Δυσπεψία: συμπτώματα και θεραπεία

Τι είναι η δυσπεψία

Η δυσπεψία δεν είναι ένα μόνο σύμπτωμα. Είναι ένας γενικός όρος για ενοχλήσεις του πεπτικού που μπορεί να εμφανίζονται μαζί. Μπορεί να νιώθεις κάψιμο ή δυσφορία στο πάνω μέρος της κοιλιάς, να χορταίνεις πολύ νωρίς όσο τρως ή να αισθάνεσαι δυσάρεστα γεμάτος μετά το γεύμα. Μπορεί επίσης να έχεις φούσκωμα, ναυτία ή ρεψίματα. Η καούρα μπορεί να συνυπάρχει, αλλά είναι ξεχωριστή κατάσταση.

Οι ενοχλήσεις μπορεί να σχετίζονται με το φαγητό, το ποτό, το άγχος ή ορισμένα φάρμακα. Σε κάποιες περιπτώσεις, οξύ από το στομάχι ερεθίζει την εσωτερική του επιφάνεια ή ανεβαίνει προς τον λαιμό. Άλλες φορές υπάρχει πρόβλημα του πεπτικού, όπως έλκος. Η δυσπεψία μπορεί να εμφανίζεται περιστασιακά ή να είναι χρόνια.

Συνήθως δεν υποδηλώνει κάτι σοβαρό και μπορεί να βελτιωθεί με αλλαγές στις συνήθειες και κατάλληλη αντιμετώπιση. Η θεραπεία εξαρτάται από την αιτία. Αν οι ενοχλήσεις επιμένουν ή επανέρχονται, χρειάζεται να συζητήσεις με τον γιατρό σου.

Πώς εξελίσσεται και αν θεραπεύεται

Η δυσπεψία είναι πολύ συχνή και συνήθως δεν αποτελεί ένδειξη σοβαρού προβλήματος. Μπορεί να εμφανίζεται περιστασιακά ή να είναι χρόνια. Συχνά μπορείς να ανακουφιστείς με αλλαγές στις συνήθειες και κατάλληλη αντιμετώπιση, αλλά η πορεία και η θεραπεία εξαρτώνται από την αιτία. Αν διαρκεί περισσότερο από δύο εβδομάδες ή επανέρχεται, χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση.

Συμπτώματα δυσπεψίας

Μπορεί να έχεις περισσότερα από ένα συμπτώματα ταυτόχρονα. Οι ενοχλήσεις συχνά εμφανίζονται μετά το φαγητό ή το ποτό.

• Δυσφορία ψηλά στην κοιλιά Ενόχληση ή αίσθημα καψίματος στο πάνω μέρος της κοιλιάς.
• Πρόωρος κορεσμός Νιώθεις ότι χορταίνεις πολύ νωρίς ενώ τρως.
• Βάρος μετά το φαγητό Αισθάνεσαι δυσάρεστα γεμάτος μετά το γεύμα.
• Φούσκωμα
• Ναυτία Αίσθημα ότι θέλεις να κάνεις εμετό.
• Ρεψίματα και αέρια
• Αναγωγές Τροφή ή υγρά με πικρή γεύση επιστρέφουν στο στόμα.
• Καούρα Επώδυνο κάψιμο στο στήθος, συχνά μετά το φαγητό. Μπορεί να συνυπάρχει με τη δυσπεψία, αλλά είναι ξεχωριστή κατάσταση.

Τα συμπτώματα μπορεί να εμφανίζονται κατά διαστήματα ή να είναι χρόνια.

Τα ίδια συμπτώματα μπορεί να έχουν και άλλες αιτίες. Αν σε ανησυχούν, συζήτησέ τα με τον γιατρό σου.

Αιτίες δυσπεψίας και παράγοντες κινδύνου

Η δυσπεψία μπορεί να σχετίζεται με ερεθισμό από το οξύ του στομάχου, με λειτουργική δυσπεψία, με φάρμακα ή με παθήσεις του πεπτικού. Ανάμεσα στις πιθανές αιτίες είναι η γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση (επιστροφή του περιεχομένου του στομάχου προς τον οισοφάγο), το έλκος στομάχου και η διαφραγματοκήλη (όταν μέρος του στομάχου ανεβαίνει προς τον θώρακα). Το πολύ ή γρήγορο φαγητό, ορισμένα τρόφιμα και ποτά, το άγχος και η κόπωση μπορεί να προκαλούν ή να επιδεινώνουν τις ενοχλήσεις. Στην εγκυμοσύνη μπορεί να συμβάλλουν οι ορμονικές αλλαγές και η πίεση που ασκεί το μωρό στο στομάχι. Σπανιότερα, η δυσπεψία μπορεί να αποτελεί ένδειξη σοβαρότερου προβλήματος, όπως καρκίνου του στομάχου.

Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο

• Μεγάλη ποσότητα φαγητού ή γρήγορο φαγητό.
• Λιπαρά, βαριά ή πικάντικα φαγητά.
• Καφές, αλκοόλ, σοκολάτα και ντομάτες.
• Περιττό βάρος.
• Κάπνισμα.
• Εγκυμοσύνη.
• Στρες και άγχος.
• Κόπωση.
• Ορισμένα φάρμακα, όπως τα αντιφλεγμονώδη παυσίπονα.

