Ένα κάψιμο μετά το φαγητό ή ένα βάρος ψηλά στην κοιλιά αρκεί συχνά για να σκεφτούμε τα συμπτώματα γαστρίτιδας. Όμως η γαστρίτιδα είναι φλεγμονή του βλεννογόνου του στομάχου, ενώ η δυσπεψία περιγράφει ένα σύνολο ενοχλήσεων· τα συμπτώματα από μόνα τους δεν ξεχωρίζουν πάντα την αιτία.
Οι δύο καταστάσεις μπορούν να συνυπάρχουν, αλλά δεν είναι το ίδιο. Η αιτία και η ανάγκη για εξετάσεις αξιολογούνται από γιατρό, με βάση το ιστορικό και τα υπόλοιπα ευρήματα.
Ποια είναι τα συμπτώματα γαστρίτιδας;
Οι περισσότερες περιπτώσεις γαστρίτιδας ή γαστροπάθειας δεν προκαλούν συμπτώματα. Όταν εμφανίζονται ενοχλήσεις, μπορεί να υπάρχει πόνος ή δυσφορία στο πάνω μέρος της κοιλιάς, ναυτία ή εμετός και απώλεια όρεξης.
Μερικοί άνθρωποι νιώθουν ότι χορταίνουν πολύ γρήγορα ή ότι το στομάχι τους είναι υπερβολικά γεμάτο μετά το φαγητό. Η γαστροπάθεια, που συχνά αναφέρεται μαζί με τη γαστρίτιδα, αφορά βλάβη του βλεννογόνου με λίγη ή καθόλου φλεγμονή.
Αυτό σημαίνει ότι η απουσία ενόχλησης δεν αποκλείει την ύπαρξη γαστρίτιδας. Αντίστοιχα, ένας πόνος ή ένα κάψιμο στο στομάχι δεν αρκεί για να επιβεβαιώσει φλεγμονή.
Τότε τι εννοούμε όταν λέμε δυσπεψία;
Η δυσπεψία δεν είναι από μόνη της συγκεκριμένη νόσος. Είναι ένας γενικός όρος για ενοχλήσεις από το ανώτερο πεπτικό, όπως πόνο ή κάψιμο στο πάνω μέρος της κοιλιάς, γρήγορο κορεσμό και δυσάρεστη πληρότητα μετά το γεύμα.
Μπορεί επίσης να εμφανιστούν φούσκωμα, ναυτία ή ρεψίματα, με περισσότερα από ένα συμπτώματα ταυτόχρονα. Η επικάλυψη με όσα μπορεί να νιώθει κάποιος με γαστρίτιδα εξηγεί γιατί η περιγραφή του πόνου δεν αποκαλύπτει πάντα την αιτία.
Η δυσπεψία μπορεί να σχετίζεται με πεπτικό έλκος, λοίμωξη από ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού ή ορισμένα φάρμακα. Σε πολλές περιπτώσεις χρόνιας δυσπεψίας δεν εντοπίζεται άλλη αιτία που να εξηγεί τα συμπτώματα· τότε μπορεί να χαρακτηριστεί λειτουργική δυσπεψία, μια διαταραχή της αλληλεπίδρασης εντέρου και εγκεφάλου.
Τι μπορεί να βρίσκεται πίσω από τη γαστρίτιδα;
Συχνή αιτία γαστρίτιδας είναι το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού, γνωστό και ως H. pylori. Στην αυτοάνοση γαστρίτιδα, το ανοσοποιητικό σύστημα επιτίθεται σε υγιή κύτταρα του βλεννογόνου του στομάχου.
Η μακροχρόνια χρήση μη στεροειδών αντιφλεγμονωδών φαρμάκων, όπως η ιβουπροφαίνη, μπορεί να προκαλέσει γαστρική βλάβη τύπου αντιδραστικής γαστροπάθειας. Η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ συγκαταλέγεται επίσης στους παράγοντες που μπορούν να ερεθίσουν ή να βλάψουν τον γαστρικό βλεννογόνο.
Η διατροφή δεν φαίνεται να παίζει σημαντικό ρόλο στην πρόκληση των περισσότερων περιπτώσεων γαστρίτιδας ή γαστροπάθειας. Ορισμένα τρόφιμα ή ποτά, ωστόσο, μπορεί να πυροδοτούν συμπτώματα σε κάποιους ανθρώπους με λειτουργική δυσπεψία. Δεν υπάρχει, επομένως, ένας κοινός διατροφικός κανόνας που να εξηγεί κάθε ενόχληση.
Πώς διερευνώνται τα συμπτώματα;
Η αξιολόγηση της δυσπεψίας αρχίζει με το ιστορικό και την κλινική εξέταση. Ανάλογα με όσα προκύψουν, ο γιατρός μπορεί να ζητήσει εξετάσεις ή ενδοσκόπηση. Για τη διερεύνηση γαστρίτιδας μπορεί να επιλεγούν εξετάσεις αναπνοής, κοπράνων ή αίματος για το H. pylori, ενώ η ενδοσκόπηση με βιοψίες μπορεί να βοηθήσει στη διάγνωση και στον έλεγχο της αιτίας.
Χρήσιμο είναι να αναφέρουμε πότε εμφανίζονται οι ενοχλήσεις, αν σχετίζονται με τα γεύματα και ποια φάρμακα λαμβάνουμε. Αυτές οι πληροφορίες βοηθούν τον γιατρό να αξιολογήσει την εικόνα και να κρίνει αν χρειάζονται εξετάσεις.
Ακόμη και όταν η βιοψία δείξει γαστρίτιδα, το εύρημα δεν αποδεικνύει από μόνο του ότι αυτή προκαλεί τα συμπτώματα. Σε πληθυσμιακή μελέτη, λειτουργική δυσπεψία ή γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση αναφέρθηκαν σε παρόμοιο ποσοστό ανθρώπων με και χωρίς ιστολογικά ευρήματα γαστρίτιδας. Γι’ αυτό το αποτέλεσμα συνεκτιμάται με το ιστορικό και τα υπόλοιπα ευρήματα.
Πότε δεν πρέπει να περιμένουμε;
Αίμα στον εμετό, εμετός που μοιάζει με κατακάθι καφέ ή μαύρα, κολλώδη κόπρανα μπορεί να είναι σημάδια αιμορραγίας από το στομάχι και απαιτούν άμεση ιατρική βοήθεια.
Άμεση αξιολόγηση χρειάζεται και πόνος στο στήθος, στο σαγόνι, στον αυχένα ή στο χέρι μαζί με δυσπεψία. Σπάνια, η ενόχληση από καρδιακό επεισόδιο μπορεί να εκληφθεί ως δυσπεψία. Δυσκολία ή πόνος στην κατάποση, επαναλαμβανόμενοι εμετοί και ανεξήγητη απώλεια βάρους είναι επίσης λόγοι για ιατρική αξιολόγηση.
Αν τα συμπτώματα επιμένουν, χειροτερεύουν ή επανέρχονται, είναι προτιμότερο να συζητηθούν με γιατρό αντί να αποδοθούν αυτόματα στη γαστρίτιδα. Το στομάχι μπορεί να δίνει το ίδιο σήμα για διαφορετικούς λόγους· η σωστή απάντηση αρχίζει από τη διερεύνηση.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/symptomata-gastritidas-dyspepsia/30381





