανοσοανεπάρκεια, χρειάζεσαι TIG ανεξάρτητα από το ιστορικό εμβολιασμού.
Αν δεν είσαι σίγουρος αν ανήκεις σε κάποια ομάδα, συζήτησέ το με τον γιατρό σου.
Πόσες δόσεις χρειάζονται και πότε
| ΓΙΑ ΠΟΙΟΥΣ | ΔΟΣΕΙΣ |
|---|---|
| Βρέφη, πρώτες δόσεις DTaP | 1η στους 2 μηνών, 2η στους 4 μηνών, 3η στους 6 μηνών. |
| Παιδιά, 4η δόση DTaP | 15–18 μηνών· από τον 15ο μήνα, αν έχουν μεσολαβήσει 6 μήνες μετά την 3η δόση. |
| Παιδιά, 5η δόση DTaP | 4–6 ετών. Παραλείπεται αν η 4η δόση έγινε μετά τα 4 χρόνια. |
| Έφηβοι | Μία αναμνηστική δόση Tdap ή Tdap-IPV στα 11–12 ετών. |
| Ενήλικες με πλήρη παιδικό εμβολιασμό | Μία δόση Tdap ή Tdap-IPV μεταξύ 18 και 25 ετών· στη συνέχεια Td ή Tdap ανά δεκαετία. |
| Ενήλικες που εμβολιάζονται πρώτη φορά | 3 δόσεις, με μία δόση Tdap: οι πρώτες δύο απέχουν τουλάχιστον 4 εβδομάδες· η τρίτη γίνεται 6-12 μήνες μετά τη δεύτερη. |
| Ενήλικες με ατελή εμβολιασμό | Αν έχουν γίνει λιγότερες από 3 δόσεις, συμπληρώνονται όσες υπολείπονται, με μία δόση Tdap. |
| Κάθε κύηση | Μία δόση Tdap ή Tdap-IPV, κατά προτίμηση από την 27η έως την 36η εβδομάδα. |
Πώς γίνεται
- Το Triaxis γίνεται με ένεση στον μυ, ψηλά στην εξωτερική πλευρά του βραχίονα, από επαγγελματία υγείας.
- Μπορεί γενικά να χορηγηθεί μαζί με άλλα εμβόλια ή ανοσοσφαιρίνες, σε διαφορετικό σημείο. Όταν γίνονται ταυτόχρονα ενέσεις διαφορετικών εμβολίων, χρησιμοποιούνται διαφορετικά άκρα.
- Αν έχεις σοβαρή οξεία νόσο με πυρετό, ο εμβολιασμός αναβάλλεται μέχρι να αναρρώσεις. Μια ήπια ασθένεια χωρίς πυρετό συνήθως δεν απαιτεί αναβολή.
- Αν ως ενήλικας έχεις κάνει λιγότερες από 3 δόσεις, ο γιατρός σου συμπληρώνει τις δόσεις που λείπουν. Για αναπλήρωση από 7 ετών χρησιμοποιείται Tdap ή Td.
- Στην Ελλάδα κυκλοφορούν με επίσημη τιμή μόνο εμβόλια Tdap και Tdap-IPV (Boostrix, Triaxis, Boostrix Polio, Repevax)· εμβόλιο Td μόνο του δεν κυκλοφορεί.
Δες όλο το εμβολιολόγιο του παιδιού σου ή τις συστάσεις για την ηλικία σου
Αντιτετανικό μετά από τραύμα: πότε χρειάζεται
| ΔΟΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΧΕΙΣ ΚΑΝΕΙ | Καθαρό, μικρό τραύμα | Κάθε άλλο τραύμα (π.χ. λερωμένο με χώμα, κόπρανα ή σάλιο, τραύμα από σύνθλιψη ή διάτρηση, έγκαυμα, κρυοπάγημα, δάγκωμα ζώου) |
|---|---|---|
| Άγνωστο ιστορικό ή λιγότερες από 3 δόσεις | Εμβόλιο: ναι · Ανοσοσφαιρίνη: όχι | Εμβόλιο: ναι · Ανοσοσφαιρίνη: ναι |
| 3 ή περισσότερες δόσεις | Εμβόλιο μόνο αν έχουν περάσει 10 χρόνια ή περισσότερα από την τελευταία δόση · Ανοσοσφαιρίνη: όχι | Εμβόλιο μόνο αν έχουν περάσει 5 χρόνια ή περισσότερα από την τελευταία δόση · Ανοσοσφαιρίνη: όχι |
- Για ενήλικες που δεν έχουν κάνει ποτέ Tdap προτιμάται το Tdap αντί για το Td.
