Ταχυκαρδία, κόπωση, άγχος και ξαφνικές αλλαγές στο βάρος μπορεί να αποδοθούν στο στρες ή στην περιεμμηνόπαυση, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις οφείλονται στη νόσο Graves, μια πάθηση του θυρεοειδούς. Η καθυστερημένη διάγνωση μπορεί να αφήσει τις ασθενείς χωρίς την κατάλληλη θεραπεία για μήνες ή και χρόνια.
«Τι είναι αυτό;» ήταν η πρώτη ερώτηση της 35χρονης Milly, όταν ενημερώθηκε ότι έχει νόσο Graves. Το όνομα είναι ψευδώνυμο. Για μήνες, της έλεγαν ότι η ταχυκαρδία και η κόπωσή της οφείλονταν στο άγχος της απαιτητικής δουλειάς της στις δημόσιες σχέσεις. Ο πρώτος γενικός γιατρός που επισκέφθηκε της συνέστησε ψυχοθεραπεία και μεγάλους περιπάτους, χωρίς αποτέλεσμα.
Μέσα σε λίγα λεπτά από την πρώτη τους συνάντηση, η γιατρός που την εξέτασε υποψιάστηκε τη νόσο Graves και την παρέπεμψε σε ενδοκρινολόγο. Οι εξετάσεις επιβεβαίωσαν τη διάγνωση. Δεν ήταν η πρώτη φορά που ασθενής με Graves περιφερόταν στο Εθνικό Σύστημα Υγείας του Ηνωμένου Βασιλείου (NHS), με τα συμπτώματά της να αποδίδονται λανθασμένα στο άγχος, στο στρες ή στην εμμηνόπαυση.
Τι είναι η νόσος Graves
Η νόσος Graves επηρεάζει τον θυρεοειδή, τον αδένα σε σχήμα πεταλούδας που βρίσκεται στο μπροστινό μέρος του λαιμού. Ο θυρεοειδής παράγει θυροξίνη, μια ορμόνη που ρυθμίζει τον ρυθμό πολλών λειτουργιών του σώματος, από τους παλμούς της καρδιάς και την πέψη έως την περίοδο και τη γονιμότητα.
Όταν παράγεται πολύ λίγη θυροξίνη, οι λειτουργίες του οργανισμού επιβραδύνονται και ο θυρεοειδής υπολειτουργεί. Όταν παράγεται υπερβολική ποσότητα, ο οργανισμός λειτουργεί πιο γρήγορα και ο θυρεοειδής είναι υπερδραστήριος.
Η υπολειτουργία του θυρεοειδούς, ή υποθυρεοειδισμός, είναι πολύ συχνή. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν κόπωση, αίσθημα κρύου, αύξηση βάρους, δυσκολία στη σκέψη, χαμηλή διάθεση και ξηροδερμία. Η θεραπεία είναι σχετικά απλή και περιλαμβάνει δισκία συνθετικής θυροξίνης. Ο υπερθυρεοειδισμός, αντίθετα, συζητείται πολύ λιγότερο.
Η νόσος Graves είναι η συχνότερη αιτία υπερθυρεοειδισμού και εμφανίζεται όταν το ανοσοποιητικό σύστημα επιτίθεται κατά λάθος στον θυρεοειδή. Είναι πέντε έως δέκα φορές συχνότερη στις γυναίκες απ’ ό,τι στους άνδρες και συνήθως εμφανίζεται σε άτομα κάτω των 50 ετών.
Γιατί τα συμπτώματα μπορεί να παρερμηνευτούν
Η νόσος Graves είναι πράγματι λιγότερο συχνή από τον υποθυρεοειδισμό. Ωστόσο, η απώλεια βάρους, ένα από τα συνηθέστερα συμπτώματά της, μπορεί αρχικά να μη θεωρηθεί ανησυχητική από τους ασθενείς. Άλλα συμπτώματα, όπως η νευρικότητα, το άγχος και οι ταχυπαλμίες, είναι εύκολο να εκληφθούν ως συνέπεια μιας απαιτητικής και αγχωτικής καθημερινότητας.
Αυτό προκαλεί ιδιαίτερη ανησυχία, καθώς εκατομμύρια άνθρωποι στο Ηνωμένο Βασίλειο ζουν με άγχος ή αϋπνία. Αξίζει να αναρωτηθεί κανείς πόσοι από αυτούς έχουν ελέγξει τον θυρεοειδή τους.
Εξάψεις, αϋπνία και περίοδοι που καθυστερούν ή παραλείπονται συχνά αποδίδονται στην αρχή της περιεμμηνόπαυσης. Έτσι, πολλές ασθενείς με νόσο Graves έχουν λάβει θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης (HRT) χωρίς αποτέλεσμα.
Ένα πιθανό χαρακτηριστικό της νόσου είναι τα μάτια που φαίνονται διογκωμένα και επίμονα ανοιχτά. Ωστόσο, αυτό εμφανίζεται μόνο σε περίπου μία στις πέντε ασθενείς.
Αυτό συνέβη και στην ηθοποιό του «Star Wars» Daisy Ridley. Το 2024 αποκάλυψε ότι διαγνώστηκε με τη νόσο, έπειτα από μήνες με ταχυκαρδία, εξάψεις, απώλεια βάρους, εξάντληση και τρέμουλο στα χέρια. Αρχικά πίστευε ότι τα συμπτώματα οφείλονταν στο στρες. Η διάγνωση έγινε τον Αύγουστο του 2024.
