#TheVacciNakedTruth: Η αλήθεια για τα εμβόλια και γιατί η προστασία συνεχίζεται και μετά την παιδική ηλικία

Για πολλούς, το παιδικό βιβλιάριο εμβολιασμών είναι γνώριμο: οι επισκέψεις στον παιδίατρο, τα σημειώματα με τις ημερομηνίες και η σφραγίδα για κάθε δόση. Συνήθως, όμως, ξεχνάμε τι γίνεται στη συνέχεια — κι εκεί είναι που αρκετοί ενήλικες χάνουν τον προσανατολισμό τους.

Η ανοσία που αποκτήσαμε ως παιδιά δεν κρατάει αιώνια, ενώ ορισμένοι εμβολιασμοί αφορούν αποκλειστικά την ενήλικη ζωή. Με αυτή την υπενθύμιση επανέρχεται ο δεύτερος κύκλος της καμπάνιας #TheVacciNakedTruth, επισημαίνοντας πως χωρίς εμβολιασμό είμαστε, με έναν τρόπο, «γυμνοί».

Της Ρούλας Σκουρογιάννη

Η εκστρατεία αποκαλύπτει τη «γυμνή» αλήθεια

Με αιγίδα από τον Εθνικό Οργανισμό Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ), την Ελληνική Εταιρεία Λοιμώξεων (ΕΕΛ) και την Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία (ΕΠΕ), η GSK Ελλάδος υλοποιεί την καμπάνια #TheVacciNakedTruth. Στον δεύτερο κύκλο της, το βασικό μήνυμα παραμένει το ίδιο: να ενημερωθεί ο κόσμος, με «γυμνό» τρόπο και χωρίς φόβο, για τα οφέλη του εμβολιασμού σε όλες τις ηλικίες και να συζητήσει το θέμα με τον γιατρό του. Η πρωτοβουλία αφορά αποκλειστικά τη σημασία των εμβολιασμών σε όλη τη διάρκεια της ζωής και δεν εστιάζει σε κάποιο συγκεκριμένο εμβόλιο ή νόσημα. Είναι μια ενημερωτική δράση για τον γενικό πληθυσμό, όχι για μια ορισμένη ασθένεια.

Το έλλειμμα ενημέρωσης πίσω από το μήνυμα της καμπάνιας

Υπάρχει ένας βασικός λόγος για την ανάγκη τέτοιων δράσεων: πολλοί άνθρωποι αγνοούν ότι συστήνονται εμβόλια και για τους ενήλικες. Οι ειδικοί τονίζουν εδώ και χρόνια πως αρκετοί δεν γνωρίζουν ότι ο εμβολιασμός συστήνεται και σε υγιή άτομα, ούτε ότι μπορεί να προλάβει νοσήματα όπως η γρίπη, ο πνευμονιόκοκκος, ο έρπητας ζωστήρας και ο τέτανος. Συχνότερα από την άρνηση, το εμπόδιο είναι η αμέλεια και η λησμονιά. Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύτηκε στο The Lancet, η μείωση των εμβολιασμών σχετίζεται περισσότερο με τον εφησυχασμό και την αδιαφορία παρά με τον δισταγμό απέναντι στα εμβόλια. Δηλαδή, πολλοί δεν έχουν επιφυλάξεις· απλώς δεν τους έχει περάσει από το μυαλό.

Τα δεδομένα για τη συμβολή των εμβολίων

Τα διαθέσιμα στοιχεία υπενθυμίζουν πόσο σημαντικός είναι ο εμβολιασμός. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας αναφέρει πως τα εμβολιαστικά προγράμματα έχουν σώσει τουλάχιστον 154 εκατομμύρια ζωές τα τελευταία 50 χρόνια — έξι ζωές ανά λεπτό. Η συμβολή τους εκτείνεται πέρα από την παιδική ηλικία: χάρη στα εμβόλια, ένα άτομο 50 ετών έχει περίπου 16% περισσότερες πιθανότητες να φτάσει στα επόμενα γενέθλιά του. Παράλληλα, ο ΠΟΥ προωθεί τη λογική του εμβολιασμού «διά βίου», από την παιδική ηλικία έως την εφηβεία και την ενήλικη ζωή. Ένα ακόμη λιγότερο γνωστό όφελος είναι η συμβολή των εμβολίων στην αντιμετώπιση της αντοχής στα αντιβιοτικά: περιορίζοντας τις λοιμώξεις, περιορίζουν και την ανάγκη χρήσης αντιβιοτικών.

