Η ανάλυση των λυμάτων ενδέχεται να αποτελέσει νέο μέσο για την έγκαιρη ανίχνευση του καρκίνου του παχέος εντέρου σε επίπεδο κοινότητας, σύμφωνα με μελέτη στο Journal of Epidemiology and Community Health. Οι ερευνητές εξέτασαν τον δείκτη CDH1, που εντοπίστηκε στα λύματα και θα μπορούσε να λειτουργήσει συμπληρωματικά στις καθιερωμένες διαγνωστικές μεθόδους.
Σε περιοχές του Κεντάκι, η παρακολούθηση των λυμάτων επέτρεψε στους ερευνητές να εντοπίσουν υψηλά ποσοστά καρκίνου, αναδεικνύοντας τη δυνατότητα έγκαιρης δράσης των τοπικών αρχών στον τομέα της υγείας. Ωστόσο, χρειάζεται περισσότερη έρευνα ώστε να επικυρωθεί η προσέγγιση και να αποσαφηνιστεί πώς συνδέονται οι δείκτες με τα νέα περιστατικά καρκίνου.
Στοιχεία νέας μελέτης που δημοσιεύθηκε δείχνουν ότι η ανίχνευση ενός δείκτη καρκίνου του παχέος εντέρου (CDH1) στα λύματα μπορεί να συμβάλει στη δημιουργία συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης για τη νόσο σε κοινοτικό επίπεδο. Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο Journal of Epidemiology and Community Health.
Οι ερευνητές σημειώνουν: “Η παρακολούθηση των λυμάτων θα μπορούσε να λειτουργήσει συμπληρωματικά στις παραδοσιακές μεθόδους διαγνωστικού ελέγχου και να συμβάλει στον εντοπισμό περιοχών όπου μπορούν να γίνουν πρακτικοί και οικονομικά αποδοτικοί έλεγχοι σε επίπεδο κοινότητας, ιδίως καθώς αυξάνονται τα ποσοστά της νόσου στους νέους”.
Οι ερευνητές εξηγούν ότι τα λύματα των υπονόμων μπορούν να αξιοποιηθούν για την παρακολούθηση πολλών βιολογικών ενώσεων που αποβάλλονται με τα ούρα και τα κόπρανα, αλλά παραμένει άγνωστο αν η ίδια προσέγγιση είναι κατάλληλη για την επιτήρηση του καρκίνου του εντέρου σε κοινοτικό επίπεδο.
Πώς οργανώθηκε η έρευνα
Οι ερευνητές εξέτασαν φακέλους ασθενών που είχαν λάβει θεραπεία για καρκίνο του εντέρου σε κέντρο τριτοβάθμιας περίθαλψης στο Jefferson County του Κεντάκι, κατά την περίοδο 2021-2023. Στόχος ήταν να εντοπιστούν γεωγραφικές συρροές με υψηλά ποσοστά εμφάνισης της νόσου.
Ως αξιοσημείωτη συρροή σε μια περιοχή ορίστηκε η παρουσία περισσότερων από τεσσάρων περιστατικών καρκίνου του εντέρου σε ακτίνα περίπου 800 μέτρων. Έπειτα, οι ερευνητές υπολόγισαν ποσοστά της νόσου, προσαρμοσμένα ως προς ηλικία και φύλο, αξιοποιώντας στοιχεία του κρατικού μητρώου καρκίνου για διαγνώσεις από το 1995 έως το 2018. Για την ανάλυση των λυμάτων της γειτονιάς επιλέχθηκαν τρεις περιοχές με υψηλή επίπτωση καρκίνου του εντέρου και μία περιοχή όπου δεν κατοικούσε κανένας ασθενής του κέντρου τριτοβάθμιας περίθαλψης ή του κρατικού μητρώου καρκίνου.
Ανάλυση λυμάτων για την ανίχνευση καρκινικών δεικτών
Κατά τη διάρκεια μίας ημέρας, στις 26 Ιουλίου 2023, συλλέχθηκαν τρεις φορές δείγματα λυμάτων των 175 ml από καθεμία από τις τέσσερις λεκάνες απορροής, στις 7:00, 10:00 και 13:00. Στα δείγματα αναζητήθηκαν βιοδείκτες ανθρώπινου RNA: το CDH1, που σχετίζεται με τον καρκίνο, και το ένζυμο GAPDH (γλυκεραλδεΰδη-3-φωσφορική αφυδρογονάση), το οποίο χρησιμοποιήθηκε ως μάρτυρας.
Και στις τέσσερις ομάδες, όλα τα δείγματα περιείχαν ανιχνεύσιμα επίπεδα των συγκεκριμένων ενώσεων. Οι μέσοι λόγοι των δεικτών CDH1/GAPDH διαμορφώθηκαν σε 20 για την ομάδα 1, 2,2 για την ομάδα 2 και 4 για την ομάδα 3, ενώ στην ομάδα σύγκρισης ήταν 2,6.
