Σύμφωνα με πρόσφατη ανασκόπηση που δημοσιεύθηκε στο The BMJ, η μεγαλύτερη κατανάλωση υπερεπεξεργασμένων τροφίμων έχει συσχετιστεί με σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία, μεταξύ των οποίων καρδιαγγειακά νοσήματα, διαβήτη τύπου 2 και πρόωρο θάνατο. Ο Dr Chris van Tulleken προειδοποιεί ότι ενδέχεται να είναι πιο επικίνδυνα ακόμη και από το κάπνισμα.
Η κατανάλωση υπερεπεξεργασμένων τροφίμων, με υψηλή περιεκτικότητα σε πρόσθετα σάκχαρα και λιπαρά, έχει αυξηθεί απότομα, σύμφωνα με τη μελέτη, συνδεόμενη με υψηλότερη θνησιμότητα και διάφορες ψυχικές
διαταραχές
.
Ο ειδικός τονίζει ότι η κακή
διατροφή
διατροφή επιβαρύνει κυρίως τις οικονομικά ευάλωτες ομάδες και υποστηρίζει πως για την αντιμετώπιση του ζητήματος χρειάζεται μια πιο ολοκληρωμένη προσέγγιση στην αγωγή υγείας και
πολιτική
.
Η τροφή που θεωρείται πιο επικίνδυνη από το κάπνισμα
Μια πρόσφατη ανασκόπηση ερευνών που δημοσιεύτηκε στο
κατέληξε ότι η
αυξημένη κατανάλωση υπερεπεξεργασμένων τροφίμων
σχετίζεται με
32 επιβλαβείς επιπτώσεις
στην
υγεία,
όπως
καρδιαγγειακές παθήσεις, διαβήτη τύπου
2
,
ψυχικές διαταραχές
και
πρόωρο θάνατο.
Ειδικότερα, τα ευρήματα έδειξαν ότι η αυξημένη
πρόσληψη
αυτών των
τροφίμων
συνδέεται με περίπου
50% αυξημένο κίνδυνο θανάτου
από
καρδιαγγειακά νοσήματα
και
48-53% υψηλότερο κίνδυνο
για
άγχος
και
κοινές
ψυχικές
διαταραχές
.
Επιπρόσθετα, κάθε
10% αύξηση
στην κατανάλωση
υπερεπεξεργασμένων τροφίμων
συσχετίζεται με
2% αύξηση
στον συνολικό
κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου
και
19% αύξηση
ειδικότερα για τον
καρκίνο των ωοθηκών
.
Τα
υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα,
όπως τα συσκευασμένα
σνακ, αναψυκτικά
και
έτοιμα γεύματα,
περιέχουν μεγάλες ποσότητες
πρόσθετα σάκχαρα, λίπη
και
αλάτι,
ενώ
φτωχά
είναι φτωχά σε
βιταμίνες
και
φυτικές ίνες.
Ο Dr Chris van Tulleken, ειδικός στις
λοιμώδεις νόσους
από το 2005, προειδοποίησε ότι κυρίως ένα συγκεκριμένο τρόφιμο είναι πιο
επικίνδυνη
από το
κάπνισμα
και προκαλεί
πρόωρο θάνατο.
Σε μια
συζήτησης
στο δημοφιλές podcast
που παρουσιάζει ο Steven Bartlett, ο Dr Chris van Tulleken έκανε μια δυσάρεστη παραλληλία, λέγοντας ότι ένα τρόφιμο που τρώμε συχνά ίσως είναι πιο
θανατηφόρα
και από το ίδιο το
κάπνισμα.
Μιλώντας για το βιβλίο του
«Ultra-Processed People»,
ο Dr Chris περιέγραψε τις
περίπλοκες
διατροφικές
μας
επιλογές
:
«Για πάρα πολύ καιρό, ήμασταν απίστευτα μπερδεμένοι σχετικά με το τι πρέπει να τρώμε. Ονομάζαμε τις τροφές που μας βλάπτουν ως «πρόχειρες» και «επεξεργασμένες τροφές», τροφές πλούσιες σε λιπαρά, αλάτι και ζάχαρη. Δεν είχαμε έναν τρόπο να χαρακτηρίζουμε τις τροφές, ακόμη κι όταν μια πανδημία ασθενειών είχε κατακλύσει τον κόσμο».
Για ποιους λόγους είναι επιβλαβή τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα;
Οι συνέπειες της κακής διατροφής εμφανίζονται
παγκοσμίως
και επιβαρύνουν κυρίως τους οικονομικά ευάλωτους, όπως επισήμανε ο Dr Chris:
«Αυτό ισχύει ιδιαίτερα σε χώρες με χαμηλό εισόδημα και ιδιαίτερα σε άτομα με χαμηλό εισόδημα»
, σύμφωνα με την
Mirror
.
