Σπέρμα: Μπορεί το «spermaxxing» να βελτιώσει τη γεύση του;

Η τάση του «spermaxxing» ενθαρρύνει τους άνδρες να βελτιστοποιήσουν την υγεία του σπέρματός τους μέσω διατροφής και υγιεινών συνηθειών. Δεν υπάρχουν, όμως, επαρκή στοιχεία ότι μπορεί να κάνει το σπέρμα να έχει καλύτερη γεύση.

Μια μερίδα ανδρών στο διαδίκτυο ασχολείται έντονα με το biohacking: αντιμετωπίζει την εμφάνιση, την υγεία και τις σχέσεις σαν μετρήσιμους στόχους επίδοσης, επιδιώκοντας να «βελτιστοποιήσει» τον εαυτό της. Σε αυτή την κουλτούρα εντάσσονται και τάσεις όπως το «looksmaxxing», με βαθιές ρίζες στην κουλτούρα της Intel και της manosphere, δηλαδή διαδικτυακών κοινοτήτων που περιστρέφονται γύρω από ανδρικά ζητήματα και αντιλήψεις για τις σχέσεις. Το «spermaxxing», ωστόσο, μπορεί να στρέψει την προσοχή σε ένα σημαντικό θέμα: την ανδρική αναπαραγωγική υγεία.

Για μεγάλο διάστημα, η ευθύνη για τη γονιμότητα έπεφτε σχεδόν αποκλειστικά στις γυναίκες. Η νέα τάση κάνει ορισμένους άνδρες να συνειδητοποιούν τον ρόλο που παίζουν το σπέρμα και η συνολική υγεία τους στην αναπαραγωγή.

Το «spermaxxing» περιλαμβάνει προσπάθειες εντατικής βελτίωσης του αριθμού, της κινητικότητας και της μορφολογίας των σπερματοζωαρίων, καθώς και του όγκου του σπέρματος και της γενικότερης αναπαραγωγικής υγείας. Μερικές από αυτές τις προσπάθειες βασίζονται στη διατροφή, την άσκηση και υγιεινές συνήθειες. Άλλες, λιγότερο συνετές, περιλαμβάνουν την κατανάλωση μεγάλων ποσοτήτων σκόρδου ή την έκθεση των όρχεων σε παγωμένο νερό.

Η ενασχόληση με την ανδρική αναπαραγωγική υγεία μπορεί να αξιοποιηθεί θετικά, αρκεί οι άνδρες να αποφεύγουν πρακτικές όπως τα παγωμένα λουτρά για τους όρχεις.

Πώς προσπαθούν οι άνδρες να βελτιώσουν το σπέρμα τους

Ορισμένοι ακολουθούν πιο λογικές πρακτικές: τρέφονται καλύτερα, ασκούνται, κοιμούνται αρκετά, διατηρούν υγιές βάρος και περιορίζουν το κάπνισμα και το αλκοόλ.

Η Αμερικανική Ουρολογική Εταιρεία και η Αμερικανική Εταιρεία Αναπαραγωγικής Ιατρικής επισημαίνουν ότι ορισμένοι παράγοντες του τρόπου ζωής και του περιβάλλοντος μπορούν να επηρεάσουν την ανδρική γονιμότητα. Διατροφές με έμφαση στα φρούτα και τα λαχανικά, αντί για τροφές και κρέατα με υψηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά, έχουν συσχετιστεί με «υγιέστερο» σπέρμα. Αντίθετα, το κάπνισμα και η χρήση αναβολικών στεροειδών μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά τα σπερματοζωάρια.

