Τι είναι η βρογχιολίτιδα
Η βρογχιολίτιδα είναι μια συχνή λοίμωξη που προκαλεί πρήξιμο και συσσώρευση βλέννας στους πιο μικρούς αεραγωγούς των πνευμόνων, τα βρογχιόλια. Έτσι δυσκολεύεται η διέλευση του αέρα και το μωρό μπορεί να δυσκολεύεται να αναπνεύσει. Συνήθως είναι ήπια και αντιμετωπίζεται στο σπίτι, αλλά μερικές φορές χρειάζεται νοσηλεία.
Προκαλείται από ιούς, συχνότερα από τον αναπνευστικό συγκυτιακό ιό, γνωστό ως RSV. Δεν είναι το ίδιο με τη βρογχίτιδα, η οποία αφορά μεγαλύτερους αεραγωγούς. Η βρογχιολίτιδα εμφανίζεται συχνότερα στα βρέφη, επειδή οι αεραγωγοί τους είναι μικρότεροι και φράζουν πιο εύκολα.
Ποια είναι τα συμπτώματα της βρογχιολίτιδας στα βρέφη
Στην αρχή η βρογχιολίτιδα μοιάζει με κρυολόγημα. Μπορεί να δεις καταρροή, μπούκωμα, φτέρνισμα, ήπιο βήχα και λίγο πυρετό. Στη συνέχεια μπορεί να εμφανιστούν δυσκολίες στην αναπνοή και στο τάισμα.
Τι μπορεί να παρατηρήσεις στο μωρό
- Βήχα που γίνεται πιο έντονος.
- Πιο γρήγορη αναπνοή.
- Σφύριγμα ή άλλους θορύβους κατά την αναπνοή.
- Δυσκολία να θηλάσει, να πιει ή να φάει.
- Ευερεθιστότητα και κούραση.
- Ρουθούνια που ανοίγουν έντονα ή δέρμα που τραβιέται προς τα μέσα γύρω από τα πλευρά όταν αναπνέει. Αυτά είναι σημάδια δυσκολίας στην αναπνοή και χρειάζονται άμεση αξιολόγηση.
Πόσες μέρες κρατάει η βρογχιολίτιδα και πότε χειροτερεύει
Τα συμπτώματα είναι συνήθως πιο έντονα τις ημέρες 3–5. Ο βήχας συνήθως βελτιώνεται σε 3 εβδομάδες. Η πορεία δεν είναι ίδια σε όλα τα παιδιά: παρακολούθησε κυρίως πώς αναπνέει το μωρό και αν μπορεί να πιει.
Αν το κρυολόγημα χειροτερεύει ή το μωρό πίνει πολύ λιγότερο από το συνηθισμένο, επικοινώνησε με τον παιδίατρο. Μην περιμένεις να περάσει ο αναμενόμενος χρόνος αν εμφανιστούν επείγοντα σημάδια.
| Πιο έντονα συμπτώματα | Συνήθως τις ημέρες 3–5 |
|---|---|
| Βήχας | Συνήθως βελτιώνεται σε 3 εβδομάδες |
Πώς κολλάει η βρογχιολίτιδα
Οι ιοί που προκαλούν βρογχιολίτιδα κολλάνε με τις εκκρίσεις από τη μύτη και τον λαιμό κάποιου που έχει τη λοίμωξη. Ένα παιδί ή ένας ενήλικας μπορεί να μεταδώσει τον ιό στο μωρό όταν βήχει ή φτερνίζεται κοντά του.
Το μωρό μπορεί επίσης να έρθει σε επαφή με τον ιό αγγίζοντας παιχνίδια ή άλλα αντικείμενα που έχουν μολυνθεί. Ο RSV μεταδίδεται εύκολα μέσα στην οικογένεια και στους χώρους φροντίδας παιδιών.
Ποια μωρά κινδυνεύουν περισσότερο
Μεγαλύτερο κίνδυνο σοβαρής νόσησης έχουν τα μωρά κάτω των 6 μηνών, ιδιαίτερα όσα γεννήθηκαν πρόωρα. Αυξημένο κίνδυνο έχουν επίσης παιδιά με καρδιοπάθεια, χρόνια πνευμονοπάθεια ή εξασθενημένο ανοσοποιητικό.
