CPK: τι είναι και φυσιολογικές τιμές

Τι είναι η CPK (κινάση της κρεατίνης)

Η εξέταση μετρά την ποσότητα της κινάσης της κρεατίνης, γνωστής ως CPK ή CK, στο αίμα σου. Είναι ένα ένζυμο που βοηθά στην παραγωγή ενέργειας και βρίσκεται κυρίως στους μυς που χρησιμοποιείς για να κινείσαι, αλλά και στην καρδιά και στον εγκέφαλο.

Μικρή ποσότητα CPK περνά φυσιολογικά στο αίμα από την καθημερινή καταπόνηση των μυών. Όταν όμως τραυματίζονται ή παθαίνουν βλάβη, μπορεί να απελευθερωθεί μεγαλύτερη ποσότητα. Η εξέταση από μόνη της δεν δείχνει πού βρίσκεται η βλάβη ή τι την προκάλεσε.

Ο γιατρός μπορεί να τη ζητήσει αν έχεις μυϊκό πόνο, κράμπες, αδυναμία ή σκουρόχρωμα ούρα, καθώς και μετά από μυϊκό τραυματισμό. Χρησιμοποιείται κυρίως για τη διερεύνηση και την παρακολούθηση μυϊκών παθήσεων. Για πιθανό έμφραγμα χρησιμοποιείται συχνότερα η τροπονίνη.

Τι σημαίνει υψηλή CPK

Η υψηλή CPK συνήθως συνδέεται με μυϊκή καταπόνηση ή βλάβη, χωρίς να αποκαλύπτει από μόνη της την αιτία. Η πρόσφατη άσκηση, οι τραυματισμοί και ορισμένα φάρμακα μπορεί να επηρεάσουν την τιμή σου.

• Έντονη άσκησηΗ μεγάλη μυϊκή καταπόνηση μπορεί να αυξήσει την CPK.
• Μυϊκός τραυματισμόςΤραύματα, εγκαύματα, πρόσφατη επέμβαση ή ενδομυϊκές ενέσεις μπορεί να ανεβάσουν την τιμή.
• ΦάρμακαΟρισμένα φάρμακα, όπως οι στατίνες και οι φιβράτες, μπορεί να αυξήσουν την CPK.
• Μυοσίτιδα και άλλες μυϊκές παθήσειςΗ φλεγμονή των μυών και παθήσεις όπως οι μυϊκές δυστροφίες είναι πιθανές αιτίες.
• ΡαβδομυόλυσηΠρόκειται για γρήγορη διάσπαση μυϊκού ιστού που μπορεί να προκαλέσει σοβαρή βλάβη στα νεφρά και χρειάζεται άμεση ιατρική βοήθεια.
• Παθήσεις της καρδιάςΤο έμφραγμα και η μυοκαρδίτιδα μπορεί να αυξήσουν την CPK, αλλά χρειάζονται άλλες εξετάσεις για τη διάγνωση.
• Διαταραχές του θυρεοειδούςΟ υποθυρεοειδισμός και ο υπερθυρεοειδισμός μπορεί να συνδέονται με αυξημένη τιμή.
• Σπασμοί ή εγκεφαλική βλάβηΗ CPK μπορεί να αυξηθεί μετά από σπασμούς, εγκεφαλικό επεισόδιο ή τραυματισμό του εγκεφάλου.

Πώς πέφτει η υψηλή CPK

Η αντιμετώπιση εξαρτάται από την αιτία, που θα διερευνήσει ο γιατρός σου. Μπορεί να χρειαστεί επανάληψη της εξέτασης για να φανεί αν η CPK υποχωρεί ή παραμένει αυξημένη, καθώς και άλλες εξετάσεις. Δεν αρκεί να μειωθεί ο αριθμός· χρειάζεται να εντοπιστεί τι προκαλεί την αύξηση. Συζήτησέ το με τον γιατρό σου.

Αν έχεις μυϊκό πόνο ή αδυναμία μαζί με σκουρόχρωμα ή λιγοστά ούρα, χρειάζεσαι άμεση ιατρική βοήθεια. Μπορεί να πρόκειται για ραβδομυόλυση, που μπορεί να βλάψει τους νεφρούς. Αν τα συμπτώματα είναι έντονα, κάλεσε το 166 ή το 112.

Χρειάζεται νηστεία για την εξέταση CPK;

ΝηστείαΡώτα το εργαστήριο αν χρειάζεται νηστεία, ειδικά αν γίνονται και άλλες εξετάσεις.

Συνήθως δεν χρειάζεται ειδική προετοιμασία για την CPK. Ο γιατρός μπορεί να σου ζητήσει να αποφύγεις την έντονη άσκηση και το αλκοόλ για λίγες ημέρες πριν από την αιμοληψία.

Ενημέρωσε τον γιατρό σου για όλα τα φάρμακα που παίρνεις, καθώς ορισμένα μπορεί να αυξήσουν την τιμή. Ανέφερε επίσης πρόσφατη επέμβαση, τραυματισμό ή ενδομυϊκή ένεση. Μην αλλάξεις ή διακόψεις φάρμακο χωρίς να το συζητήσεις μαζί του.

Πότε να μιλήσεις με γιατρό

Αν η τιμή σου είναι αυξημένη ή έχεις μυϊκό πόνο και αδυναμία, συζήτησέ το με τον γιατρό σου. Θα συνεκτιμήσει το ιστορικό, τα συμπτώματα και άλλες εξετάσεις. Μπορεί να χρειαστεί επανάληψη της CPK για να φανεί αν ανεβαίνει ή πέφτει, ή εξέταση των διαφορετικών μορφών της για να διερευνηθεί η προέλευση της αύξησης.

Μυϊκός πόνος ή αδυναμία μαζί με σκουρόχρωμα ούρα ή μειωμένη ούρηση μπορεί να σχετίζονται με ραβδομυόλυση και χρειάζονται άμεση ιατρική βοήθεια. Αν τα συμπτώματα είναι έντονα, κάλεσε το 166 ή το 112.