- Με HIV ή σοβαρή ανοσοανεπάρκεια, σε λερωμένα τραύματα (και μικρά) χρειάζεται και αντιτετανική ανοσοσφαιρίνη, ανεξάρτητα από τις δόσεις που έχεις κάνει.
Σε βαθύ, λερωμένο ή μεγάλο τραύμα ή δάγκωμα πήγαινε σε γιατρό ή στα επείγοντα· σε επείγον κάλεσε το 166 ή το 112.
Ποια εμβόλια κυκλοφορούν στην Ελλάδα
| ΕΜΒΟΛΙΟ | ΤΙ ΕΙΝΑΙ | ΑΝΩΤΑΤΗ ΤΙΜΗ |
|---|---|---|
| Boostrix | Συνδυασμένο εμβόλιο για διφθερίτιδα, τέτανο και κοκκύτη, εγκεκριμένο ως αναμνηστική δόση από την ηλικία των 4 ετών. | από 16,64 € |
| Boostrix Polio | – | από 24,90 € |
| Triaxis | Προσροφημένο εμβόλιο μειωμένης περιεκτικότητας αντιγόνων για διφθερίτιδα, τέτανο και κοκκύτη, εγκεκριμένο για ενίσχυση της προστασίας από την ηλικία των 4 ετών, μετά το αρχικό σχήμα. | από 38,44 € |
| Repevax | – | από 26,08 € |
Η τιμή είναι η ανώτατη λιανική με ΦΠΑ ανά δόση. Τα εμβόλια δίνονται με ιατρική συνταγή· αν το εμβόλιο αποζημιώνεται από τον ΕΟΠΥΥ για την ηλικία ή την ομάδα σου, πληρώνεις μόνο τη συμμετοχή σου, αν υπάρχει. Ποιο σκεύασμα θα κάνεις το αποφασίζει ο γιατρός σου.
Παρενέργειες του αντιτετανικού εμβολίου
Ζήτησε αμέσως ιατρική βοήθεια
- Ζήτησε αμέσως ιατρική βοήθεια αν μετά την ένεση δυσκολεύεσαι να αναπνεύσεις.
- Ζήτησε αμέσως ιατρική βοήθεια αν η γλώσσα ή τα χείλη σου γίνουν μπλε.
- Ζήτησε αμέσως ιατρική βοήθεια αν εμφανίσεις εξάνθημα ή πρήξιμο στο πρόσωπο ή στον λαιμό.
- Ζήτησε αμέσως ιατρική βοήθεια αν έχεις πτώση της πίεσης με ζάλη ή λιποθυμία.
Πολύ συχνές
- Πόνος, κοκκινίλα ή πρήξιμο εκεί όπου έγινε η ένεση.
- Πονοκέφαλος.
- Διάρροια.
- Κούραση.
- Μειωμένη όρεξη σε παιδιά 4 έως 6 ετών.
- Ναυτία σε εφήβους 11 έως 17 ετών.
- Πόνοι στο σώμα ή μυϊκή αδυναμία σε ηλικίες 11 έως 17 και 18 έως 64 ετών.
- Πόνος ή πρήξιμο στις αρθρώσεις σε εφήβους 11 έως 17 ετών.
- Αδιαθεσία σε ηλικίες 11 έως 17 και 18 έως 64 ετών.