Υπάρχει βρογχιολίτιδα σε ενήλικες
Η βρογχιολίτιδα είναι κυρίως νόσος των βρεφών και των μικρών παιδιών. Στους περισσότερους ενήλικες και σε πολλά μεγαλύτερα παιδιά, η λοίμωξη από RSV προκαλεί μόνο συμπτώματα κρυολογήματος. Δεν πρέπει να συγχέεται με τη βρογχίτιδα, που αφορά μεγαλύτερους αεραγωγούς και μπορεί να εμφανιστεί σε όλες τις ηλικίες.
Τι μπορείς να κάνεις στο σπίτι
Αν το μωρό μπορεί να παραμείνει στο σπίτι, η φροντίδα στοχεύει στο να αναπνέει πιο άνετα, να παίρνει αρκετά υγρά και να ξεκουράζεται.
- Πρόσφερε μικρότερα γεύματα πιο συχνά. Η δυσκολία στην αναπνοή μπορεί να κάνει το τάισμα πιο αργό ή κουραστικό.
- Φρόντισε να παίρνει αρκετά υγρά και παρακολούθησε αν πίνει λιγότερο και αν βρέχει λιγότερες πάνες.
- Κράτα το πιο όρθιο όσο είναι ξύπνιο, για να αναπνέει πιο εύκολα.
- Έλεγχε τακτικά την κατάστασή του, ακόμη και τη νύχτα.
- Για το μπούκωμα, ρώτα τον παιδίατρο για φυσιολογικό ορό και ήπια αναρρόφηση της μύτης. Μη χρησιμοποιείς ρινικές σταγόνες που περιέχουν φάρμακο χωρίς ιατρική οδηγία.
- Άφησέ το να ξεκουράζεται. Μην προσπαθείς να ρίξεις τον πυρετό με σφουγγάρι βρεγμένο με δροσερό νερό ή βγάζοντας όλα τα ρούχα του.
Πότε να επικοινωνήσεις με τον παιδίατρο
- Το μωρό έχει συμπτώματα κρυολογήματος που χειροτερεύουν.
- Τρώει ή πίνει πολύ λιγότερο από το συνηθισμένο.
- Έχει στεγνό στόμα, κλαίει χωρίς δάκρυα ή ουρεί λιγότερο: αυτά μπορεί να δείχνουν αφυδάτωση και χρειάζονται άμεση επικοινωνία με τον παιδίατρο. Ζήτησε άμεσα ιατρική συμβουλή αν δεν έχει βρέξει πάνα για 12 ώρες ή περισσότερο.
- Είναι κάτω των 3 μηνών και έχει θερμοκρασία 38°C ή μεγαλύτερη, ή είναι άνω των 3 μηνών και έχει θερμοκρασία 39°C ή μεγαλύτερη: χρειάζεται άμεση επικοινωνία με τον παιδίατρο. Επικοινώνησε επίσης άμεσα αν έχει πολύ υψηλή ή χαμηλή θερμοκρασία, είναι ζεστό ή κρύο στην αφή ή έχει ρίγος.
- Είναι πολύ κουρασμένο, ευερέθιστο ή δεν είναι όπως συνήθως.
- Έχει χρόνια νόσο ή εξασθενημένο ανοσοποιητικό και υποψιάζεσαι βρογχιολίτιδα.
- Ανησυχείς για την κατάστασή του, ακόμη κι αν δεν μπορείς να εξηγήσεις ακριβώς τι έχει αλλάξει.
Επείγον: κάλεσε 166 ή 112
- Κάλεσε 166 ή 112 αν το μωρό δυσκολεύεται να αναπνεύσει, βογκάει, αναπνέει πολύ γρήγορα ή το δέρμα τραβιέται προς τα μέσα κάτω ή ανάμεσα στα πλευρά.
- Κάλεσε 166 ή 112 αν κάνει παύσεις στην αναπνοή.
- Κάλεσε 166 ή 112 αν το δέρμα, η γλώσσα ή τα χείλη γίνουν μπλε ή γκρι.
- Κάλεσε 166 ή 112 αν είναι άτονο, δεν ξυπνά ή δεν μπορεί να μείνει ξύπνιο.
- Αν δεν μπορεί να πιει επειδή δυσκολεύεται να αναπνεύσει, χρειάζεται άμεση αξιολόγηση στο Τμήμα Επειγόντων του εφημερεύοντος νοσοκομείου.
