Καρκίνος του μαστού: Ποιες τροφές συνδέονται με έως και 15% χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης

Μια νέα επιστημονική μελέτη εξετάζει αν οι καθημερινές διατροφικές συνήθειες σχετίζονται με τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του μαστού. Δημοσιεύθηκε τον Ιούνιο του 2026 στο Nature.com και εστιάζει στα φλαβονοειδή, φυσικές ουσίες που βρίσκονται σε πολλά φυτικά τρόφιμα.

Τα δεδομένα έδειξαν πως οι γυναίκες που έτρωγαν περισσότερα τρόφιμα με υψηλή περιεκτικότητα σε φλαβονοειδή είχαν μικρότερο κίνδυνο καρκίνου του μαστού από όσες κατανάλωναν λιγότερα. Στην ανάλυση συμμετείχαν 93.271 γυναίκες από τη βρετανική βάση UK Biobank, τις οποίες οι ερευνητές παρακολούθησαν για διάμεσο διάστημα 11,8 ετών. Στο διάστημα αυτό καταγράφηκαν 3.110 περιστατικά της νόσου.

Τι κατέγραψε η έρευνα για την κατανάλωση φλαβονοειδών

Στα φρούτα, τα λαχανικά, άλλα φυτικά τρόφιμα αλλά και σε ορισμένα ροφήματα βρίσκονται τα φλαβονοειδή, φυσικές ενώσεις που έχουν μελετηθεί εκτενώς για τις αντιοξειδωτικές και άλλες βιολογικές ιδιότητές τους. Οι επιστήμονες εξακολουθούν να ενδιαφέρονται έντονα για τον πιθανό ρόλο τους στην πρόληψη χρόνιων παθήσεων.

Οι ερευνητές αποτίμησαν τη σχέση με τον καρκίνο του μαστού μέσω ενός σύνθετου δείκτη, του Flavodiet Score. Ο δείκτης καταγράφει την κατανάλωση τροφίμων και ποτών που περιέχουν πολλά φλαβονοειδή.

Συγκρίνοντας τις γυναίκες με τις υψηλότερες βαθμολογίες με εκείνες που είχαν τις χαμηλότερες, οι ερευνητές διαπίστωσαν πως η πρώτη ομάδα είχε 15% μικρότερο σχετικό κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του μαστού.

Το αποτέλεσμα δεν αποτελεί εγγύηση ότι η κατανάλωση αυτών των τροφίμων αποτρέπει τη νόσο. Σύμφωνα με τους ερευνητές, πρόκειται για σημαντική συσχέτιση που χρειάζεται περαιτέρω διερεύνηση.

Πορτοκάλια και μήλα ανάμεσα στα τρόφιμα που εξετάστηκαν

Τα αποτελέσματα για ορισμένα τρόφιμα, τα οποία μπορούν εύκολα να αποτελέσουν μέρος του καθημερινού διαιτολογίου, είναι ιδιαίτερα ενδιαφέροντα. Η μελέτη αναφέρει συγκεκριμένα:

• Πορτοκάλια: Σε σύγκριση με τη χαμηλή κατανάλωση, η υψηλή συνδέθηκε με περίπου 17% χαμηλότερο σχετικό κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του μαστού.
• Μήλα: Η μεγαλύτερη κατανάλωση συσχετίστηκε με περίπου 10% μικρότερο σχετικό κίνδυνο.
• Προανθοκυανιδίνες: Σε γυναίκες με υψηλότερη πρόσληψη των ενώσεων καταγράφηκε περίπου 19% χαμηλότερος σχετικός κίνδυνος από ό,τι σε εκείνες με τη μικρότερη πρόσληψη.

Μια ομάδα πολυφαινολών είναι οι προανθοκυανιδίνες, που περιέχονται σε φυτικά τρόφιμα, μεταξύ άλλων σε ορισμένα φρούτα και μούρα, σταφύλια και κακάο. Η έρευνα εξέτασε και άλλες υποκατηγορίες φλαβονοειδών, με τα ευρήματα να μην είναι ίδια για κάθε ένωση.

Οι αριθμοί αυτοί προκύπτουν από τη σύγκριση ομάδων με διαφορετική κατανάλωση. Δεν αποδεικνύουν ότι ένα συγκεκριμένο τρόφιμο, από μόνο του, μειώνει τον κίνδυνο.

