Περιοδοντίτιδα: συμπτώματα και θεραπεία

Τι είναι η περιοδοντίτιδα

Η περιοδοντίτιδα είναι μια χρόνια πάθηση των ιστών που κρατούν τα δόντια στη θέση τους. Δεν αφορά μόνο τα ούλα: προκαλεί και απώλεια του οστού γύρω από τα δόντια. Συνδέεται με βακτήρια που βρίσκονται στην οδοντική πλάκα, ένα κολλώδες στρώμα πάνω στα δόντια. Όταν η πλάκα συσσωρεύεται, μπορεί να προκαλέσει φλεγμονή και βλάβη στους γύρω ιστούς.

Η ουλίτιδα είναι η ηπιότερη μορφή νόσου των ούλων και μπορεί συνήθως να αντιστραφεί με σωστό καθαρισμό και επαγγελματική φροντίδα. Αν μείνει χωρίς αντιμετώπιση, μπορεί να εξελιχθεί σε περιοδοντίτιδα. Τα ούλα απομακρύνονται από τα δόντια και δημιουργούνται βαθύτεροι χώροι, οι περιοδοντικοί θύλακοι, όπου αναπτύσσονται βακτήρια. Με την εξέλιξη της βλάβης, τα δόντια μπορεί να χαλαρώσουν ή να χαθούν.

Η περιοδοντίτιδα δεν αντιστρέφεται, αλλά η επαγγελματική θεραπεία μπορεί να επιβραδύνει την εξέλιξή της και να την κρατήσει υπό έλεγχο. Μπορεί να έχει ήδη προχωρήσει πριν παρατηρήσεις συμπτώματα. Γι’ αυτό η καθημερινή στοματική υγιεινή και οι τακτικοί οδοντιατρικοί έλεγχοι είναι σημαντικοί.

Μορφές και τύποι

• ΟυλίτιδαΗ ηπιότερη μορφή νόσου των ούλων, με ερυθρότητα, πρήξιμο και εύκολη αιμορραγία. Είναι αναστρέψιμη, αλλά χωρίς αντιμετώπιση μπορεί να εξελιχθεί σε περιοδοντίτιδα.
• ΠεριοδοντίτιδαΠεριλαμβάνει καταστροφή των ιστών στήριξης και απώλεια οστού γύρω από τα δόντια. Η βλάβη μπορεί να είναι ήπια, μέτρια ή σοβαρή και δεν αντιστρέφεται.

Πώς εξελίσσεται και αν θεραπεύεται

Η περιοδοντίτιδα είναι χρόνια και η βλάβη της δεν αντιστρέφεται. Με επαγγελματική θεραπεία και καθημερινή στοματική φροντίδα μπορεί να επιβραδυνθεί και να διατηρηθεί υπό έλεγχο. Χωρίς αντιμετώπιση μπορεί να καταστρέψει τους ιστούς στήριξης και να οδηγήσει σε απώλεια δοντιών. Αντίθετα, η ουλίτιδα μπορεί συνήθως να αντιστραφεί.

Συμπτώματα περιοδοντίτιδας

Οι παθήσεις των ούλων μπορεί να προχωρήσουν αρκετά πριν αντιληφθείς συμπτώματα. Τα παρακάτω σημάδια χρειάζονται αξιολόγηση από οδοντίατρο.

• Αιμορραγία ούλων Τα ούλα μπορεί να ματώνουν στο βούρτσισμα, στο οδοντικό νήμα ή όταν τρως σκληρές τροφές.
• Πρησμένα ούλα Μπορεί να είναι κόκκινα, ευαίσθητα ή επώδυνα.
• Υποχώρηση ούλων Τα ούλα απομακρύνονται από τα δόντια, που μπορεί να φαίνονται μακρύτερα.
• Δόντια που κουνιούνται Η απώλεια στήριξης μπορεί να προκαλέσει χαλάρωση ή μετακίνηση των δοντιών.
• Ευαισθησία δοντιών
• Πόνος στη μάσηση
• Επίμονη κακοσμία Μπορεί να υπάρχει και άσχημη γεύση στο στόμα.
• Αλλαγή στο δάγκωμα Μπορεί να αλλάξει ο τρόπος που συναντιούνται τα δόντια όταν δαγκώνεις.
• Αλλαγή εφαρμογής οδοντοστοιχίας Μια μερική οδοντοστοιχία μπορεί να μην εφαρμόζει όπως πριν.