Μην οδηγήσεις ο ίδιος: ζήτησε να σε πάει κάποιος ή κάλεσε ασθενοφόρο.
Ποια είναι η θεραπεία και χρειάζονται αντιβιοτικά
Δεν υπάρχει ειδική θεραπεία για τη συνήθη βρογχιολίτιδα. Συνήθως βελτιώνεται μόνη της και η αντιμετώπιση ανακουφίζει τα συμπτώματα. Τα αντιβιοτικά δεν δρουν στους ιούς που την προκαλούν.
Ο παιδίατρος συνήθως μπορεί να κάνει τη διάγνωση από τα συμπτώματα και την εξέταση. Αν το μωρό δυσκολεύεται να αναπνεύσει ή έχει αφυδάτωση, μπορεί να χρειαστεί νοσηλεία. Στο νοσοκομείο μπορεί να δοθούν οξυγόνο και υγρά από τη φλέβα.
Πώς προλαμβάνεται και τι ισχύει για το αντίσωμα RSV
Δεν είναι δυνατό να προληφθούν όλες οι περιπτώσεις. Μπορείς όμως να μειώσεις την έκθεση του μωρού στους ιούς και στον καπνό.
Για νεογέννητα που γεννιούνται από 1 Νοεμβρίου έως 31 Μαρτίου, αν η μητέρα δεν εμβολιάστηκε για τον RSV στην κύηση, συστήνεται προληπτική χορήγηση μονοκλωνικού αντισώματος μακράς δράσης πριν από την έξοδο από το μαιευτήριο. Αν αυτό δεν γίνει, συστήνεται το συντομότερο, κατά προτίμηση τις πρώτες 7 ημέρες ζωής. Δεν χορηγείται μετά το τέλος Μαρτίου. Πρόκειται για παθητική ανοσοποίηση με αντίσωμα· συζήτησέ το με τον παιδίατρο.
- Πλένε συχνά τα χέρια σου και τα χέρια του παιδιού. Ζήτησε να πλένουν τα χέρια τους όσοι αγγίζουν το μωρό.
- Καθάριζε τακτικά παιχνίδια και επιφάνειες.
- Μη μοιράζεστε ποτήρια και μαχαιροπίρουνα.
- Χρησιμοποίησε χαρτομάντιλα και πέταξέ τα αμέσως μετά.
- Κράτα το νεογέννητο μακριά από άτομα με κρυολόγημα ή γρίπη.
- Μην επιτρέπεις το κάπνισμα στο σπίτι, στο αυτοκίνητο ή κοντά στο παιδί. Ο καπνός αυξάνει τον κίνδυνο σοβαρής βρογχιολίτιδας.
Βρογχιολίτιδα, κρυολόγημα ή ψευδοκρούπ
Η βρογχιολίτιδα και το ψευδοκρούπ μπορεί αρχικά να μοιάζουν με κρυολόγημα. Ο παιδίατρος αξιολογεί τα συμπτώματα και εξετάζει το παιδί· αν υποψιάζεσαι ψευδοκρούπ, επικοινώνησε μαζί του, γιατί μπορεί να χρειάζεται θεραπεία.
| Βρογχιολίτιδα | Κρυολόγημα | Ψευδοκρούπ | |
|---|---|---|---|
| Βήχας | Συχνός | Συχνός | Σαν γάβγισμα |
| Μύτη | Καταρροή ή μπούκωμα αρχικά | Καταρροή και φτέρνισμα | Καταρροή αρχικά |
| Πυρετός | Μπορεί να υπάρχει | Μπορεί να υπάρχει | Μπορεί να υπάρχει αρχικά |
| Χαρακτηριστικός ήχος | Σφύριγμα στην εκπνοή | – | Τραχύς ήχος στην εισπνοή |
| Τάισμα | Δυσκολία στο τάισμα | – | – |
| Πορεία | Κορύφωση τις ημέρες 3–5 | – | Συχνά χειρότερο τη νύχτα |
Δες επίσης
Οι πληροφορίες είναι γενικές και δεν αντικαθιστούν τη γνώμη γιατρού. Για διάγνωση, θεραπεία ή εμβόλια μίλησε με τον γιατρό, τον παιδίατρο ή τον φαρμακοποιό σου. Σε επείγουσα ανάγκη κάλεσε το 166 ή το 112.
Τελευταίος έλεγχος: 05/11/2026
