Σάκχαρο νηστείας: φυσιολογικές τιμές

Τι μετρά το σάκχαρο νηστείας

Το σάκχαρο νηστείας μετρά τη γλυκόζη στο αίμα σου αφού έχεις μείνει χωρίς φαγητό. Η γλυκόζη προέρχεται από τις τροφές και αποτελεί βασική πηγή ενέργειας για τα κύτταρα, μαζί και για τα κύτταρα του εγκεφάλου.

Η ινσουλίνη είναι η ορμόνη που βοηθά τη γλυκόζη να περάσει από το αίμα στα κύτταρα. Αν ο οργανισμός δεν παράγει αρκετή ή δεν τη χρησιμοποιεί σωστά, η γλυκόζη μπορεί να παραμένει αυξημένη στο αίμα.

Ο γιατρός μπορεί να ζητήσει την εξέταση στον προληπτικό έλεγχο για προδιαβήτη και διαβήτη, ακόμη κι αν δεν έχεις συμπτώματα. Χρησιμοποιείται επίσης για την παρακολούθησή τους ή για τη διερεύνηση συμπτωμάτων, όπως έντονη δίψα, συχνουρία, τρέμουλο ή ζάλη.

Τι σημαίνει υψηλό σάκχαρο νηστείας

Το υψηλό σάκχαρο νηστείας μπορεί να σχετίζεται με προδιαβήτη ή διαβήτη, αλλά υπάρχουν και άλλες πιθανές αιτίες. Μία αυξημένη τιμή δεν αρκεί πάντα για διάγνωση.

• ΠροδιαβήτηςΗ γλυκόζη είναι αυξημένη, χωρίς να βρίσκεται στο επίπεδο που αντιστοιχεί σε διαβήτη. Συνδέεται με μεγαλύτερο κίνδυνο μελλοντικού διαβήτη.
• Σακχαρώδης διαβήτηςΟ οργανισμός μπορεί να μην παράγει αρκετή ινσουλίνη ή να μην τη χρησιμοποιεί αποτελεσματικά.
• ΥπερθυρεοειδισμόςΗ υπερλειτουργία του θυρεοειδούς μπορεί να αυξήσει τη γλυκόζη.
• Παθήσεις του παγκρέατοςΗ παγκρεατίτιδα είναι μία από τις πιθανές αιτίες.
• Σωματικό στρεςΜια σοβαρή ασθένεια, ένας τραυματισμός ή μια επέμβαση μπορεί να ανεβάσουν το σάκχαρο.
• Παθήσεις των επινεφριδίωνΠιθανές αιτίες είναι το σύνδρομο Cushing και το φαιοχρωμοκύττωμα.
• Ορισμένα φάρμακαΚάποια κορτικοστεροειδή, αντιψυχωσικά, β-αναστολείς και στατίνες μπορεί να αυξήσουν τη γλυκόζη.

Τι σημαίνει χαμηλό σάκχαρο νηστείας

Το χαμηλό σάκχαρο λέγεται υπογλυκαιμία και συχνά σχετίζεται με φάρμακα για τον διαβήτη. Αν δεν έχεις διαβήτη, είναι λιγότερο συχνό και μπορεί να έχει άλλες αιτίες.

• Ινσουλίνη και άλλα φάρμακαΗ υπερβολική ποσότητα ινσουλίνης ή άλλων αντιδιαβητικών φαρμάκων μπορεί να ρίξει το σάκχαρο. Υπάρχουν και άλλα φάρμακα που το μειώνουν.
• Ανεπαρκές φαγητόΗ μικρή πρόσληψη τροφής μπορεί να μειώσει τη γλυκόζη, ιδιαίτερα αν παίρνεις φάρμακα για τον διαβήτη.
• Έντονη άσκησηΗ μεγαλύτερη σωματική δραστηριότητα από ό,τι συνήθως μπορεί να ρίξει το σάκχαρο.
• Παθήσεις του ήπατος ή των νεφρώνΟρισμένες παθήσεις αυτών των οργάνων μπορεί να προκαλέσουν υπογλυκαιμία.
• ΥποθυρεοειδισμόςΗ μειωμένη λειτουργία του θυρεοειδούς είναι μία πιθανή αιτία.
• Παθήσεις επινεφριδίων ή υπόφυσηςΗ μειωμένη λειτουργία των επινεφριδίων ή ορισμένες διαταραχές της υπόφυσης μπορεί να μειώσουν τη γλυκόζη.
• ΙνσουλίνωμαΠολύ σπάνιος όγκος του παγκρέατος που μπορεί να προκαλέσει χαμηλό σάκχαρο.

Προετοιμασία για την εξέταση

Χρειάζεται νηστεία για τουλάχιστον 8 ώρες πριν από την αιμοληψία: δεν τρως και δεν πίνεις τίποτα εκτός από νερό. Η εξέταση γίνεται συνήθως το πρωί, πριν από το πρωινό.

Ενημέρωσε τον γιατρό σου για όλα τα φάρμακα που παίρνεις, γιατί ορισμένα μπορεί να ανεβάσουν ή να κατεβάσουν τη γλυκόζη. Μην αλλάξεις ή διακόψεις κάποιο φάρμακο χωρίς οδηγία του γιατρού σου.

Πότε να μιλήσεις με γιατρό

Μίλησε με τον γιατρό σου αν η τιμή σου είναι εκτός ορίων ή έχεις έντονη δίψα, συχνουρία, θολή όραση, τρέμουλο ή ζάλη. Θα αξιολογήσει το αποτέλεσμα μαζί με το ιστορικό σου και άλλες εξετάσεις. Συχνά η εξέταση επαναλαμβάνεται άλλη ημέρα για να επιβεβαιωθεί η διάγνωση.

Η σοβαρή υπογλυκαιμία χρειάζεται άμεση ιατρική βοήθεια, γιατί μπορεί να προκαλέσει σπασμούς και βλάβη στον εγκέφαλο. Αν έχεις έντονα συμπτώματα, όπως σύγχυση, λιποθυμία ή σπασμούς, κάλεσε το 166 ή το 112.