Τα ίδια συμπτώματα μπορεί να έχουν και άλλες αιτίες. Αν σε ανησυχούν, συζήτησέ τα με τον γιατρό σου.

Αιτίες περιοδοντίτιδας και παράγοντες κινδύνου

Στο στόμα υπάρχουν φυσιολογικά βακτήρια που σχηματίζουν την οδοντική πλάκα. Αν η πλάκα δεν απομακρύνεται με βούρτσισμα και καθαρισμό ανάμεσα στα δόντια, μπορεί να σκληρύνει και να γίνει πέτρα. Η πέτρα δεν αφαιρείται με το βούρτσισμα· χρειάζεται επαγγελματικός καθαρισμός. Τα βακτήρια μπορούν να επεκταθούν κάτω από τα ούλα και να συμβάλουν στη δημιουργία περιοδοντικών θυλάκων, δηλαδή βαθύτερων χώρων ανάμεσα στα δόντια και στα ούλα. Οι ουσίες που απελευθερώνουν επιδεινώνουν τη φλεγμονή και συμβάλλουν στην καταστροφή των ιστών και του οστού.

Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο

• Κάπνισμα ή χρήση άλλων προϊόντων καπνού.
• Ανεπαρκής στοματική υγιεινή.
• Διαβήτης.
• Μεγαλύτερη ηλικία.
• Γενετική προδιάθεση.
• Στρες.
• Ορμονικές αλλαγές, όπως στην εγκυμοσύνη ή στην εμμηνόπαυση.
• Φάρμακα με ανεπιθύμητες ενέργειες στο στόμα.
• Στραβά δόντια, σφίξιμο ή τρίξιμο των δοντιών.
• Κακή διατροφή ή παχυσαρκία.
• Υποκείμενα νοσήματα, όπως η ρευματοειδής αρθρίτιδα.

Πώς γίνεται η διάγνωση

Ο οδοντίατρος εξετάζει τα ούλα και τα δόντια σου και σε ρωτά για το ιατρικό ιστορικό σου, το κάπνισμα και παθήσεις όπως ο διαβήτης. Με ένα λεπτό εργαλείο μετρά το βάθος των χώρων γύρω από τα δόντια. Οι ακτινογραφίες μπορούν να δείξουν αν έχει χαθεί οστό. Αν χρειάζεται, μπορεί να σε παραπέμψει σε περιοδοντολόγο, οδοντίατρο με εξειδίκευση στις παθήσεις των ούλων και των ιστών στήριξης των δοντιών.

• Εξέταση ούλων για φλεγμονή, αιμορραγία και υποχώρηση.
• Μέτρηση του βάθους των περιοδοντικών θυλάκων.
• Έλεγχος των δοντιών για κινητικότητα και μετακίνηση.
• Λήψη ιατρικού ιστορικού.
• Ακτινογραφίες δοντιών και στόματος.

Θεραπεία περιοδοντίτιδας

Η θεραπεία στοχεύει στον έλεγχο της λοίμωξης και στην επιβράδυνση της καταστροφής των ιστών. Η επιλογή της εξαρτάται από το πόσο έχει προχωρήσει η πάθηση και μπορεί να χρειαστεί φροντίδα από περιοδοντολόγο. Ο καθημερινός καθαρισμός στο σπίτι παραμένει απαραίτητος σε κάθε μορφή θεραπείας. Ο οδοντίατρος θα σου δείξει πώς να καθαρίζεις αποτελεσματικά τα δόντια και τα ούλα σου.