Σημασία έχει και το βάρος. Μελέτες δείχνουν ότι η βελτίωση της διατροφής και η απώλεια βάρους, όταν είναι απαραίτητη, μπορούν να βελτιώσουν ορισμένους δείκτες ποιότητας του σπέρματος, όπως τη συγκέντρωση των σπερματοζωαρίων και τον συνολικό αριθμό τους. Ωστόσο, μια καλύτερη μέτρηση στο σπερμοδιάγραμμα δεν σημαίνει αυτόματα ότι αυξάνονται οι πιθανότητες εγκυμοσύνης. Όπως λέει η δρ Άντι Τουφέξις, πιστοποιημένη ιατρός οικογενειακής ιατρικής και εκπαιδεύτρια σε θέματα σεξουαλικής υγείας: «Η βελτίωση μιας εργαστηριακής μέτρησης δεν ισοδυναμεί με απόδειξη ότι αυξάνονται οι πιθανότητες εγκυμοσύνης ή γέννησης ζωντανού νεογνού».

Ένα ακόμη ερώτημα αφορά την εκσπερμάτιση και, ειδικότερα, το πόσο καιρό πρέπει να απέχει κανείς από αυτήν. Εδώ η τάση γίνεται ιδιαίτερα παράδοξη, καθώς στο διαδίκτυο συχνά παρουσιάζεται η ιδέα ότι οι άνδρες πρέπει απλώς να «αποθηκεύουν» το σπέρμα τους.

Πράγματι, η μεγαλύτερη αποχή από την εκσπερμάτιση μπορεί να αυξήσει τον όγκο του σπέρματος και τη συγκέντρωση των σπερματοζωαρίων. Μελέτη του 2024 διαπίστωσε ότι η μεγαλύτερη διάρκεια αποχής συσχετίστηκε, κατά μέσο όρο, με περίπου 1 ml περισσότερο σπέρμα. Ωστόσο, η μεγαλύτερη αποχή δεν είναι απαραίτητα καλύτερη: συσχετίστηκε επίσης με υψηλότερο κατακερματισμό του DNA των σπερματοζωαρίων και χαμηλότερη προοδευτική κινητικότητά τους.

Επομένως, για όσους προσπαθούν να συλλάβουν, η όσο το δυνατόν μεγαλύτερη «αποθήκευση» σπέρματος δεν αποτελεί κατ’ ανάγκη λύση για τη γονιμότητα. Η σχέση ανάμεσα στη συχνότητα της εκσπερμάτισης και την ποιότητα του σπέρματος είναι σύνθετη. Μικρότερα διαστήματα αποχής μπορεί να συνδέονται με καλύτερη κινητικότητα και ακεραιότητα του DNA των σπερματοζωαρίων, παρότι η εκσπερμάτιση περιέχει μικρότερο όγκο σπέρματος.

Από πού προέκυψε, λοιπόν, η ιδέα να βάζει κανείς τους όρχεις του σε παγωμένο νερό; «Μικρές μελέτες στοχευμένης ψύξης έχουν δείξει ορισμένα ενθαρρυντικά αποτελέσματα, αλλά δεν έχουμε ισχυρά στοιχεία που να δικαιολογούν τη σύσταση της ψύξης ως συνήθους πρακτικής για τη γονιμότητα», λέει η δρ Τουφέξις.

Αν κάποιος ανησυχεί πραγματικά για τη γονιμότητά του, το πιο χρήσιμο βήμα είναι πιθανότατα πολύ λιγότερο εντυπωσιακό από όσα γίνονται δημοφιλή στο TikTok: να απευθυνθεί σε γιατρό. Το σπερμοδιάγραμμα αξιολογεί τη συγκέντρωση, την κινητικότητα και τη μορφολογία των σπερματοζωαρίων, καθώς και τον όγκο του σπέρματος, αντί να βασίζεται στην ποσότητα που εκσπερματώνεται ή στο πώς φαίνεται.

«Τα διαθέσιμα στοιχεία δεν τεκμηριώνουν ένα καθολικά κατάλληλο “πακέτο” πρακτικών για τη βελτιστοποίηση του σπέρματος, ενώ η φροντίδα για τη γονιμότητα πρέπει να εξατομικεύεται», λέει η δρ Τουφέξις. «Για προϊόντα που ισχυρίζονται ότι ενισχύουν τη γονιμότητα ή βελτιώνουν παραμέτρους του σπέρματος, αναζητήστε δημοσιευμένες κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους που μετρούν τα αποτελέσματα για τα οποία διαφημίζονται. Οι εργαστηριακοί έλεγχοι των συστατικών ενός προϊόντος από μόνοι τους δεν αποδεικνύουν ότι βελτιώνει τη γονιμότητα».

