Αρθρίτιδα: 5 πρώιμα σημάδια που χρειάζεται να αξιολογήσει γιατρός

Η αρθρίτιδα μπορεί να εμφανιστεί σταδιακά, με συμπτώματα που δεν είναι πάντα έντονα. Ο πόνος στις αρθρώσεις κατά την κίνηση, η σύντομη πρωινή δυσκαμψία και το ήπιο πρήξιμο είναι μερικά από τα σημάδια που αξίζει να ελεγχθούν.

Υπάρχουν πολλοί τύποι αρθρίτιδας. Αν υποψιάζεστε ότι έχετε κάποιον, είναι σημαντικό να αξιολογηθείτε από επαγγελματία υγείας. Συχνά, όταν γίνεται λόγος για αρθρίτιδα, εννοείται η οστεοαρθρίτιδα, η συχνότερη μορφή της.

Στην οστεοαρθρίτιδα, ο προστατευτικός χόνδρος στα άκρα των οστών φθείρεται με την πάροδο του χρόνου. «Όταν συμβεί βλάβη στον χόνδρο, προς το παρόν δεν έχουμε τρόπο να αναγεννηθεί ή να αναπτυχθεί ξανά», εξηγεί ο Jeffrey Zarin, ορθοπεδικός χειρουργός στο Cedars-Sinai Orthopaedics and Sports Medicine στο Λος Άντζελες. Ωστόσο, μπορεί να επιβραδυνθεί η εξέλιξη της πάθησης και να ληφθούν μέτρα για την προστασία των αρθρώσεων.

«Η αρθρίτιδα, αν και συχνή, δεν αποτελεί “φυσιολογικό” μέρος της γήρανσης», λέει ο Will Harvey, ρευματολόγος στο Tufts Medical Center και πρόεδρος του American College of Rheumatology. «Ο πόνος ή άλλα συμπτώματα που επηρεάζουν την καθημερινή ζωή πρέπει να αξιολογούνται».

Πέντε συχνά πρώιμα σημάδια αρθρίτιδας

Δεν οφείλεται κάθε πόνος στις αρθρώσεις στην αρθρίτιδα, όμως υπάρχουν ορισμένα σημάδια που μπορεί να εμφανιστούν νωρίς.

1. Πόνος στις αρθρώσεις κατά τη δραστηριότητα

«Ο πόνος κατά την έντονη δραστηριότητα είναι ως έναν βαθμό φυσιολογικός, αλλά συνήθως πρόκειται για μυϊκό πόνο ή πιάσιμο», λέει ο Δρ Harvey, κάτι που συνήθως δεν είναι ανησυχητικό. «Ο πόνος στις ίδιες τις αρθρώσεις είναι πιο χαρακτηριστικό σημάδι αρθρίτιδας».

Η Adaobi Okechukwu, γιατρός πρωτοβάθμιας φροντίδας στο Mercy Personal Physicians at Overlea, περιγράφει τον πόνο της οστεοαρθρίτιδας ως «πόνο που σχετίζεται με τη χρήση». Επιδεινώνεται όταν η άρθρωση καταπονείται, για παράδειγμα με το περπάτημα, το ανέβασμα σκάλας ή τα βαθιά καθίσματα, και υποχωρεί με την ανάπαυση. «Αυτό συμβαίνει επειδή ο λείος χόνδρος που φυσιολογικά προστατεύει την άρθρωση αρχίζει να φθείρεται, με αποτέλεσμα η άρθρωση να μην κινείται και να μην απορροφά τα φορτία τόσο εύκολα όσο παλαιότερα», εξηγεί.

2. Σύντομη πρωινή δυσκαμψία

Η δυσκαμψία όταν ξυπνάτε είναι ένα «κλασικό» σημάδι φλεγμονής. «Όταν δεν κινείτε τις αρθρώσεις σας όσο κοιμάστε, η ακινησία μπορεί να προκαλέσει αίσθημα δυσκαμψίας το πρωί, μέχρι να αρχίσετε να τις κινείτε», λέει ο Δρ Zarin.

Συνήθως διαρκεί λιγότερο από 30 λεπτά, σύμφωνα με τον Δρ Harvey. Μπορεί επίσης να παρατηρήσετε ότι ο πόνος στο τέλος της ημέρας είναι εντονότερος από ό,τι το πρωί.

3. Κλικ, ήχοι ή τρίξιμο στις αρθρώσεις

Πρόκειται για «πολύ συχνό» σύμπτωμα, σύμφωνα με τον Δρ Harvey. «Ρωτώ πάντα τους ασθενείς αν πονά όταν συμβαίνει αυτό», λέει. «Το ανώδυνο κλικ ή τρίξιμο είναι απίθανο να υποδηλώνει σοβαρό πρόβλημα». Μπορεί να οφείλεται απλώς σε φυσαλίδες αερίου στις αρθρώσεις, αν και, όταν συνυπάρχουν και άλλα συμπτώματα, μπορεί να αποτελεί ένδειξη αρθρίτιδας, σύμφωνα με τον Δρ Zarin. «Αν ο χόνδρος δεν είναι λείος και ολισθηρός όπως θα έπρεπε, ορισμένες κινήσεις μπορεί να προκαλέσουν μηχανικούς ήχους ή αίσθηση ότι κάτι “μαγκώνει”», εξηγεί.

