ΧΑΠ: Το κάπνισμα είναι ο βασικός παράγοντας κινδύνου, καθώς ευθύνεται για το 80% έως 90% των περιπτώσεων. Η νόσος αναπτύσσεται στο 40% έως 50% των καπνιστών.
«Έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπιση για μια καλύτερη ζωή» είναι το μήνυμα της Παγκόσμιας Πρωτοβουλίας κατά της Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας, το οποίο αναδεικνύει η Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία (ΕΠΕ) με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα ΧΑΠ, στις 18 Νοεμβρίου.
Στο επίκεντρο του μηνύματος βρίσκονται η πρόληψη, η έγκαιρη διάγνωση και η άμεση παρέμβαση. Παράλληλα, επιδιώκεται η ενημέρωση των πολιτών, της ιατρικής κοινότητας και της Πολιτείας, ώστε να βελτιωθεί η πρόσβαση σε σημαντικές εξετάσεις για τη νόσο, όπως η σπιρομέτρηση.
ΧΑΠ: βασικά στοιχεία και αριθμοί
Η ΧΑΠ είναι χρόνια πάθηση των πνευμόνων που οφείλεται στην έκθεση σε ατμοσφαιρικούς ρύπους, με κυριότερο αιτιολογικό παράγοντα το κάπνισμα, αναφέρει η υπεύθυνη της ομάδας εργασίας για τη ΧΑΠ, Ανδριάνα Παπαϊωάννου, Αναπλ. Καθηγήτρια Πνευμονολογίας, ΕΚΠΑ, Α΄ Πανεπιστημιακή Πνευμονολογική Κλινική, ΓΝΝΘΑ «Η Σωτηρία».
«Υπολογίζεται ότι επηρεάζει περίπου 450 με 500 εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο, με την επίπτωσή της να αγγίζει το 10% στους ενήλικες άνω των 40 ετών. Η ΧΑΠ αποτελεί την τρίτη αιτία νοσηρότητας και θνητότητας παγκοσμίως και ευθύνεται ετησίως για περισσότερους από 3 εκατομμύρια θανάτους».
Σύμφωνα με την κα Παπαϊωάννου, στην Ελλάδα ο επιπολασμός της ΧΑΠ διαμορφώνεται μεταξύ 8,4% και 10,6%. Η νόσος φαίνεται να αφορά το 11,6% των ανδρών και το 4,8% των γυναικών. «Κύριος παράγοντας κινδύνου είναι το κάπνισμα, το οποίο ευθύνεται για το 80% έως 90% των περιπτώσεων ΧΑΠ, ενώ η νόσος αναπτύσσεται στο 40% έως 50% των συστηματικών καπνιστών».
Πρόληψη και αποτελεσματική αντιμετώπιση της ΧΑΠ
Ο συντονιστής της ομάδας εργασίας της ΕΠΕ, Κωνσταντίνος Κωστίκας, Καθηγητής Πνευμονολογίας στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, Ειδικός Γραμματέας και Υπεύθυνος Εκπαίδευσης της ΕΠΕ, GOLD COPD Assembly member, αναφέρεται στην έγκαιρη διάγνωση της ΧΑΠ και επισημαίνει παράλληλα ότι ο Πνευμονολόγος έχει καθοριστικό ρόλο στην επιλογή εξατομικευμένης θεραπείας.
Ο κ. Κωστίκας επισημαίνει: «Η ΧΑΠ είναι συχνή πάθηση που μπορεί να προληφθεί και να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά. Ωστόσο, παραμένει σε μεγάλο βαθμό αδιάγνωστη ή διαγιγνώσκεται αργά.
Η νόσος, όπως γνωρίζουμε πλέον, ενδέχεται να αρχίσει σε νεαρή ηλικία, ακόμη και πριν από τα 40, και να σχετίζεται με παράγοντες εκτός του καπνίσματος, όπως η ατμοσφαιρική ρύπανση. Με την έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπιση επιβραδύνεται η εξέλιξή της, περιορίζονται οι παροξύνσεις και βελτιώνεται η ζωή των ασθενών μας».
Ποια είναι τα συμπτώματα της ΧΑΠ
Ο επίμονος βήχας, η παραγωγή πτυέλων και η δύσπνοια, ιδίως στη διάρκεια σωματικής δραστηριότητας, δεν θα πρέπει να θεωρούνται απλώς συνέπεια του καπνίσματος ή της ηλικίας, τονίζει ο υπεύθυνος της ομάδας εργασίας για τη ΧΑΠ, Πασχάλης Στειρόπουλος, Καθηγητής Πνευμονολογίας στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης και Διευθυντής της Πνευμονολογικής Κλινικής του ΠΓΝ Αλεξανδρούπολης.
«Η διάγνωση της ΧΑΠ επιβεβαιώνεται με τη σπιρομέτρηση, μια απλή, γρήγορη και ανώδυνη εξέταση που αξιολογεί τη λειτουργία των πνευμόνων. Ιδιαίτερα σημαντικό είναι να υποβάλλονται σε σπιρομέτρηση άτομα με αναπνευστικά συμπτώματα και ιστορικό καπνίσματος ή έκθεσης σε άλλους επιβαρυντικούς παράγοντες».
Πώς αντιμετωπίζεται η ΧΑΠ
Η θεραπευτική προσέγγιση της ΧΑΠ έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο τα τελευταία χρόνια, δημιουργώντας νέες προοπτικές για τη βελτίωση της πορείας της νόσου, αναφέρει η Ηλέκτρα Βουλγαρέλη, Επικουρική Επιμελήτρια Β, Β΄ Πανεπιστημιακή Πνευμονολογική Κλινική, ΠΓΝ «Αττικόν», Early Career Member, ομάδα εργασίας ΧΑΠ.
«Πλέον, επιδιώκουμε όχι μόνο να ανακουφίζουμε τα συμπτώματα, αλλά και να προλαμβάνουμε τις παροξύνσεις και να βελτιώνουμε τη μακροχρόνια πρόγνωση.
Η φροντίδα σήμερα στηρίζεται στην προσαρμογή της θεραπείας στα χαρακτηριστικά και τις ανάγκες κάθε ασθενούς, μαζί με τη διακοπή του καπνίσματος, τη σωματική άσκηση και την πνευμονική αποκατάσταση. Η ΧΑΠ χρειάζεται διαρκή παρακολούθηση και συνολική αντιμετώπιση, με τον ασθενή στο επίκεντρο».
Στο πλαίσιο των δράσεων για την Παγκόσμια Ημέρα, η ομάδα εργασίας ΧΑΠ της ΕΠΕ ετοίμασε τρία ενημερωτικά βίντεο. Θεματικές τους είναι η σημασία της σπιρομέτρησης, η έγκαιρη διάγνωση και η θεραπευτική αντιμετώπιση της νόσου. Η προβολή τους θα γίνει στη σελίδα της Επιστημονικής Εταιρείας στο Facebook.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/chap-o-epipolasmos-ftanei-eos-to-106-stin-ellada-i-egkairi-diagnosi-mporei-na-allaxei-tin-poreia-tis-nosoy/29906