- Ρίγη σε εφήβους 11 έως 17 ετών.
Συχνές
- Εμετός.
- Εξάνθημα.
- Πυρετός.
- Πρόβλημα στους λεμφαδένες της μασχάλης.
- Ναυτία σε ηλικίες 4 έως 6 και 18 έως 64 ετών.
- Πόνοι στο σώμα ή μυϊκή αδυναμία σε παιδιά 4 έως 6 ετών.
- Πόνος ή πρήξιμο στις αρθρώσεις σε ηλικίες 4 έως 6 και 18 έως 64 ετών.
- Ρίγη σε ηλικίες 4 έως 6 και 18 έως 64 ετών.
Σπάνιες
- Σοβαρή αλλεργική αντίδραση: πολύ σπάνια, σε έως 1 στα 10.000 άτομα.
Χωρίς γνωστή συχνότητα
- Αλλεργικές αντιδράσεις, ακόμη και σοβαρές.
- Μυρμήγκιασμα ή μούδιασμα.
- Σύνδρομο Guillain-Barré, με παράλυση μέρους ή ολόκληρου του σώματος.
- Φλεγμονή στα νεύρα του βραχίονα ή παράλυση του προσώπου.
- Σπασμοί ή λιποθυμία.
- Φλεγμονή στον νωτιαίο μυελό.
- Φλεγμονή στον καρδιακό μυ ή σε άλλους μυς.
- Φαγούρα ή κνίδωση.
- Εκτεταμένο πρήξιμο άκρου με κοκκινίλα, κάψιμο, ευαισθησία ή πόνο.
- Μελανιά, απόστημα ή μικρό εξόγκωμα εκεί όπου έγινε η ένεση.
Οι παρενέργειες είναι αυτές που αναφέρει το επίσημο φύλλο οδηγιών του Triaxis· στα άλλα σκευάσματα μπορεί να διαφέρουν λίγο. Πολύ συχνές: περισσότερες από 1 στις 10 δόσεις· συχνές: έως 1 στις 10· όχι συχνές: έως 1 στις 100· σπάνιες: έως 1 στις 1.000 ή λιγότερο. Ενημέρωσε τον γιατρό σου για κάθε ανεπιθύμητη ενέργεια.
Ποιοι δεν πρέπει να κάνουν το αντιτετανικό εμβόλιο
- Μην κάνεις Triaxis αν είχες αλλεργική αντίδραση σε προηγούμενο εμβόλιο διφθερίτιδας, τετάνου ή κοκκύτη, ή σε συστατικό του, συμπεριλαμβανομένων ιχνών φορμαλδεΰδης ή γλουταραλδεΰδης.
- Μην κάνεις Triaxis αν είχες σοβαρή αντίδραση που επηρέασε τον εγκέφαλο μέσα σε μια εβδομάδα από προηγούμενο εμβόλιο κοκκύτη.
Πότε χρειάζεται προσοχή ή αναβολή
- Ενημέρωσε τον γιατρό σου αν έχεις σοβαρή οξεία ασθένεια με πυρετό· χρειάζεται αναβολή μέχρι την ανάρρωση.
- Πες στον γιατρό σου αν έκανες αναμνηστικό διφθερίτιδας και τετάνου τις τελευταίες 4 εβδομάδες. Για το Triaxis χρειάζεται αξιολόγηση με βάση τις εθνικές συστάσεις, οι οποίες επιτρέπουν Tdap ή Tdap-IPV ανεξάρτητα από το διάστημα μετά την προηγούμενη δόση.
- Ενημέρωσε αν εμφάνισες σύνδρομο Guillain-Barré εντός 6 εβδομάδων από εμβόλιο που περιείχε τέτανο.
- Αν έχεις εξελισσόμενη νευρολογική νόσο ή σπασμούς που δεν ελέγχονται, προηγείται θεραπεία και σταθεροποίηση.