Στην ομάδα 1, ο αριθμός των γνωστών ασθενών σε κέντρα τριτοβάθμιας περίθαλψης ανά 100 άτομα ήταν πάνω από διπλάσιος σε σύγκριση με τις άλλες δύο ομάδες, γεγονός που μπορεί να εξηγεί τη μεγάλη διακύμανση των αποτελεσμάτων, αναφέρουν οι ερευνητές. Επιπλέον, κάποιοι κάτοικοι της ομάδας ελέγχου μπορεί να είχαν λάβει θεραπεία για καρκίνο σε άλλο σημείο.
Οι περιορισμοί και οι προοπτικές της μεθόδου
Η ερευνητική ομάδα χαρακτηρίζει την εργασία μελέτη απόδειξης της ιδέας και επισημαίνει πως απαιτείται περαιτέρω έρευνα, καθώς υπάρχουν αρκετοί περιορισμοί. Για παράδειγμα, δεν έχει αποσαφηνιστεί η συγκεκριμένη σχέση του λόγου CDH1:GAPDH στα λύματα με τα νέα περιστατικά καρκίνου του εντέρου, ούτε αν τα ευρήματα αφορούν διαγνωσμένες ή αδιάγνωστες περιπτώσεις.
Το περιορισμένο δείγμα και η μικρή γεωγραφική κάλυψη δεν επιτρέπουν ευρεία εφαρμογή των ευρημάτων. Παράλληλα, σύμφωνα με τους ερευνητές, η ευαισθησία και η ειδικότητα της επιδημιολογικής προσέγγισης που βασίζεται στα λύματα για τον εντοπισμό βιοδεικτών καρκίνου του εντέρου πρέπει να επιβεβαιωθούν σε μεγαλύτερες ομάδες ατόμων.
Παρά τους περιορισμούς, οι ερευνητές τονίζουν: «Η πρόσφατη τάση αύξησης της επίπτωσης [του καρκίνου του παχέος εντέρου] σε νεότερες ηλικιακές ομάδες υπογραμμίζει την ανάγκη για βελτιωμένες προσεγγίσεις δημόσιας υγείας. Ενώ οι υπάρχουσες μέθοδοι διαγνωστικού ελέγχου, όπως η κολονοσκόπηση και οι εξετάσεις κοπράνων, παραμένουν αποτελεσματικές, η εξάρτησή τους από την ατομική συμμόρφωση παρουσιάζει προκλήσεις, ιδίως σε κοινότητες που αντιμετωπίζουν δομικούς και κοινωνικούς καθοριστικούς παράγοντες που αποτελούν εμπόδια για την υγεία»
Κλείνοντας, οι ερευνητές σημειώνουν ότι «η ανίχνευση αυξημένων δεικτών [καρκίνου του παχέος εντέρου] σε ευρύτερες κοινοτικές ζώνες, πριν καταγραφεί υψηλή συχνότητα εμφάνισης από κέντρα τριτοβάθμιας περίθαλψης ή κρατικά μητρώα καρκίνου, θα μπορούσε να βοηθήσει στον εντοπισμό περιοχών για πρακτικό, οικονομικά αποδοτικό, κοινοτικό έλεγχο. Αυτή η προσέγγιση μπορεί να επιτρέψει την έγκαιρη διάγνωση, ενώ ταυτόχρονα θα εντοπίζει περιοχές με χαμηλότερη πιθανότητα ανίχνευσης περιπτώσεων, επιτρέποντας την έγκαιρη ειδοποίηση των κλινικών ιατρών».
Βασικά συμπεράσματα
- Η ανάλυση των λυμάτων ενδέχεται να αποτελέσει μέσο έγκαιρου εντοπισμού του καρκίνου του παχέος εντέρου σε επίπεδο κοινότητας, όπως αναφέρει μελέτη στο Journal of Epidemiology and Community Health.
- Στα λύματα εντοπίστηκε ο δείκτης CDH1, ο οποίος θα μπορούσε να λειτουργήσει συμπληρωματικά στις καθιερωμένες διαγνωστικές μεθόδους.
- Στο Κεντάκι, οι ερευνητές βρήκαν περιοχές με υψηλά ποσοστά καρκίνου και εισηγούνται την έγκαιρη κινητοποίηση των τοπικών αρχών για ζητήματα υγείας.
- Η μέθοδος εμφανίζει προοπτικές, ωστόσο χρειάζεται περισσότερη έρευνα τόσο για την επικύρωσή της όσο και για να αποσαφηνιστεί η σύνδεση των δεικτών με τα νέα περιστατικά καρκίνου.
- Ο εντοπισμός αυξημένων δεικτών μπορεί να συμβάλει στην έγκαιρη διάγνωση και στην ενίσχυση των κοινοτικών ελέγχων για τον καρκίνο.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/news/karkinos-pacheos-enteroy-o-rolos-tis-analysis-ton-lymaton-stin-egkairi-kinitopoiisi-ton-topikon-archon/23200