Μπορεί το «spermaxxing» να κάνει το σπέρμα πιο ευχάριστο στη γεύση;

Υπάρχουν εδώ και χρόνια λαϊκές δοξασίες ότι η διατροφή επηρεάζει τη γεύση του σπέρματος. Έτσι, μπορεί να φαίνεται λογικό ότι η υγιεινή διατροφή στο πλαίσιο του «spermaxxing» θα μπορούσε να κάνει τη γεύση του πιο ευχάριστη.

Η σύντομη απάντηση είναι ότι δεν υπάρχουν αξιόπιστα στοιχεία πως το «spermaxxing» βελτιώνει τη γεύση του σπέρματος. Παρά τα χρόνια με τα διαδικτυακά αστεία και τις προσωπικές μαρτυρίες ότι ο ανανάς κάνει το σπέρμα πιο γλυκό, δεν υπάρχουν πειστικά κλινικά στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι αυτό ισχύει.

Το ίδιο ισχύει για προϊόντα που διαφημίζονται ειδικά ως ενισχυτικά της γεύσης του σπέρματος. «Οι ισχυρισμοί ότι τέτοια προϊόντα βελτιώνουν τη γεύση του σπέρματος δεν υποστηρίζονται από πειστικά κλινικά στοιχεία», λέει η δρ Τουφέξις.

Η γεύση του σπέρματος μπορεί πράγματι να επηρεάζεται από διάφορους παράγοντες. Ωστόσο, δεν υπάρχει επιστημονικά τεκμηριωμένη διατροφή που να εγγυάται πιο γλυκιά ή ευχάριστη γεύση, ιδίως επειδή το τι θεωρείται «καλό» είναι υποκειμενικό.

Το σημαντικότερο είναι ότι η βελτίωση της ποιότητας των σπερματοζωαρίων δεν ισοδυναμεί με αλλαγή της γεύσης του σπέρματος. Ένας άνδρας θα μπορούσε θεωρητικά να βελτιώσει τη συγκέντρωση ή την κινητικότητα των σπερματοζωαρίων χωρίς ο/η σύντροφός του να αντιληφθεί καμία διαφορά κατά το στοματικό σεξ. Αντίστοιχα, η μεγαλύτερη ποσότητα σπέρματος δεν σημαίνει ότι θα έχει καλύτερη γεύση.

«Η βελτίωση της ποιότητας των σπερματοζωαρίων ή η αύξηση του όγκου της εκσπερμάτισης δεν αποδεικνύουν ότι το σπέρμα θα είναι πιο ευχάριστο στη γεύση», λέει η δρ Τουφέξις.

Δεν υπάρχει τίποτα κακό στο να ενδιαφέρονται οι άνδρες για την αναπαραγωγική τους υγεία. Άλλωστε, δεδομένου ότι η γονιμότητα έχει ιστορικά παρουσιαστεί συχνά ως ευθύνη κυρίως της γυναίκας, είναι θετικό οι άνδρες να ενημερώνονται περισσότερο για τη δική τους αναπαραγωγική υγεία.

Υπάρχει, όμως, διαφορά ανάμεσα στη φροντίδα της γονιμότητας επειδή είναι σημαντική για κάποιον και στην προσπάθεια «βελτιστοποίησης» του σπέρματος επειδή θεωρεί ότι αυτό αποδεικνύει τον ανδρισμό ή την αξία του. Είναι θετικό οι άνδρες να αναλαμβάνουν πιο ενεργό ρόλο στην αναπαραγωγική τους υγεία, αλλά πρωτίστως για να φροντίζουν τη συνολική υγεία τους.

Οι αποφάσεις για τη γονιμότητα και τυχόν αλλαγές στον τρόπο ζωής ή χρήση προϊόντων καλό είναι να λαμβάνονται σε συνεννόηση με τον γιατρό.