Η κατανάλωση φλαβονοειδών και η γενετική προδιάθεση στις γυναίκες

Οι επιστήμονες εξέτασαν επίσης κατά πόσο ενδέχεται να παίζει ρόλο η γενετική προδιάθεση, ένα από τα σημεία που ξεχωρίζουν στην έρευνα.

Για την αξιολόγησή της χρησιμοποίησαν πολυγονιδιακό δείκτη κινδύνου, βασισμένο σε 168 γενετικές παραλλαγές που σχετίζονται με τον καρκίνο του μαστού.

Στις γυναίκες με υψηλή γενετική προδιάθεση, η μεγαλύτερη κατανάλωση τροφίμων πλούσιων σε φλαβονοειδή συσχετίστηκε με 29% χαμηλότερο σχετικό κίνδυνο. Η σύγκριση έγινε με τις γυναίκες της ίδιας ομάδας προδιάθεσης που είχαν τη χαμηλότερη κατανάλωση.

Το εύρημα δείχνει ότι αξίζει να διερευνώνται οι παράγοντες του τρόπου ζωής και σε ανθρώπους με αυξημένη γενετική ευαισθησία. Δεν σημαίνει, ωστόσο, ότι η διατροφή ακυρώνει την κληρονομική προδιάθεση ή μπορεί να αντικαταστήσει την εξατομικευμένη ιατρική παρακολούθηση.

Ο ρόλος της διατροφής στην πρόληψη χρόνιων νοσημάτων

Τα ευρήματα προσθέτουν στοιχεία στο επιστημονικό ενδιαφέρον για την ποιότητα της διατροφής και την πιθανή συμβολή των φυτικών τροφίμων στον περιορισμό του κινδύνου χρόνιων ασθενειών.

Η μελέτη είναι, ωστόσο, παρατηρητική: καταγράφει τη σχέση ανάμεσα στις διατροφικές συνήθειες και την εμφάνιση της νόσου, αλλά δεν αποδεικνύει ότι τα φλαβονοειδή ευθύνονται από μόνα τους για τη διαφορά που παρατηρήθηκε.

Οι γυναίκες που κατανάλωναν περισσότερα τρόφιμα με φλαβονοειδή παρουσίαζαν και διαφορές σε άλλους παράγοντες, όπως η άσκηση, το βάρος, το κάπνισμα και η κοινωνικοοικονομική κατάσταση. Οι ερευνητές συνεκτίμησαν διάφορους πιθανούς συγχυτικούς παράγοντες στις αναλύσεις, αλλά δεν είναι δυνατό να αποκλειστεί πλήρως η επίδρασή τους.

Χρειάζονται, συνεπώς, περισσότερες μελέτες για να αποσαφηνιστεί αν και με ποιον τρόπο τα συγκεκριμένα τρόφιμα και οι ενώσεις μπορεί να έχουν προστατευτικό ρόλο.

Πώς συνδέονται οι καθημερινές διατροφικές επιλογές με την υγεία

Η ένταξη διαφορετικών φρούτων, λαχανικών και άλλων τροφίμων με υψηλή περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες σε ένα ισορροπημένο διατροφικό πρότυπο είναι μια εύλογη επιλογή για τη συνολική υγεία. Η νέα μελέτη προσθέτει ένα ακόμη δεδομένο στη γενικότερη συζήτηση γύρω από τη διατροφή και τον καρκίνο του μαστού, χωρίς ωστόσο να συνιστά από μόνη της οριστική ή μεμονωμένη λύση για την πρόληψη της νόσου.

Η πρόληψη βασίζεται σε πολλούς παράγοντες: στην ενημέρωση για τους γνωστούς παράγοντες κινδύνου, στις κατάλληλες επιλογές για τον τρόπο ζωής και στην τήρηση των συστάσεων για τακτικό προσυμπτωματικό έλεγχο, με βάση την ηλικία και το ατομικό ιστορικό.

Το κύριο συμπέρασμα είναι πως η υγιεινή διατροφή μπορεί να ενταχθεί σε μια ευρύτερη στρατηγική για την υγεία. Παράλληλα, η περαιτέρω μελέτη της σχέσης ανάμεσα σε συγκεκριμένα τρόφιμα και τον καρκίνο του μαστού εξακολουθεί να αποτελεί σημαντικό πεδίο επιστημονικής έρευνας.

Πηγή: NATURE.COM