Πώς γίνεται η διάγνωση και ποια είναι η θεραπεία
Το NHS αναφέρει ότι οι γιατροί πρέπει να εξετάζουν το ενδεχόμενο υπερθυρεοειδισμού σε όποιον παρουσιάζει άγχος, αϋπνία και ταχυπαλμίες. Η διάγνωση ξεκινά με εξέταση αίματος. Μερικές φορές χρειάζεται υπερηχογράφημα για να ελεγχθούν τυχόν οζίδια στον θυρεοειδή. Η θεραπεία συνήθως περιλαμβάνει καθημερινή λήψη καρβιμαζόλης.
Ωστόσο, δεν παραπέμπονται πάντα οι ασθενείς για περαιτέρω εξετάσεις. Αντί γι’ αυτές, μπορεί να τους χορηγηθούν φάρμακα όπως αντικαταθλιπτικά ή θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης, που δεν αντιμετωπίζουν την αιτία των συμπτωμάτων.
Όποιος υποψιάζεται ότι μπορεί να έχει νόσο Graves μπορεί να κρατήσει ημερολόγιο συμπτωμάτων για έναν ή δύο μήνες και να το συζητήσει με τον γενικό γιατρό του, ζητώντας να εξεταστεί για την πάθηση. Επίσης, όποιος υποβάλλεται σε έλεγχο για κολπική μαρμαρυγή —την πιο συχνή διαταραχή του καρδιακού ρυθμού και μία από τις αιτίες ταχυκαρδίας— καλό είναι να βεβαιωθεί ότι έχει ελεγχθεί και ο θυρεοειδής.
Οι γυναίκες στη μέση ηλικία έχουν συνηθίσει να ακούν ότι όλα οφείλονται στις ορμόνες, στο στρες ή στην εμμηνόπαυση. Συχνά πράγματι ισχύει. Όμως, δεν οφείλεται κάθε έξαψη στην εμμηνόπαυση ούτε κάθε ταχυκαρδία στο άγχος. Αν κάτι δεν φαίνεται σωστό, μια απλή εξέταση αίματος μπορεί να αλλάξει την εικόνα.
Τι να προσέξετε όταν διακόπτετε τις ενέσεις αδυνατίσματος
Ερώτηση: Κάνω ενέσεις αδυνατίσματος εδώ και δύο χρόνια, αλλά θέλω να τις σταματήσω χωρίς να ξαναπάρω όλο το βάρος. Τι μπορώ να κάνω;
Απάντηση: Η διακοπή των ενέσεων θα οδηγήσει σε κάποια αύξηση βάρους, αλλά υπάρχουν βήματα που μπορούν να περιορίσουν αυτόν τον κίνδυνο.
Φάρμακα όπως το Mounjaro και το Wegovy καταστέλλουν την όρεξη και οι χρήστες τους μπορεί να χάσουν έως και το ένα πέμπτο του βάρους τους μέσα σε έναν χρόνο. Ωστόσο, μελέτες δείχνουν ότι οι περισσότεροι ξαναπαίρνουν βάρος όταν σταματούν τις ενέσεις και η όρεξή τους επιστρέφει έντονα. Κατά μέσο όρο, ανακτούν περίπου τα δύο τρίτα του βάρους που έχασαν ή και περισσότερο. Αυτό μπορεί να είναι ιδιαίτερα απογοητευτικό, ιδίως επειδή τα φάρμακα αυτά είναι ακριβά.
Πολλές ιδιωτικές εταιρείες διαθέτουν πλέον ακριβά προγράμματα καθοδήγησης και διατροφής με στόχο να περιορίσουν την επαναπρόσληψη βάρους. Η συμβουλή από προσωπικό γυμναστή ή ειδικό στη διατροφή μπορεί να βοηθήσει, εφόσον υπάρχει η οικονομική δυνατότητα. Ωστόσο, δεν είναι απαραίτητο να ξοδέψει κανείς πολλά χρήματα για να μειώσει τον κίνδυνο.
Έρευνες δείχνουν ότι η λήψη των φαρμάκων για τουλάχιστον 18 μήνες έως δύο χρόνια δίνει περισσότερες πιθανότητες να διατηρηθεί το αποτέλεσμα. Κυρίως, οι ενέσεις χρειάζεται να συνδυάζονται με καλή διατροφή και τακτική άσκηση.
Μια ισορροπημένη διατροφή περιλαμβάνει πολλές φυτικές ίνες, που βρίσκονται στα όσπρια, τα λαχανικά και τα φρούτα, καθώς και πρωτεΐνη, όπως εκείνη που υπάρχει σε άπαχα κρέατα, για παράδειγμα στο κοτόπουλο, και στα ψάρια. Παράλληλα, είναι χαμηλή σε ζάχαρη, επεξεργασμένα τρόφιμα και λιπαρό κρέας. Η τακτική άσκηση μπορεί να περιλαμβάνει γρήγορο περπάτημα, κολύμβηση ή ποδηλασία.
Ωστόσο, σύμφωνα με τις έρευνες, η καλύτερη άσκηση για τη διατήρηση της απώλειας βάρους είναι η προπόνηση ενδυνάμωσης, όπως η άρση βαρών. Είναι σημαντικό οι καλές συνήθειες να υιοθετούνται αρκετό καιρό πριν από τη διακοπή των ενέσεων, όχι αφού αρχίσει να επιστρέφει το βάρος.
Οι αποφάσεις για τη διάγνωση, τη θεραπεία και τη διακοπή φαρμάκων πρέπει να λαμβάνονται σε συνεννόηση με τον γιατρό.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/thyreoeidis-giati-ta-symptomata-tis-nosoy-graves-mporei-na-apodothoyn-lanthasmena-stin-periemminopaysi/26771
