Μια νέα μελέτη του Ινστιτούτου Max Planck διαπίστωσε ότι η μυρωδιά του φαγητού μπορεί να δημιουργήσει αίσθημα πληρότητας στον εγκέφαλο, αλλά η επίδραση παρατηρήθηκε σε αδύνατα και όχι σε παχύσαρκα ποντίκια. Οι επιστήμονες εντόπισαν νευρικά κύτταρα που ενεργοποιούνται από τις οσμές της τροφής και περιορίζουν την όρεξη πριν από το γεύμα.
Τα ευρήματα δείχνουν ότι η παχυσαρκία ενδέχεται να παρεμβαίνει σε αυτή τη λειτουργία, με πιθανές προεκτάσεις και για τους ανθρώπους, αφού η αντίδραση στις οσμές φαγητού φαίνεται να σχετίζεται με το σωματικό βάρος. Οι ερευνητές τονίζουν τον ρόλο της όσφρησης στον έλεγχο της όρεξης και σημειώνουν ότι η αντιμετώπιση της παχυσαρκίας μπορεί να απαιτεί διαφορετικές προσεγγίσεις.
Σε πείραμα με ποντίκια, η οσμή του φαγητού φάνηκε να προκαλεί αίσθημα κορεσμού στον εγκέφαλο. Η απόκριση, ωστόσο, καταγράφηκε μόνο στα αδύνατα ζώα και όχι στα παχύσαρκα που εξέτασαν οι επιστήμονες. Το αποτέλεσμα υποδεικνύει ότι η μύτη μπορεί να κρύβει «τα κλειδιά» για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας.
Ερευνητές του Ινστιτούτου Max Planck για την Έρευνα του Μεταβολισμού περιέγραψαν μια άμεση σύνδεση ανάμεσα στη μύτη και σε μια ομάδα νευρικών κυττάρων στον εγκέφαλο. Τα κύτταρα ανταποκρίνονται στην οσμή της τροφής και, όταν ενεργοποιούνται, προκαλούν ένα αίσθημα πληρότητας.
Το εύρημα υποδεικνύει ότι για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας ίσως χρειάζονται διαφορετικές συμβουλές σχετικά με την έκθεση στη μυρωδιά του φαγητού πριν από το γεύμα, ανάλογα με το βάρος ενός ατόμου.
Για να εξετάσουν ποιες εγκεφαλικές περιοχές των ποντικιών ανταποκρίνονται στις οσμές των τροφίμων, οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν απεικονιστικές σαρώσεις. Με αυτόν τον τρόπο εντόπισαν μια νέα ομάδα νευρικών κυττάρων στο εσωτερικό διάφραγμα του εγκεφάλου.
Η απόκριση των συγκεκριμένων νευρικών κυττάρων στην τροφή εξελίσσεται σε δύο στάδια. Αρχικά, η οσμή ενεργοποιεί τα κύτταρα και προκαλεί στο ποντίκι αίσθημα πληρότητας. Η αντίδραση εμφανίζεται μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα, καθώς τα κύτταρα έχουν άμεση σύνδεση με τον οσφρητικό βολβό.
Με την έναρξη της πρόσληψης τροφής, η δραστηριότητα των νευρικών κυττάρων καταστέλλεται. Όταν τα κύτταρα αυτά είναι ενεργά πριν από το γεύμα, τα ποντίκια καταναλώνουν μικρότερη ποσότητα τροφής.
«Πιστεύουμε ότι αυτός ο μηχανισμός βοηθά τα ποντίκια στην άγρια φύση να προστατεύονται από τους θηρευτές. Τρώγοντας για μικρότερα χρονικά διαστήματα, μειώνουν τις πιθανότητές τους να πιαστούν», εξηγεί η Janice Bulk, βασική συγγραφέας της μελέτης.
Το αυξημένο βάρος μεταβάλλει την αντίληψη
Στα παχύσαρκα ποντίκια, η συγκεκριμένη ομάδα νευρικών κυττάρων δεν ενεργοποιήθηκε όταν τα ζώα εκτέθηκαν στη μυρωδιά της τροφής.
Τα ποντίκια αυτά δεν εμφάνισαν εντονότερο κορεσμό ούτε μείωσαν την ποσότητα που έτρωγαν. Οι συγγραφείς αναφέρουν ότι είναι ήδη γνωστό πως η παχυσαρκία επηρεάζει το οσφρητικό σύστημα, μεταξύ άλλων και τη νευρωνική δραστηριότητα στον οσφρητικό βολβό.
Η αντίδραση στις οσμές ισχύει και για τους ανθρώπους;
Στον ανθρώπινο εγκέφαλο εντοπίζεται η ίδια ομάδα νευρικών κυττάρων με εκείνη των ποντικιών. Παραμένει, ωστόσο, άγνωστο αν τα κύτταρα αυτά αντιδρούν και στις οσμές των τροφίμων.
Πειράματα άλλων ερευνητικών ομάδων έχουν καταγράψει ότι ορισμένες μυρωδιές πριν από το φαγητό μπορούν να περιορίσουν την όρεξη των ανθρώπων. Άλλες μελέτες, από την άλλη, έχουν βρει ότι τα υπέρβαρα άτομα καταναλώνουν σημαντικά περισσότερο φαγητό υπό τις ίδιες συνθήκες.
«Τα ευρήματά μας υπογραμμίζουν πόσο σημαντικό είναι να λαμβάνουμε υπόψη την αίσθηση της όσφρησης στη ρύθμιση της όρεξης και στην ανάπτυξη της παχυσαρκίας. Η μελέτη μας δείχνει πόσο οι διατροφικές μας συνήθειες στην καθημερινή μας ζωή επηρεάζονται από τη μυρωδιά του φαγητού. Δεδομένου ότι ανακαλύψαμε ότι η οδός αυτή μειώνει την όρεξη μόνο σε αδύνατα ποντίκια, αλλά όχι σε παχύσαρκα ποντίκια, η μελέτη μας ανοίγει έναν νέο τρόπο για να βοηθήσουμε στην πρόληψη της υπερκατανάλωσης τροφής στην παχυσαρκία», λέει η Sophie Steculorum, επικεφαλής της μελέτης και της ερευνητικής ομάδας στο Ινστιτούτο Max Planck.
Φωτογραφία: iStock
Τα βασικά σημεία της έρευνας
- Έρευνα του Ινστιτούτου Max Planck έδειξε ότι η μυρωδιά της τροφής προκαλεί αίσθημα πληρότητας στα αδύνατα ποντίκια, αλλά όχι στα παχύσαρκα.
- Οι επιστήμονες βρήκαν νευρικά κύτταρα που ενεργοποιούνται από τις οσμές των τροφίμων και περιορίζουν την όρεξη πριν από το γεύμα.
- Η παχυσαρκία φαίνεται να διαταράσσει τον μηχανισμό, καθώς οι αντιδράσεις στις οσμές τροφών ενδέχεται να εξαρτώνται από το βάρος.
- Η έρευνα αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο οι προσεγγίσεις για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας να προσαρμοστούν ως προς τον ρόλο της όσφρησης.
- Παρότι στον ανθρώπινο εγκέφαλο υπάρχουν αντίστοιχα νευρικά κύτταρα, δεν έχει ακόμη διαπιστωθεί αν αντιδρούν στις οσμές των τροφίμων.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/diatrofi/i-myrodia-toy-fagitoy-mporei-na-exafanisei-tin-orexi-ti-apokalypse-ereyna-se-pontikia/10592
