Οι χάκερ στοχεύουν νοσοκομεία – Οι κίνδυνοι για τη δημόσια υγεία

Το κύμα κυβερνοεπιθέσεων που έχει πλήξει πρόσφατα ευρωπαϊκές εγκαταστάσεις αποθήκευσης και συντήρησης προϊόντων αποκτά πλέον και μια νέα διάσταση για τα νοσοκομεία. Αρχικά, κακόβουλες παρεμβάσεις σε συστήματα ψύξης μεγάλων αλυσίδων λιανικής προκάλεσαν την καταστροφή σημαντικών ποσοτήτων τροφίμων· τώρα, η ανησυχία επεκτείνεται και στον τομέα της υγείας.

Έχουν καταγραφεί, ειδικότερα, ύποπτες απόπειρες ψηφιακής πρόσβασης σε συνδεδεμένα συστήματα ψύξης για τη συντήρηση εμβολίων, προϊόντων αίματος και άλλων ιατρικών υλικών, τα οποία πρέπει να διατηρούνται σε αυστηρά ελεγχόμενες θερμοκρασίες.

Μέχρι τώρα δεν έχει προκύψει ότι οι απόπειρες αυτές αλλοίωσαν τα αποθηκευμένα προϊόντα. Οι ειδικοί, ωστόσο, τονίζουν ότι η ανεπαρκής προστασία των συγκεκριμένων εγκαταστάσεων ενέχει σοβαρούς κινδύνους για τη δημόσια υγεία.

Από τα σουπερμάρκετ στις δομές υγείας

Αφορμή για μεγαλύτερη ανησυχία στάθηκε κυβερνοεπίθεση σε τρεις εγκαταστάσεις δημόσιου οργανισμού αιμοδοσίας στη Γαλλία. Κατά το περιστατικό εντοπίστηκε κακόβουλη τροποποίηση των ρυθμίσεων ψύξης του εξοπλισμού.

Φέρεται ότι η επίθεση έγινε μέσω εξωτερικού συνεργάτη, ο οποίος προμήθευε υπηρεσίες και εξοπλισμό ψύξης. Όπως αναφέρθηκε στις πληροφορίες που δόθηκαν στη δημοσιότητα, οι δράστες απέκτησαν απομακρυσμένη πρόσβαση και μπορούσαν να αλλάξουν τις ρυθμίσεις των εγκαταστάσεων.

Το συμβάν ανέδειξε ένα σημαντικό ζήτημα: ακόμη και όταν τα βασικά πληροφοριακά συστήματα ενός οργανισμού διαθέτουν μέτρα προστασίας, ευάλωτα σημεία μπορεί να υπάρχουν στις συνδεδεμένες τεχνικές υποδομές ή στους εξωτερικούς συνεργάτες.

Η παρέμβαση έγινε αντιληπτή εγκαίρως, επειδή λειτουργούσαν ανεξάρτητα συστήματα παρακολούθησης και συναγερμού. Για προληπτικούς λόγους, το προσωπικό αποσύνδεσε τον εξοπλισμό που είχε επηρεαστεί από τη συνδεδεμένη υποδομή και μετέφερε τα ευαίσθητα προϊόντα σε ασφαλείς εγκαταστάσεις.

Οι σχετικές ανακοινώσεις αναφέρουν ότι δεν χάθηκαν προϊόντα αίματος. Παράλληλα, η αιμοδοσία λειτούργησε χωρίς διακοπή και τα νοσοκομεία εξακολούθησαν να τροφοδοτούνται κανονικά.

Η σημασία των συστημάτων ψύξης για την υγεία

Για να συντηρούνται σωστά τόσο τα τρόφιμα όσο και τα ιατρικά προϊόντα, πρέπει να διασφαλίζονται συγκεκριμένες περιβαλλοντικές συνθήκες. Σε αρκετές περιπτώσεις, ακόμη και μια σημαντική απόκλιση από τα καθορισμένα θερμοκρασιακά όρια μπορεί να οδηγήσει σε αλλοίωση των προϊόντων ή να τα καταστήσει ακατάλληλα.

Αυστηρές απαιτήσεις αποθήκευσης ισχύουν για τα εμβόλια, τα προϊόντα αίματος, το πλάσμα και ορισμένα φαρμακευτικά σκευάσματα. Αν οι προβλεπόμενες συνθήκες δεν τηρηθούν, μπορεί να επηρεαστούν η ποιότητα και η ασφάλειά τους.