«Έτσι, η κακή διατροφή, που σημαίνει διατροφή πλούσια σε υπερεπεξεργασμένες τροφές (UPF), έχει ξεπεράσει το κάπνισμα ως η κύρια αιτία πρόωρου θανάτου στον πλανήτη Γη για τους ανθρώπους, για τα ζώα που εκτρέφουμε και για τα άγρια ζώα», τόνισε.
«Αυτό συμβαίνει επειδή τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα παράγονται από ένα διατροφικό σύστημα που αποτελεί την κύρια αιτία απώλειας της βιοποικιλότητας, τη δεύτερη κύρια αιτία εκπομπών άνθρακα και την κύρια αιτία πλαστικής ρύπανσης»,
πρόσθεσε.
«Περίπου πριν από 12 χρόνια, αναπτύχθηκε ο ορισμός για να περιγράψει μια δυτική, βιομηχανοποιημένη, αμερικανική διατροφή. Ο ορισμός αυτός διαμορφώθηκε από μια ομάδα στη Βραζιλία και μεγάλο μέρος της καλύτερης δουλειάς πάνω στο θέμα αυτό έχει γίνει από ομάδες στην Κεντρική και Νότια Αμερική».
Ανέφερε ότι αυτό συνέβη επειδή σε χώρες όπως το Μεξικό, η Κολομβία και η Βραζιλία,
«η παχυσαρκία ήταν ουσιαστικά ανύπαρκτη και μέσα σε μία δεκαετία, έγινε το κυρίαρχο πρόβλημα δημόσιας υγείας»
. Παλαιότερα δεν γνωρίζαμε κανέναν παχύσαρκο, όμως τώρα, μόλις μία δεκαετία αργότερα,
«ο καθένας γνωρίζει κάποιον που έχει υποβληθεί σε ακρωτηριασμό λόγω διαβήτη τύπου 2».
Τι είναι διαφορετικό σήμερα;
Τα UPF, όπως επισήμανε, είναι εξίσου
εθιστικά
με τον
καπνό,
το
αλκοόλ,
τον
τζόγο
και τα
ναρκωτικά
για ορισμένους ανθρώπους, και η άποψη αυτή στηρίζεται σε
αποδείξεις.
Προειδοποιεί επίσης πως το να
«γκρινιάζεις»
ζητάς από κάποιον να μην
τρώει ανθυγιεινά φαγητά
ώστε να
χάσει
βάρος
και να βελτιώσει την υγεία του δεν βοηθά, καθώς
«τον ωθεί να κάνει πράγματα επιβλαβή και γενικά τον κάνει πιο πιθανό να συνεχίσει να κάνει αυτό για το οποίο τον μαλώνεις».
Μια μελέτη έχει δείξει ότι «
η υψηλή κατανάλωση UPF σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο για ποικιλία χρόνιων ασθενειών και ψυχικών διαταραχών. Προς το παρόν, καμία μελέτη δεν έχει δείξει σύνδεση μεταξύ κατανάλωσης UPF και θετικού αποτελέσματος για την υγεία. Τα ευρήματα αυτά υποδεικνύουν ότι τα διατροφικά πρότυπα με χαμηλή κατανάλωση UPF μπορεί να προσφέρουν ευρείες ωφέλειες για τη δημόσια υγεία».
Μια διαφορετική μελέτη φαίνεται να
επιβεβαιώνει
το συγκεκριμένο
συμπέρασμα
και καταλήγει ότι
«η αυξημένη κατανάλωση UPF σχετίστηκε με αυξημένο κίνδυνο θνησιμότητας από κάθε αιτία και καρδιαγγειακών παθήσεων, με πολλαπλές μεταβολικές οδούς να παίζουν μεσολαβητικό ρόλο».
Συνοπτικά
- Η πρόσφατη ανασκόπηση στο The BMJ συσχετίζει την αυξημένη κατανάλωση υπερεπεξεργασμένων τροφίμων με σοβαρά προβλήματα υγείας, όπως καρδιαγγειακές παθήσεις και διαβήτη τύπου 2.
- Ο Dr Chris van Tulleken προειδοποιεί ότι τα τρόφιμα αυτά ενδέχεται να είναι πιο επικίνδυνα από το κάπνισμα και να αυξάνουν τον κίνδυνο πρόωρου θανάτου.
- Η κακή διατροφή επιβαρύνει κυρίως τις οικονομικά ευάλωτες ομάδες και χρειάζεται να αντιμετωπιστεί με πιο ολοκληρωμένη αγωγή υγείας.
- Αύξηση κατά 10% στην κατανάλωση υπερεπεξεργασμένων τροφίμων συνδέεται με 2% υψηλότερο κίνδυνο καρκίνου.
- Τα υπερεπεξεργασμένα προϊόντα έχουν πολλά πρόσθετα σάκχαρα και λιπαρά, αλλά λίγα θρεπτικά συστατικά, ενώ θεωρούνται εξίσου εθιστικά με το κάπνισμα και το αλκοόλ.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/diatrofi/ta-trofima-dolofonoi-poy-xepernoyn-to-kapnisma-se-thnisimotita-eidikos-kroyei-synagermo/262
