Εμβόλιο γρίπης στα παιδιά: Όσα θέλουν να γνωρίζουν οι γονείς – Τι συμβουλεύει ο παιδίατρος Κώστας Νταλούκας

Κάθε χρόνο, καθώς πλησιάζει αυτή η εποχή, η γρίπη επανέρχεται ως θέμα που απασχολεί τους γονείς. Για τα παιδιά, ο εμβολιασμός κατά της γρίπης αποτελεί σημαντικό μέτρο πρόληψης.

Παράλληλα, πολλοί γονείς αναρωτιούνται αν πρέπει να εμβολιαστούν όλα τα παιδιά, κατά πόσο το εμβόλιο είναι ασφαλές και αν είναι δυνατόν ένα παιδί να νοσήσει αφού εμβολιαστεί.

Κώστας Νταλούκας, παιδίατρος και πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ελευθεροεπαγγελματιών Παιδιάτρων

Ο παιδίατρος Κώστας Νταλούκας απαντά σε όλα αυτά τα ερωτήματα στο iatropedia.gr.

Αν το παιδί σας έκανε σήμερα το ενέσιμο εμβόλιο για την εποχική γρίπη, χρειάζεται να γνωρίζετε πως είναι ασφαλές και δεν προκαλεί γρίπη. Η ανοσία δεν αναπτύσσεται αμέσως, αλλά σταδιακά σε διάστημα περίπου δύο εβδομάδων.

11 ερωτήματα των γονιών στον παιδίατρο για το εμβόλιο γρίπης στα παιδιά

1. Ποιες παρενέργειες είναι πιθανό να παρουσιαστούν μετά τον εμβολιασμό;

• Στο σημείο της ένεσης μπορεί να υπάρξει πόνος, κοκκίνισμα ή ελαφρύ οίδημα.
• Ενδέχεται να παρουσιαστούν ήπιος πυρετός, αίσθημα κόπωσης ή αδιαθεσία.
• Άλλες πιθανές ενοχλήσεις είναι ο πονοκέφαλος, οι μυϊκοί πόνοι και η μειωμένη όρεξη.

Κατά κανόνα, οι αντιδράσεις είναι ήπιες και περνούν σε 1–2 ημέρες, αν και ο πόνος στο σημείο της ένεσης μπορεί να κρατήσει λίγο περισσότερο.

1. Σε πόσο χρόνο ενδέχεται να εμφανιστεί πυρετός;

Αν ο πυρετός οφείλεται στο εμβόλιο, συνήθως ξεκινά μέσα στο πρώτο 24ωρο ή 48ωρο και διαρκεί 1–2 ημέρες.

Πυρετός που εμφανίζεται για πρώτη φορά από την τρίτη ημέρα και μετά δεν πρέπει να θεωρείται αυτομάτως αντίδραση στον εμβολιασμό, καθώς μπορεί να σχετίζεται με λοίμωξη.

Φροντίδα του παιδιού μετά το ενέσιμο αντιγριπικό εμβόλιο

1. Πώς να φροντίσετε το παιδί στο σπίτι μετά το εμβόλιο;

• Φροντίστε να πίνει αρκετά υγρά και να ξεκουράζεται, αν το έχει ανάγκη.
• Αν πονά στο σημείο της ένεσης, βάλτε μια καθαρή και δροσερή κομπρέσα, χωρίς να τρίψετε την περιοχή.
• Για πυρετό ή ενοχλητικό πόνο, μπορείτε να δώσετε παρακεταμόλη σύμφωνα με τη δόση που έχει υποδείξει ο παιδίατρος.
• Αποφύγετε τη χορήγηση αντιπυρετικών προληπτικά.
• Εφόσον το παιδί είναι καλά και απύρετο, μπορεί να συνεχίσει κανονικά τις δραστηριότητές του: σχολείο, παιχνίδι, άθληση και μπάνιο.