Η ψυκτική αλυσίδα έχει εξίσου ουσιαστικό ρόλο στα σουπερμάρκετ και στους χώρους αποθήκευσης τροφίμων, καθώς συμβάλλει στην προστασία των καταναλωτών.

Οι πιθανές επιπτώσεις των κυβερνοεπιθέσεων στη δημόσια υγεία

Κύριο σημείο ανησυχίας είναι το ενδεχόμενο μια ψηφιακή επίθεση να προκαλέσει αλλοίωση ευαίσθητων προϊόντων, η οποία να μην εντοπιστεί αμέσως.

Αν συμβεί κάτι τέτοιο, μπορεί να διακοπεί η ψυκτική αλυσίδα και να χρειαστεί να αποσυρθούν προϊόντα ή να παραμείνουν σε καραντίνα, ώσπου να αξιολογηθεί η κατάστασή τους.

Οι πιθανές συνέπειες είναι σημαντικές:

• Μπορεί να υπάρξουν προβλήματα στην επάρκεια προϊόντων αίματος, εμβολίων και άλλων ευαίσθητων υλικών.
• Ενδέχεται να περιοριστεί η διαθεσιμότητα αναγκαίων ιατρικών προϊόντων, με πιθανές καθυστερήσεις σε θεραπείες ή ιατρικές πράξεις.
• Η διακοπή της ψυκτικής αλυσίδας ενδέχεται να θέσει σε κίνδυνο την ασφάλεια των τροφίμων.

Η συστηματική καταγραφή των θερμοκρασιών, μαζί με ανεξάρτητα συστήματα συναγερμού, είναι επομένως καθοριστικής σημασίας.

Κίνδυνοι κυβερνοασφάλειας και σε άλλες ιατρικές συσκευές

Η ανησυχία αφορά και άλλους τομείς, πέρα από την ψύξη. Η ψηφιοποίηση που επεκτείνεται στα νοσοκομεία έχει διαμορφώσει ένα μεγάλο δίκτυο συνδεδεμένων συσκευών και εγκαταστάσεων, απαραίτητων για κρίσιμες ιατρικές λειτουργίες.

Μεταξύ αυτών βρίσκονται τα συστήματα παρακολούθησης ασθενών, οι συσκευές υποστήριξης της αναπνοής και ο εξοπλισμός χορήγησης φαρμάκων.

Η ασφάλεια των συσκευών αυτών αποτελεί βασική προτεραιότητα. Ανάλογα με το είδος της συσκευής και τις συνθήκες, μια κυβερνοεπίθεση μπορεί να επηρεάσει είτε τη διαθεσιμότητα είτε την ορθή λειτουργία μιας ιατρικής υπηρεσίας.

Κατά συνέπεια, η κυβερνοασφάλεια στα νοσοκομεία οφείλει να καλύπτει όχι μόνο τα πληροφοριακά συστήματα, αλλά και τον ιατροτεχνολογικό εξοπλισμό, τις τεχνικές εγκαταστάσεις και τη συνεργασία με τρίτους παρόχους.

Η κυβερνοασφάλεια συνδέεται πλέον με τη δημόσια υγεία

Τα πρόσφατα συμβάντα δείχνουν ότι αλλάζει η φύση των κυβερνοαπειλών. Οι ψηφιακές επιθέσεις δεν περιορίζονται πλέον σε οικονομικές απώλειες ή στην προστασία των δεδομένων: είναι δυνατόν να πλήξουν υποδομές από τις οποίες εξαρτώνται η ασφάλεια των τροφίμων, η λειτουργία των νοσοκομείων και η προστασία της ανθρώπινης ζωής.

Οι έρευνες για τα περιστατικά και η προσπάθεια ταυτοποίησης των δραστών βρίσκονται σε εξέλιξη. Παραμένει αδιευκρίνιστο αν υπάρχει σύνδεση ανάμεσα σε όλες τις επιθέσεις, ενώ ορισμένες ομάδες έχουν αναλάβει δημόσια την ευθύνη για συγκεκριμένα συμβάντα. Η ανάληψη ευθύνης, από μόνη της, δεν επιβεβαιώνει τη συμμετοχή τους.

Ταυτόχρονα, οι ευρωπαϊκές αρχές αξιολογούν πόσο έτοιμες είναι οι επιχειρήσεις και οι οργανισμοί να αντιμετωπίσουν παρόμοιες απειλές, επιδιώκοντας να ενισχύσουν τα συστήματα πρόληψης και διαχείρισής τους.