Η διφθερίτιδα εξακολουθεί να απασχολεί την Ευρώπη: από τον Ιανουάριο του 2023 έχουν καταγραφεί 234 κρούσματα, κυρίως σε ευάλωτες ομάδες, όπως οι άστεγοι και οι μετανάστες.
Το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων (ECDC) ζητά επείγουσα δράση στον τομέα της δημόσιας υγείας. Στα μέτρα περιλαμβάνονται η ενίσχυση της ενημέρωσης και η διευκόλυνση της πρόσβασης στον εμβολιασμό, με στόχο την προστασία των πιο ευάλωτων και τον περιορισμό της μετάδοσης του βακτηρίου Corynebacterium diphtheriae.
Αν και η εμβολιαστική κάλυψη είναι υψηλή συνολικά, οι συγκεκριμένες ομάδες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν αυξημένο κίνδυνο. Γι’ αυτό, η έγκαιρη διάγνωση και η παρέμβαση έχουν καθοριστική σημασία.
Παρά τη σταθερή υποχώρηση των κρουσμάτων μετά τη μεγάλη έξαρση του 2022, η διφθερίτιδα εξακολουθεί να καταγράφεται στην Ευρώπη. Τα επίπεδα των περιστατικών παραμένουν, μάλιστα, υψηλότερα σε σχέση με την περίοδο πριν από το 2020.
Σε Ταχεία Αξιολόγηση Κινδύνου που δημοσίευσε στις 8 Ιουλίου, το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων (ECDC) επισημαίνει ότι η συνεχιζόμενη εξάπλωση της διφθερίτιδας από το Corynebacterium diphtheriae (C. diphtheriae) ενδέχεται να επηρεάσει περισσότερο ομάδες με αυξημένη ευαλωτότητα στη λοίμωξη. Παράλληλα, εισηγείται στοχευμένες παρεμβάσεις δημόσιας υγείας για την προστασία όσων διατρέχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο.
Από τον Ιανουάριο του 2023 έχουν καταγραφεί συνολικά 234 περιστατικά διφθερίτιδας στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο (ΕΕ/ΕΟΧ).
Ομάδες με αυξημένο κίνδυνο διφθερίτιδας
Μεγάλο μέρος των περιστατικών αφορούσε ανθρώπους με αυξημένη ευαλωτότητα στη διφθερίτιδα: άστεγους, όσους μένουν, εργάζονται ή παρέχουν εθελοντική εργασία σε δομές προσωρινής στέγασης, μετανάστες και άτομα που κάνουν χρήση ναρκωτικών.
«Η εμφάνιση λοιμώξεων διφθερίτιδας σε ευάλωτες ομάδες στην ΕΕ/ΕΟΧ αποτελεί ένδειξη ότι η μετάδοση στην κοινότητα συνεχίζεται χωρίς να εντοπίζεται.
Αυτό προκαλεί ανησυχία και καθιστά αναγκαία την εντατικοποίηση των προσπαθειών για να ξεπεραστούν τα εμπόδια που δυσχεραίνουν τον εμβολιασμό αυτών των ευάλωτων ομάδων.
Χάρη στα αποτελεσματικά προγράμματα εμβολιασμού, η διφθερίτιδα έχει σχεδόν εξαλειφθεί. Ωστόσο, αυτό μπορεί να έχει ως συνέπεια οι επαγγελματίες υγείας να μην αναγνωρίζουν τόσο εύκολα τα συμπτώματά της.
Η καλύτερη γνώση των συμπτωμάτων, η ταχεία διάγνωση και η άμεση ανταπόκριση από τις υπηρεσίες δημόσιας υγείας είναι απαραίτητες», ανέφερε ο Bruno Ciancio, επικεφαλής της μονάδας του ECDC για τα άμεσα μεταδιδόμενα και προλαμβανόμενα με εμβολιασμό νοσήματα.
Οι μορφές της διφθερίτιδας
Πριν από το 2020, ο μέσος ετήσιος αριθμός κρουσμάτων διφθερίτιδας στην ΕΕ/ΕΟΧ ήταν 21. Το 2022 δηλώθηκαν 320 περιστατικά, πολλά από τα οποία αφορούσαν νεοαφιχθέντες μετανάστες που είχαν εκτεθεί στη νόσο στη διάρκεια του ταξιδιού τους. Τα περισσότερα συνδέονταν με τρεις τύπους: ST377, ST384 και ST574.
Από τα τέλη του 2022, έξι ευρωπαϊκά κράτη —η Αυστρία, η Τσεχία, η Γερμανία, η Νορβηγία, η Πολωνία και η Ελβετία— έχουν αναφέρει 82 κρούσματα διφθερίτιδας. Τα περιστατικά οφείλονταν στον τύπο που συνδέθηκε με την επιδημία του 2022. Τουλάχιστον 25 αφορούσαν ανθρώπους χωρίς στέγη, άτομα που κάνουν χρήση ναρκωτικών, ανεμβολίαστους κατά της διφθερίτιδας και ηλικιωμένους.