• Βαθύς καθαρισμόςΚαθαρίζονται οι επιφάνειες των δοντιών και των ριζών κάτω από τα ούλα. Η διαδικασία ονομάζεται αποτρύγωση και ριζική απόξεση.
• Φαρμακευτική αντιμετώπισηΟ οδοντίατρος μπορεί να συνταγογραφήσει στοματικό διάλυμα, φάρμακο που τοποθετείται κάτω από τα ούλα ή αντιβιοτικά.
• Χειρουργική θεραπείαΣε προχωρημένες περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί χειρουργική επέμβαση στα ούλα.
• Εξαγωγή δοντιώνΣε σοβαρή νόσο μπορεί να χρειαστεί να αφαιρεθούν ορισμένα δόντια.

Τη θεραπεία και τη δόση κάθε φαρμάκου τις ορίζει ο γιατρός σου. Μην ξεκινάς και μη σταματάς φάρμακα μόνος σου.

Τι μπορείς να κάνεις μόνος σου

• Βούρτσιζε τα δόντια σου δύο φορές την ημέρα με φθοριούχο οδοντόκρεμα.
• Μετά το βούρτσισμα φτύσε την οδοντόκρεμα, χωρίς να ξεπλύνεις.
• Καθάριζε καθημερινά ανάμεσα στα δόντια με οδοντικό νήμα ή μεσοδόντια βουρτσάκια.
• Μη χρησιμοποιείς στοματικό διάλυμα αμέσως μετά το βούρτσισμα.
• Διέκοψε το κάπνισμα και τη χρήση άλλων προϊόντων καπνού.
• Κάνε τακτικούς οδοντιατρικούς ελέγχους και επαγγελματικούς καθαρισμούς.

Πρόληψη: πώς προστατεύεσαι

Η σωστή στοματική υγιεινή και η τακτική επαγγελματική φροντίδα βοηθούν στην πρόληψη και στον έλεγχο των παθήσεων των ούλων. Ο έλεγχος μπορεί να εντοπίσει προβλήματα πριν παρατηρήσεις συμπτώματα.

• Βούρτσιζε δύο φορές την ημέρα και καθάριζε καθημερινά ανάμεσα στα δόντια.
• Κάνε επαγγελματικό καθαρισμό τακτικά.
• Κάνε οδοντιατρικό έλεγχο τουλάχιστον μία φορά τον χρόνο ή συχνότερα, αν σου το συστήσει ο οδοντίατρος.
• Μην καπνίζεις και μη χρησιμοποιείς άλλα προϊόντα καπνού.
• Μην παραμελείς τους ελέγχους, ιδιαίτερα αν είσαι έγκυος ή έχεις διαβήτη τύπου 2.

Επιπλοκές περιοδοντίτιδας

• Καταστροφή των ούλων, του συνδετικού ιστού και του οστού που στηρίζουν τα δόντια.
• Απώλεια δοντιών.
• Οδοντικό απόστημα.
• Επιδείνωση άλλων χρόνιων παθήσεων, όπως ο διαβήτης, όταν η περιοδοντίτιδα δεν αντιμετωπίζεται.
• Η απώλεια δοντιών μπορεί να δυσκολέψει τη διατροφή και την ομιλία και να μειώσει την ποιότητα ζωής.

Πότε χρειάζεσαι άμεσα βοήθεια

Πότε να δεις γιατρό σύντομα

• Κλείσε ραντεβού με οδοντίατρο αν τα ούλα σου ματώνουν στο βούρτσισμα ή όταν τρως σκληρές τροφές, είναι επώδυνα και πρησμένα ή έχεις κακοσμία.
• Ζήτησε οδοντιατρικό έλεγχο αν το παιδί σου έχει επώδυνα ούλα που αιμορραγούν.
• Ζήτησε επείγον οδοντιατρικό ραντεβού αν εσύ ή το παιδί σου έχετε πολύ επώδυνα και πρησμένα ούλα ή δόντια που κουνιούνται ή πέφτουν.
• Ζήτησε επείγον οδοντιατρικό ραντεβού αν μαζί με προβλήματα στα ούλα εμφανιστούν πληγές, κόκκινες περιοχές στο στόμα ή εξόγκωμα στο στόμα ή στο χείλος.

Ποιος γιατρός: Οδοντίατρος, Περιοδοντολόγος. Εφημερεύοντα νοσοκομεία σήμερα

Συχνές ερωτήσεις για την περιοδοντίτιδα