4. Μειωμένη ευλυγισία

Η ευλυγισία μειώνεται φυσιολογικά όταν δεν κάνετε διατάσεις. Μπορεί, όμως, να περιοριστεί και εξαιτίας μηχανικών προβλημάτων ή φλεγμονής που σχετίζονται με την αρθρίτιδα, σύμφωνα με τον Δρ Zarin. «Αν υπάρχει οίδημα γύρω από μια άρθρωση λόγω φλεγμονής, μπορεί να μειωθεί η δυνατότητα κίνησης των ιστών», λέει, δυσκολεύοντας την κίνηση σε σχέση με το παρελθόν.

Αυτό μπορεί να εκδηλωθεί ως δυσκολία να λυγίσετε ή να τεντώσετε μια άρθρωση όσο παλαιότερα, να λυγίσετε πλήρως το γόνατο ή να φτάσετε τόσο μακριά όσο συνηθίζατε, σύμφωνα με την Dr Okechukwu. «Η απώλεια του εύρους κίνησης είναι βασικό χαρακτηριστικό της οστεοαρθρίτιδας», λέει. «Με τον καιρό, ο περιορισμός της ευλυγισίας μαζί με τον πόνο είναι ένας σημαντικός λόγος για τον οποίο η οστεοαρθρίτιδα δυσκολεύει τις καθημερινές δραστηριότητες».

5. Ήπιο πρήξιμο στις αρθρώσεις

Το πρήξιμο στις αρθρώσεις αποτελεί ένδειξη φλεγμονής, λέει ο Δρ Zarin. «Όταν εμφανίζεται φλεγμονή, αυξάνεται η κυκλοφορία του αίματος στην περιοχή όπου υπάρχει πρόβλημα», εξηγεί. «Αυτό μπορεί να προκαλέσει συσσώρευση υγρού, θερμότητα και αίσθηση ή ορατό πρήξιμο».

Αν μια άρθρωση πρήζεται γρήγορα και μετά το πρήξιμο υποχωρεί ή αν παραμένει πρησμένη, ο Δρ Harvey συνιστά να αξιολογηθεί το πρόβλημα χωρίς καθυστέρηση. «Οι αρθρώσεις που μεγαλώνουν σταδιακά πιθανότατα υποδηλώνουν αρθρίτιδα», λέει.

Γιατί είναι σημαντικός ο έγκαιρος εντοπισμός

Αν υποψιάζεστε ότι εμφανίζετε αρθρίτιδα, ο Δρ Zarin συνιστά να αναλάβετε δράση νωρίς. Οι παρεμβάσεις είναι πιθανότερο να βοηθήσουν όταν ξεκινήσουν στα αρχικά στάδια.

«Η πρόληψη της εξέλιξης της αρθρίτιδας σχετίζεται με μέτρα που βοηθούν να προστατεύονται οι αρθρώσεις από τις δυνάμεις που δέχονται», λέει. Αυτό συχνά σημαίνει ενδυνάμωση των μυών γύρω από την άρθρωση και αποφυγή δραστηριοτήτων υψηλής καταπόνησης που μπορεί να επιδεινώσουν τη φθορά. Αν υπάρχει παχυσαρκία, η απώλεια βάρους μπορεί επίσης να βοηθήσει, προσθέτει.

«Αν εντοπιστούν έγκαιρα εκφυλιστικές αλλοιώσεις σε μια άρθρωση, επιλογές στον τρόπο ζωής που συμβάλλουν στην προστασία της μπορούν να βοηθήσουν να αποφευχθεί η εξέλιξη και να διατηρηθεί η υγιής λειτουργία της όσο το δυνατόν περισσότερο», λέει.

Τι να κάνετε αν παρατηρήσετε πρώιμα σημάδια

«Είναι πάντα καλή ιδέα να αναφέρετε τα συμπτώματά σας σε γιατρό πρωτοβάθμιας φροντίδας», λέει ο Remy Rabinovich, ορθοπεδικός χειρουργός στο Lenox Hill Hospital του Northwell. Ο γιατρός πιθανότατα θα ζητήσει ακτινογραφίες ή εξετάσεις αίματος για να διερευνήσει περαιτέρω την κατάσταση.

Στη συνέχεια, μπορεί να σας παραπέμψει σε ειδικό στις αρθρώσεις της περιοχής όπου έχετε ενόχληση. Μην αγνοείτε, όμως, τα συμπτώματα όταν σας δυσκολεύουν. «Αν είναι έντονα και επηρεάζουν την καθημερινή ζωή, αντί να αποτελούν απλώς μια ενόχληση, αυτό είναι σαφής ένδειξη ότι μπορεί να χρειάζεστε αξιολόγηση από ρευματολόγο ή άλλο ειδικό», λέει ο Δρ Harvey. Οι αποφάσεις για τη διερεύνηση και τη διαχείριση των συμπτωμάτων πρέπει να λαμβάνονται σε συνεργασία με τον γιατρό σας.