- Αν έχεις εξασθενημένο ανοσοποιητικό ή παίρνεις ανοσοκατασταλτική θεραπεία, η προστασία μπορεί να είναι μικρότερη. Όπου είναι εφικτό, ο εμβολιασμός αναβάλλεται μέχρι να τελειώσει η νόσος ή η θεραπεία.
- Πες στον γιατρό σου αν αιμορραγείς εύκολα, έχεις διαταραχή πήξης ή παίρνεις φάρμακα που επηρεάζουν την πήξη.
- Ενημέρωσε αν έχεις λιποθυμήσει σε προηγούμενη ένεση.
- Ανάφερε τυχόν αλλεργία στο λάτεξ, καθώς ορισμένα καπάκια σύριγγας περιέχουν παράγωγό του.
Αντιτετανικό εμβόλιο στην εγκυμοσύνη και τον θηλασμό
Εγκυμοσύνη
Σε κάθε εγκυμοσύνη συστήνεται μία δόση Tdap ή Tdap-IPV, με προτιμώμενο διάστημα από την 27η έως την 36η εβδομάδα, ανεξάρτητα από προηγούμενο εμβολιασμό με Td ή Tdap. Ενημέρωσε τον γιατρό σου αν είσαι ή μπορεί να είσαι έγκυος, ή αν σχεδιάζεις εγκυμοσύνη. Η χορήγηση Triaxis στην κύηση μεταφέρει προστασία στο μωρό έναντι του κοκκύτη για τους πρώτους μήνες.
Θηλασμός
Αν θηλάζεις, ενημέρωσε τον γιατρό σου πριν κάνεις Triaxis.
Συχνές ερωτήσεις
Πότε χρειάζομαι αντιτετανικό εμβόλιο μετά από τραύμα;
Αν το ιστορικό σου είναι άγνωστο ή έχεις κάνει λιγότερες από 3 δόσεις, χρειάζεσαι εμβόλιο ακόμη και για μικρό, καθαρό τραύμα. Με 3 ή περισσότερες δόσεις, χρειάζεται αναμνηστική όταν έχουν περάσει ≥10 έτη για μικρό, καθαρό τραύμα ή ≥5 έτη για τα υπόλοιπα τραύματα.
Πότε χρειάζεται αντιτετανική ανοσοσφαιρίνη («ορός»);
Η ανθρώπινη αντιτετανική ανοσοσφαιρίνη χρειάζεται αν έχεις άγνωστο ιστορικό ή λιγότερες από 3 δόσεις και πρόσφατο ρυπαρό τραύμα, όπως πληγή με χώμα, κόπρανα ή σάλιο. Χορηγείται μαζί με αντιτετανικό εμβόλιο, κατά προτίμηση ταυτόχρονα· δεν χρειάζεται για μικρό, καθαρό τραύμα.
Χρειάζομαι αντιτετανικό μετά από δάγκωμα σκύλου;
Το δάγκωμα ζώου ανήκει στα τραύματα για τα οποία ελέγχεται η ανάγκη αντιτετανικής προφύλαξης. Αν έχεις κάνει 3 ή περισσότερες δόσεις, χρειάζεσαι αναμνηστική όταν έχουν περάσει ≥5 έτη· με άγνωστο ιστορικό ή λιγότερες από 3 δόσεις χρειάζεσαι εμβόλιο και αντιτετανική ανοσοσφαιρίνη.
Η σελίδα είναι απλοποιημένη σύνοψη του Εθνικού Προγράμματος Εμβολιασμών και των επίσημων φύλλων οδηγιών των εμβολίων· δεν αντικαθιστά τον γιατρό σου. Το ποιο εμβόλιο θα κάνεις και πότε το αποφασίζει ο γιατρός ή ο παιδίατρός σου, ιδιαίτερα σε κύηση, ανοσοκαταστολή ή χρόνια νοσήματα. Σε σοβαρή αλλεργική αντίδραση μετά από εμβόλιο κάλεσε το 166 ή το 112.
Τελευταίος έλεγχος: 10/11/2026