1. Ποιες είναι οι περιπτώσεις που χρειάζεται να μιλήσετε με τον παιδίατρο;

Καλέστε τον παιδίατρο αν:

• Η θερμοκρασία του παιδιού ανέβει στους 39°C ή παραπάνω.
• Ο πυρετός κρατήσει περισσότερο από 48 ώρες ή εμφανιστεί για πρώτη φορά την τρίτη ημέρα ή αργότερα.
• Γίνει εντονότερος ο πόνος, το κοκκίνισμα ή το πρήξιμο στο σημείο της ένεσης.
• Παρατηρήσετε έντονη αδυναμία, ασυνήθιστη υπνηλία, μικρότερη πρόσληψη υγρών ή επιδείνωση της συνολικής του εικόνας.
• Αν δυσκολευτεί να αναπνεύσει, πρηστεί το πρόσωπο ή η γλώσσα, καταρρεύσει ή εμφανίσει άλλα σημάδια σοβαρής αλλεργικής αντίδρασης, ζητήστε αμέσως ιατρική βοήθεια καλώντας το 166 ή το 112.
• Σε βρέφος κάτω των 3 μηνών, θερμοκρασία τουλάχιστον 38°C χρειάζεται άμεση ιατρική αξιολόγηση.

Δεύτερη δόση αντιγριπικού εμβολίου στα παιδιά

1. Ποια παιδιά χρειάζονται και δεύτερη δόση;

Για ορισμένα παιδιά ηλικίας έως 8 ετών προβλέπεται δεύτερη δόση, με απόσταση τουλάχιστον τεσσάρων εβδομάδων από την πρώτη. Ο παιδίατρος θα σας ενημερώσει αν χρειάζεται.

ΝΑ ΘΥΜΑΣΤΕ: Το ενέσιμο εμβόλιο για τη γρίπη ούτε προκαλεί τη νόσο ούτε κάνει θετικά τα τεστ γρίπης. Η προστατευτική δράση του αναπτύσσεται σταδιακά, σε περίπου δύο εβδομάδες.

Οι ήπιες ενοχλήσεις που μπορεί να ακολουθήσουν τον εμβολιασμό είναι αναμενόμενες και παροδικές. Αν το παιδί έχει υψηλό πυρετό, πυρετό που διαρκεί ή γενική εικόνα που σας προβληματίζει, επικοινωνήστε μαζί μας.

Ρινικό εμβόλιο γρίπης για παιδιά: χορήγηση και ασφάλεια

1. Πώς χορηγείται το ρινικό εμβόλιο κατά της γρίπης;

Το ρινικό εμβόλιο διατίθεται για δεύτερη χρονιά και περιέχει ζωντανό, εξασθενημένο ιό της γρίπης. Χορηγείται με ρινικό εκνέφωμα σε παιδιά από 2 ετών έως και πριν συμπληρώσουν τα 18. Διαθέτει καλό προφίλ ασφάλειας, ενώ οι περισσότερες αντιδράσεις είναι ήπιες και παροδικές. Τη χορήγησή του αναλαμβάνουν παιδίατροι.

Όπως και τα υπόλοιπα εμβόλια, το αντιγριπικό δεν χορηγείται σε παιδιά με γνωστή αναφυλαξία σε κάποιο συστατικό του. Για τις προφυλάξεις και τις αντενδείξεις του ρινικού εμβολίου, είναι απαραίτητο να ζητήσετε τη συμβουλή του παιδιάτρου σας.

Παρενέργειες και πυρετός μετά το ρινικό εμβόλιο γρίπης

1. Τι είδους αντιδράσεις μπορεί να παρατηρηθούν;

• Η πιο συνηθισμένη αντίδραση είναι η καταρροή ή η ρινική συμφόρηση.
• Μπορεί επίσης να παρουσιαστούν ήπιος πυρετός, αδιαθεσία ή κόπωση.
• Πιθανές είναι ακόμη η μειωμένη όρεξη, οι μυϊκοί πόνοι και ο πονοκέφαλος.

Συνήθως οι ενοχλήσεις υποχωρούν μέσα σε λίγες ημέρες. Η αποτελεσματικότητα του εμβολίου δεν προϋποθέτει να εμφανιστεί κάποια αντίδραση.

1. Πότε είναι πιθανό να ανεβάσει πυρετό το παιδί;

Πυρετός που σχετίζεται με τον εμβολιασμό εμφανίζεται κατά κανόνα στις πρώτες 24–48 ώρες και περνά μέσα σε 1–2 ημέρες.

Αν ο πυρετός ξεκινήσει για πρώτη φορά την τρίτη ημέρα ή αργότερα, μην τον αποδώσετε αυτόματα στο εμβόλιο, αφού ενδέχεται να οφείλεται σε λοίμωξη.