Γιατί το μήνυμα αποκτά ιδιαίτερη σημασία τον χειμώνα

Η επιστροφή της καμπάνιας συμπίπτει με την έναρξη της περιόδου των αναπνευστικών λοιμώξεων. Τα πιο πρόσφατα εβδομαδιαία δεδομένα του ΕΟΔΥ καταγράφουν μικρή αύξηση στα περιστατικά γριπώδους συνδρομής, στις σοβαρές οξείες λοιμώξεις του αναπνευστικού και στην COVID-19. Από την αρχή του 2025, έχουν καταγραφεί 171 θάνατοι σε εργαστηριακά επιβεβαιωμένα περιστατικά γρίπης. Την προηγούμενη περίοδο, 164 ασθενείς με γρίπη νοσηλεύτηκαν σε ΜΕΘ, με διάμεση ηλικία τα 69 έτη. Για την περίοδο 2026–2027, το Υπουργείο Υγείας δημοσίευσε εγκύκλιο με τις οδηγίες για τον αντιγριπικό εμβολιασμό, ο οποίος παρέχεται δωρεάν και χωρίς ιατρική συνταγή. Ο ECDC εκτιμά πως μια φθινοπωρινή εκστρατεία εμβολιασμού με υψηλή συμμετοχή ανθρώπων άνω των 60 ετών θα μπορούσε να περιορίσει κατά περίπου 21–32% τις νοσηλείες που συνδέονται με την COVID-19 στην ΕΕ/ΕΟΧ. Επίσης, εισηγείται να εξεταστούν συνδυασμένες φθινοπωρινές εκστρατείες.

Με ποιους τρόπους ενημερώνεται το κοινό

Η εκστρατεία επιδιώκει να μεταφέρει την ενημέρωση πέρα από το «γραφείο του γιατρού», χρησιμοποιώντας πολλαπλά μέσα επικοινωνίας. Το σχέδιο περιλαμβάνει τηλεόραση, ραδιόφωνο, έντυπα και ψηφιακά μέσα, καθώς και κοινωνικά δίκτυα. Στον ειδικά διαμορφωμένο ιστότοπο www.vaccinaked.com, οι επισκέπτες βρίσκουν πληροφορίες για τα οφέλη του εμβολιασμού σε κάθε ηλικία και μπορούν να ετοιμάσουν τις ερωτήσεις που θα απευθύνουν στον γιατρό τους.

Οι κινήσεις που μπορείς να κάνεις από σήμερα

Το απλούστερο και πιο πρακτικό που μπορείς να κάνεις είναι να κλείσεις ραντεβού με τον γιατρό σου —παθολόγο, οικογενειακό ιατρό ή τον ειδικό που σε παρακολουθεί— και να συζητήσετε ποια εμβόλια είναι κατάλληλα για την ηλικία, την υγεία, την εργασία και τον τρόπο ζωής σου. Ο εμβολιασμός των ενηλίκων δεν ακολουθεί την ίδια προσέγγιση για όλους, καθώς λαμβάνονται υπόψη παράγοντες όπως η ηλικία, οι υποκείμενες παθήσεις και οι δραστηριότητες. Αν έχεις βιβλιάριο εμβολιασμών, έλεγξέ το μαζί με τον γιατρό σου, για να διαπιστώσετε ποια εμβόλια έχουν γίνει και ποια εκκρεμούν. Η «γυμνή» αλήθεια είναι τελικά μια καλή είδηση: η προστασία είναι διαθέσιμη και συνήθως χρειάζεται μόνο μία συζήτηση για να τη διεκδικήσεις.