Η αναπνευστική διφθερίτιδα έχει θνητότητα 5-10%
Το ECDC χαρακτηρίζει πολύ χαμηλό τον κίνδυνο για τον γενικό πληθυσμό, καθώς οι περισσότερες χώρες της ΕΕ/ΕΟΧ διαθέτουν υψηλή εμβολιαστική κάλυψη κατά της διφθερίτιδας. Για τις ομάδες που είναι πιο ευάλωτες στη λοίμωξη, ωστόσο, το επίπεδο κινδύνου ανεβαίνει σε μέτριο.
Άτομα που δεν έχουν εμβολιαστεί κατά της διφθερίτιδας ενδέχεται, αν μολυνθούν, να παρουσιάσουν λοίμωξη του δέρματος ή αναπνευστική διφθερίτιδα. Η αναπνευστική μορφή μπορεί να αποβεί θανατηφόρα στο 5-10% των περιστατικών. Αντίθετα, σε πληθυσμούς με υψηλά ποσοστά εμβολιασμού, οι λοιμώξεις είναι κατά κανόνα ασυμπτωματικές ή ήπιες.
Η διφθερίτιδα εμφανίζεται πολύ σπάνια σε ανθρώπους που έχουν ολοκληρώσει τον εμβολιασμό τους. Ο εμβολιασμός κατά της νόσου περιλαμβάνεται στα εθνικά προγράμματα εμβολιασμού στην Ευρώπη.
Καθώς η διφθερίτιδα είναι σπάνια και εκδηλώνεται με πολλά διαφορετικά συμπτώματα, οι κλινικοί γιατροί μπορεί να δυσκολεύονται να αναγνωρίσουν και να διαγνώσουν τη λοίμωξη.
Για αυτόν τον λόγο, το ECDC τονίζει ότι χρειάζεται να ενημερωθούν περισσότερο τόσο οι κλινικοί γιατροί όσο και όσοι εργάζονται με ευάλωτους πληθυσμούς. Έτσι, θα διασφαλιστεί η ορθή διάγνωση και αντιμετώπιση της διφθερίτιδας, καθώς και η δήλωση των κρουσμάτων στις αρχές δημόσιας υγείας.
Συστάσεις για την πρόληψη και την αντιμετώπιση
Το ECDC διατύπωσε τις ακόλουθες συστάσεις, με σκοπό να περιοριστεί ο κίνδυνος σοβαρής λοίμωξης στα πλέον ευάλωτα άτομα και να ανακοπεί η μετάδοση του C. diphtheriae στην κοινότητα:
- Ενημέρωση των επαγγελματιών υγείας και όσων εργάζονται με ευάλωτους πληθυσμούς σχετικά με το ευρύ φάσμα των κλινικών εκδηλώσεων της νόσου.
- Προσαρμογή των δράσεων προαγωγής της υγείας στους πληθυσμούς με μεγαλύτερη πιθανότητα έκθεσης στη διφθερίτιδα, παράλληλα με την ευαισθητοποίηση απέναντι στους πληθυσμούς αυτούς.
- Εξασφάλιση ισότιμης πρόσβασης στον εμβολιασμό, δίνοντας προτεραιότητα στη χορήγησή του σε μέλη ομάδων που διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο μόλυνσης.
- Συστηματικός έλεγχος της διαθεσιμότητας αντιτοξίνης διφθερίτιδας (DAT) για θεραπευτική χρήση σε τοπικό και εθνικό επίπεδο και
- Ενίσχυση της επιτήρησης, ώστε να εντοπίζονται έγκαιρα τα κρούσματα και να γίνουν καλύτερα κατανοητοί οι τρόποι μετάδοσης.
Συνοπτική εικόνα
- Από τον Ιανουάριο του 2023 έχουν καταγραφεί στην Ευρώπη 234 περιστατικά διφθερίτιδας, κυρίως σε ευάλωτες ομάδες, όπως οι άστεγοι και οι μετανάστες.
- Το ECDC επισημαίνει ότι απαιτούνται άμεσα μέτρα δημόσιας υγείας, μεταξύ των οποίων και περισσότερη ενημέρωση για τον εμβολιασμό.
- Παρότι η εμβολιαστική κάλυψη είναι υψηλή, οι ομάδες με αυξημένο κίνδυνο εξακολουθούν να είναι εκτεθειμένες, γι’ αυτό η έγκαιρη διάγνωση και παρέμβαση είναι καθοριστικές.
- Η αναπνευστική διφθερίτιδα μπορεί να οδηγήσει σε θάνατο στο 5-10% των περιστατικών, με ιδιαίτερο κίνδυνο για τους ανεμβολίαστους.
- Για τον περιορισμό της μετάδοσης του C. diphtheriae προτείνονται στοχευμένες ενέργειες προαγωγής της υγείας και ισχυρότερη επιτήρηση.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/news/ecdc-i-diftheritida-kalpazei-epeigonta-metra-thorakisis-ton-eyaloton-plithysmon/14208