Επικοινωνήστε με τον παιδίατρό σας αν ο πυρετός είναι υψηλός ή παρατείνεται, ή αν σας ανησυχεί η γενική κατάσταση του παιδιού.

Φροντίδα του παιδιού μετά το ρινικό αντιγριπικό εμβόλιο

1. Πώς να περιποιηθείτε το παιδί στο σπίτι;

• Για να αντιμετωπιστούν η καταρροή και η ρινική συμφόρηση, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε φυσιολογικό ορό.
• Φροντίστε το παιδί να ξεκουράζεται και να λαμβάνει αρκετά υγρά, αν το χρειάζεται.
• Αν ο πυρετός ή ο πόνος το ταλαιπωρεί, μπορείτε να του δώσετε παρακεταμόλη, ακολουθώντας τη δοσολογία που έχει ορίσει ο παιδίατρος.
• Μην δίνετε αντιπυρετικά για προληπτικούς λόγους.
• Για διάστημα τεσσάρων εβδομάδων μετά το ρινικό εμβόλιο με ζώντα εξασθενημένο ιό γρίπης, μην χορηγείτε ασπιρίνη ή άλλα σαλικυλικά, παρά μόνο αν υπάρχει ειδική ιατρική οδηγία.
• Αν το παιδί είναι καλά και απύρετο, μπορεί να συνεχίσει κανονικά τις δραστηριότητές του: σχολείο, παιχνίδι και άθληση.

1. Σε ποιες περιπτώσεις χρειάζεται να μιλήσετε με τον παιδίατρο;

Επικοινωνήστε με τον παιδίατρο αν:

• Η θερμοκρασία του παιδιού ανέβει στους 39°C ή πιο ψηλά.
• Ο πυρετός διαρκέσει πάνω από 48 ώρες ή ξεκινήσει για πρώτη φορά από την τρίτη ημέρα και έπειτα.
• Εμφανίσει έντονο βήχα, συριγμό («σφύριγμα» στην αναπνοή), μεγάλη καταβολή ή μειωμένη πρόσληψη υγρών.
• Η συνολική του εικόνα χειροτερέψει ή παρουσιαστεί οποιοδήποτε σύμπτωμα που σας ανησυχεί.
• Καλέστε αμέσως το 166 ή το 112 για ιατρική βοήθεια, αν δυσκολεύεται να αναπνεύσει, πρηστεί το πρόσωπο ή η γλώσσα, καταρρεύσει ή εμφανίσει άλλα σημάδια σοβαρής αλλεργικής αντίδρασης.

Τεστ γρίπης μετά το ρινικό εμβόλιο με εξασθενημένο ιό

1. Τι χρειάζεται να γνωρίζετε ακόμη για το ρινικό εμβόλιο με ζώντα εξασθενημένο ιό γρίπης

• Μετά τον εμβολιασμό, ένα τεστ γρίπης ενδέχεται να είναι θετικό εξαιτίας του εμβολίου, συνήθως τις πρώτες ημέρες και έως περίπου 7 ημέρες αργότερα, ενώ σπανιότερα αυτό μπορεί να συμβεί για μεγαλύτερο διάστημα. Το θετικό αποτέλεσμα δεν αποκλείει ότι υπάρχει πραγματική λοίμωξη, γι’ αυτό ενημερώστε τον γιατρό για τον πρόσφατο εμβολιασμό.
• Πριν από τη χορήγηση αντιιικών φαρμάκων για τη γρίπη, όπως το Tamiflu, μέσα στις επόμενες δύο εβδομάδες, ενημερώστε τον παιδίατρο.
• Αν είναι εφικτό, περιορίστε για 1–2 εβδομάδες τη στενή επαφή με άτομα που έχουν εξαιρετικά σοβαρή ανοσοκαταστολή και βρίσκονται σε προστατευτική απομόνωση.
• Κάποια παιδιά ηλικίας 2–8 ετών χρειάζεται να λάβουν δεύτερη δόση, με απόσταση τουλάχιστον τεσσάρων εβδομάδων από την πρώτη. Για το αν απαιτείται, θα σας ενημερώσει ο παιδίατρος.

Φωτογραφία: iStock