Πώς γίνεται η διάγνωση

Ο γιατρός σου μπορεί να διερευνήσει την αιτία με βάση τα συμπτώματα, το ιατρικό ιστορικό και την κλινική εξέταση. Αν χρειάζεται, μπορεί να ζητήσει εξετάσεις για να ελέγξει το πεπτικό ή πιθανή λοίμωξη από ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού.

• Ενδοσκόπηση ανώτερου πεπτικού, για έλεγχο του εσωτερικού του.
• Απεικονιστικές εξετάσεις, όπως ακτινογραφίες.
• Εργαστηριακές εξετάσεις.
• Έλεγχος για ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού.

Θεραπεία δυσπεψίας

Η αντιμετώπιση εξαρτάται από την αιτία της δυσπεψίας. Αλλαγές στο φαγητό, στο ποτό και στις καθημερινές συνήθειες μπορεί να βοηθήσουν. Ο γιατρός σου μπορεί επίσης να προτείνει φάρμακα ή θεραπείες ψυχικής υγείας. Ο φαρμακοποιός μπορεί να σε καθοδηγήσει για φάρμακα που ανακουφίζουν το κάψιμο ή τον πόνο. Αν είσαι έγκυος, ζήτησε καθοδήγηση για την κατάλληλη επιλογή. Αν παίρνεις αντιφλεγμονώδη παυσίπονα, συζήτησε με τον γιατρό ή τον φαρμακοποιό σου, επειδή μπορεί να επιδεινώνουν τη δυσπεψία.

• ΑντιόξιναΜπορούν να βοηθήσουν στην ανακούφιση του καψίματος ή του πόνου.
• ΑλγινικάΠεριλαμβάνονται στα φάρμακα που μπορούν να βοηθήσουν στις ενοχλήσεις.
• Αναστολείς αντλίας πρωτονίωνΕίναι μια κατηγορία φαρμάκων που μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη δυσπεψία.
• Διατροφικές αλλαγέςΗ αποφυγή τροφίμων και ποτών που πυροδοτούν τα συμπτώματά σου μπορεί να βοηθήσει. Συζήτησε τις αλλαγές με τον γιατρό ή τον διαιτολόγο σου.
• Θεραπείες ψυχικής υγείαςΟ γιατρός σου μπορεί να τις προτείνει ως μέρος της αντιμετώπισης.

Τη θεραπεία και τη δόση κάθε φαρμάκου τις ορίζει ο γιατρός σου. Μην ξεκινάς και μη σταματάς φάρμακα μόνος σου.

Τι μπορείς να κάνεις μόνος σου

• Περιόρισε το τσάι, τον καφέ, τα αναψυκτικά τύπου κόλα και το αλκοόλ.
• Απόφυγε τα βαριά, πικάντικα ή λιπαρά φαγητά.
• Μην τρως τις 3 έως 4 ώρες πριν πας για ύπνο.
• Κράτησε το κεφάλι και τους ώμους πιο ψηλά όταν είσαι στο κρεβάτι, ώστε να περιορίζεται η άνοδος του οξέος όσο κοιμάσαι.
• Αν έχεις περιττό βάρος, η απώλεια βάρους μπορεί να βοηθήσει.
• Απόφυγε το κάπνισμα.
• Παρατήρησε ποια τρόφιμα ή καταστάσεις προκαλούν τις ενοχλήσεις και προσπάθησε να τα αποφεύγεις.

Πρόληψη: πώς προστατεύεσαι

Η αποφυγή τροφίμων, ποτών και καταστάσεων που σου προκαλούν δυσπεψία μπορεί να βοηθήσει στον περιορισμό των ενοχλήσεων.

• Απόφυγε να τρως υπερβολικά ή πολύ γρήγορα.
• Περιόρισε τα τρόφιμα και τα ποτά που διαπιστώνεις ότι επιδεινώνουν τα συμπτώματα.
• Απόφυγε το κάπνισμα και την υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ.

Πότε χρειάζεσαι άμεσα βοήθεια

Πότε να δεις γιατρό σύντομα

• Η δυσπεψία διαρκεί περισσότερο από δύο εβδομάδες ή επανέρχεται συχνά.
• Έχεις έντονο πόνο.
• Έχεις χάσει πολύ βάρος χωρίς να το επιδιώκεις.
• Δυσκολεύεσαι να καταπιείς.
• Κάνεις επανειλημμένα εμετό.
• Έχεις σιδηροπενική αναιμία (αναιμία από έλλειψη σιδήρου).
• Νιώθεις σαν να υπάρχει εξόγκωμα στην κοιλιά σου.
• Έχεις αίμα στον εμετό ή στα κόπρανα.

Ποιος γιατρός: Γαστρεντερολόγος. Εφημερεύοντα νοσοκομεία σήμερα

Συχνές ερωτήσεις για τη δυσπεψία