Ηλεκτρονική συνταγογράφηση στα νοσοκομεία: Οι νοσοκομειακοί φαρμακοποιοί θέτουν 9 αιτήματα

Η ΠΕΦΝΙ ζητά θεσμική συμμετοχή στον σχεδιασμό, την εφαρμογή και την αξιολόγηση του συστήματος, καθώς και σαφή διαχωρισμό των αρμοδιοτήτων γιατρών, φαρμακοποιών και νοσηλευτών.

Στα νοσοκομεία επεκτείνεται πλέον η ηλεκτρονική συνταγογράφηση. Η Πανελλήνια Ένωση Φαρμακοποιών Νοσηλευτικών Ιδρυμάτων (ΠΕΦΝΙ) διεκδικεί ενεργή συμμετοχή των νοσοκομειακών φαρμακοποιών, με θεσμική κατοχύρωση, τόσο στον σχεδιασμό όσο και στην εφαρμογή του νέου συστήματος.

Η Ένωση τάσσεται υπέρ της ψηφιοποίησης, υπογραμμίζει ωστόσο πως για να διασφαλιστεί η ασφάλεια της φαρμακευτικής αγωγής χρειάζεται να οριστούν καθαρά οι αρμοδιότητες και να συμμετέχουν όλοι οι επιστημονικοί κλάδοι.

Όπως επισημαίνει, το σύστημα έχει τη δυνατότητα να ενισχύσει την ασφάλεια των ασθενών, να μειώσει τα φαρμακευτικά λάθη, να βελτιώσει την ιχνηλασιμότητα των φαρμάκων και τη συνεργασία μεταξύ επαγγελματιών υγείας, καθώς και να δημιουργήσει για κάθε ασθενή ολοκληρωμένο ηλεκτρονικό φάκελο φαρμακευτικής αγωγής. Η ΠΕΦΝΙ διευκρινίζει, παράλληλα, ότι δεν πρόκειται για αποκλειστικά τεχνολογικό ή διοικητικό εγχείρημα: προϋποθέτει ορθό σχεδιασμό των διαδικασιών, σαφή καθορισμό ευθυνών και συμμετοχή όλων των επιστημονικών κλάδων.

Τρία ξεχωριστά στάδια στην ενιαία θεραπευτική διαδικασία

Η Π.Ε.Φ.Ν.Ι. ξεκαθαρίζει ότι δεν θέτει υπό αμφισβήτηση την αρμοδιότητα του γιατρού στη διάγνωση, στη θεραπευτική επιλογή και στη συνταγογράφηση. Επιμένει, ωστόσο, πως το σύστημα οφείλει να καταγράφει διακριτά τα τρία στάδια: τη συνταγογράφηση από τον ιατρό, την αξιολόγηση και τον έλεγχο της φαρμακευτικής αγωγής, μαζί με την ασφαλή διάθεση από τον φαρμακοποιό, και τη χορήγηση από το νοσηλευτικό προσωπικό.

Ο Νοσοκομειακός Φαρμακοποιός έχει συμβολή στον έλεγχο για αλληλεπιδράσεις, αντενδείξεις και προβλήματα δοσολογίας, καθώς και στη φαρμακοεπαγρύπνηση και στην ασφαλή παρασκευή σκευασμάτων. Ο ρόλος του είναι ιδιαίτερα σημαντικός στις ογκολογικές και αιματολογικές θεραπείες, που περιλαμβάνουν κυτταροτοξικά, βιολογικά και καινοτόμα φάρμακα υψηλού κόστους.

Κατά την Π.Ε.Φ.Ν.Ι., η νοσοκομειακή περίθαλψη έχει απαιτήσεις που δεν συναντώνται στην εξωνοσοκομειακή συνταγογράφηση. Γι’ αυτό το σύστημα χρειάζεται να υποστηρίζει τη συμφωνία της αγωγής (medication reconciliation) κατά την εισαγωγή, τη μεταφορά και την έξοδο του ασθενούς. Ακόμη, πρέπει να διευκολύνει την προσαρμογή δόσεων βάσει εργαστηριακών δεδομένων, τη διαχείριση αντιμικροβιακών, εξειδικευμένων και υψηλού κινδύνου φαρμάκων, αλλά και τη συνέχιση της αγωγής μετά το εξιτήριο.

Τα 9 αιτήματα που καταθέτει η ΠΕΦΝΙ

• Θεσμική εκπροσώπηση σε κάθε φάση του έργου — από τον σχεδιασμό και την παραμετροποίηση έως την εφαρμογή και την αξιολόγηση — και όχι συμμετοχή εκ των υστέρων.
• Ειδικές οδηγίες για την εφαρμογή στα νοσοκομεία (άρθρο 3 παρ. 2 ΚΥΑ), με σαφή κατανομή των αρμοδιοτήτων μεταξύ ιατρών, φαρμακοποιών και νοσηλευτών.
• Ενσωμάτωση του ρόλου του Νοσοκομειακού Φαρμακοποιού στις λειτουργικές διαδικασίες του συστήματος.
• Πλήρης, λειτουργική διασύνδεση του Σ.Η.Σ. με τα πληροφοριακά συστήματα που χρησιμοποιούν τα νοσοκομειακά φαρμακεία.
• Ξεχωριστά δικαιώματα πρόσβασης μέσω προσωπικών διαπιστευτηρίων, χωρίς κοινή χρήση κωδικών, με καταγραφή όλων των ενεργειών και χωρίς μετακύλιση ευθύνης αν δεν υπάρχει θεσμική βάση.
• Παροχή εκπαίδευσης και τεχνικής υποστήριξης πριν από την παραγωγική λειτουργία και κατά τη διάρκειά της.
• Στελέχωση και υλικοτεχνική ενίσχυση των φαρμακείων, ώστε η ψηφιοποίηση να μην προσθέσει επιπλέον βάρος.
• Διασφάλιση των δεδομένων, καθώς και του ιατρικού και φαρμακευτικού απορρήτου, σύμφωνα με τον ΓΚΠΔ.
• Θέσπιση μηχανισμού αξιολόγησης της λειτουργίας του συστήματος, με συμμετοχή των επιστημονικών φορέων.

Η ΠΕΦΝΙ ζητά επίσημη συνάντηση εργασίας με την ηγεσία του Υπουργείου Υγείας και τη Διοίκηση της Η.ΔΙ.Κ.Α. Μ.Α.Ε., προκειμένου να παρουσιάσει αναλυτικές επιστημονικές και τεχνικές προτάσεις.

Συνεργασία με διακριτές αρμοδιότητες

Όπως αναφέρει η ΠΕΦΝΙ, δεν ζητά να αναλάβει την ιατρική ευθύνη ούτε να ασκήσει αρμοδιότητες που ανήκουν σε άλλους κλάδους. Ζητά να αναγνωριστεί ο επιστημονικός ρόλος των Νοσοκομειακών Φαρμακοποιών και να αξιοποιηθούν η γνώση και η εμπειρία τους. Η συνεισφορά τους, σε συνδυασμό με εκείνη των άλλων επαγγελματιών, μπορεί να ενισχύσει την ασφάλεια των ασθενών, την ποιότητα της φαρμακοθεραπείας και την ορθολογική χρήση των πόρων. Η Π.Ε.Φ.Ν.Ι. απευθύνει κάλεσμα για θεσμικό διάλογο στην πολιτική ηγεσία και δηλώνει πρόθυμη να συμβάλει ενεργά.