Το τεχνητό φως που δέχονται οι άνθρωποι στη διάρκεια της ημέρας, για παράδειγμα σε σχολεία και χώρους εργασίας, ενδέχεται να επηρεάζει τον μεταβολισμό τους. Αυτό δείχνει πρόσφατη έρευνα του Πολιτειακού Πανεπιστημίου του Μίσιγκαν (MSU), η οποία πραγματοποιήθηκε σε ζώα.
Η αμερικανική έρευνα επισημαίνει ότι, αν και οι άνθρωποι περνούν μεγάλο μέρος του χρόνου τους σε εσωτερικούς χώρους με τεχνητό φωτισμό, τα βιολογικά τους ρολόγια εξελίχθηκαν ακολουθώντας τους φυσικούς κύκλους φωτός και σκοταδιού. Έτσι, ακόμη και ένας λαμπτήρας φθορισμού ενδέχεται να επηρεάζει σημαντικά τον οργανισμό, ενώ φαίνεται ότι μία ώρα μεσημεριανού φωτός μπορεί να αντισταθμίσει τη διαφορά.
Οι ερευνητές μελέτησαν ζώα που, όπως οι άνθρωποι, είναι δραστήρια την ημέρα. Διαπίστωσαν ότι η ζωή κάτω από λαμπτήρες φθορισμού συνδέεται με ασθενέστερους ημερήσιους κιρκαδικούς ρυθμούς, υψηλότερη γλυκόζη στο αίμα, σε επίπεδα που εμπίπτουν στα όρια του διαβήτη, και λιγότερο κινητικά σπερματοζωάρια σε σύγκριση με τη διαβίωση υπό φωτισμό που προσομοίαζε στο φυσικό.
«Καθώς οι σύγχρονοι άνθρωποι περνούν το μεγαλύτερο μέρος του χρόνου τους σε εσωτερικούς χώρους, η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο η ποιότητα του φωτός σε αυτούς τους χώρους επηρεάζει τη φυσιολογία μπορεί να έχει σημαντικές επιπτώσεις στον σχεδιασμό κατοικιών, σχολείων, χώρων εργασίας και χώρων υγειονομικής περίθαλψης», λέει η Λίλι Γιαν, συνσυγγραφέας της μελέτης και καθηγήτρια στο Τμήμα Ψυχολογίας του Πανεπιστημίου του MSU.
«Το φως δεν είναι απλώς κάτι που μας βοηθά να βλέπουμε. Είναι ένα βιολογικό σήμα που επηρεάζει την οργάνωση του κιρκαδικού ρυθμού και, ενδεχομένως, μια σειρά από επακόλουθες επιπτώσεις στην υγεία», υπογραμμίζει η ίδια.
Η έρευνα για το τεχνητό και το φυσικό φως
Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο περιοδικό «Journal of Biological Rhythms» και είναι η πρώτη που εξετάζει πώς το φως της ημέρας επιδρά στους κιρκαδικούς ρυθμούς και στη φυσιολογία, με προγραμματιζόμενο έλεγχο του φάσματος ώστε να προσομοιωθούν πραγματικές συνθήκες φυσικού φωτισμού. Στην έρευνα χρησιμοποιήθηκαν αρουραίοι των λιβαδιών, ένα είδος ενεργό την ημέρα, όπως οι άνθρωποι.
Σχεδόν όλα τα τρωκτικά που χρησιμοποιούνται σε εργαστήρια είναι νυκτόβια, γεγονός που δυσχεραίνει την κατανόηση του πώς το φως της ημέρας διαμορφώνει την ανθρώπινη βιολογία. Στο πρώτο πείραμα, οκτώ αρσενικοί αρουραίοι των λιβαδιών εκτέθηκαν για δύο εβδομάδες σε τέσσερις συνθήκες: σταθερό φως αντίστοιχο με το φως της ημέρας, φωτισμό που ενισχυόταν την αυγή και μειωνόταν το σούρουπο, τυπικό φως γραφείου από λαμπτήρες φθορισμού και φως γραφείου μαζί με μία ώρα έντονου φωτισμού που προσομοίαζε στο φυσικό.
Για έξι εβδομάδες, στο δεύτερο πείραμα, 20 αρσενικά ζώα έζησαν είτε με φωτισμό αντίστοιχο του φωτός της ημέρας είτε με φωτισμό φθορισμού. Οι ερευνητές κατέγραψαν το σωματικό βάρος, τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα, καθώς και τον αριθμό και την κινητικότητα των σπερματοζωαρίων.
Οι ισχυρότεροι ημερήσιοι ρυθμοί παρατηρήθηκαν στους αρουραίους των λιβαδιών που ζούσαν με φωτισμό αντίστοιχο του φωτός της ημέρας, ενώ οι ασθενέστεροι καταγράφηκαν στα ζώα υπό φωτισμό γραφείου. Παρ’ όλα αυτά, μία μόνο ώρα έκθεσης σε «φυσικό» φως το μεσημέρι αποκατέστησε εν μέρει το πρόβλημα.
Στο δεύτερο πείραμα, τέσσερα από τα δέκα ζώα που εκτέθηκαν σε φθορισμό είχαν γλυκόζη αίματος σε επίπεδα εντός των ορίων του διαβήτη, έναντι ενός στα δέκα στην ομάδα με «φυσικό» φωτισμό. Στην ομάδα με φθορισμό, η κινητικότητα των σπερματοζωαρίων ήταν μικρότερη από τη μισή, ενώ ο αριθμός τους δεν άλλαξε.
Η ερευνητική ομάδα απαρτίζεται από αρχιτέκτονες, ψυχολόγους και φυσιολόγους. Τα μέλη της χαρακτηρίζουν τα αποτελέσματα ελπιδοφόρα πρώιμα ευρήματα, αλλά προτρέπουν και άλλους ερευνητές να πραγματοποιήσουν περαιτέρω μελέτες με αρουραίους των λιβαδιών ή άλλα ημερόβια ζώα, ώστε να εξεταστεί αν παρόμοιες επιδράσεις εμφανίζονται και στους ανθρώπους.
«Οι παράγοντες που επηρεάζουν την υγεία δεν περιορίζονται στα φάρμακα, τη διατροφή και την άσκηση. Τα φωτιστικά περιβάλλοντα που δημιουργούμε στα σπίτια, τα σχολεία και τους χώρους εργασίας μας αποτελούν επίσης βιολογικούς παράγοντες έκθεσης», λέει ο Άντονι Μπαμ Κιμ, κύριος συγγραφέας της μελέτης από το Τμήμα Αρχιτεκτονικής στο Μπέρκλεϊ.
«Η κατανόηση της επίδρασής τους θα μπορούσε να συμβάλει στη διαμόρφωση πιο υγιούς εσωτερικού περιβάλλοντος και στον εντοπισμό πρακτικών, μη φαρμακολογικών προσεγγίσεων για την υποστήριξη της κιρκαδικής και μεταβολικής υγείας», υπογραμμίζει.
*Πηγή: www.in.gr
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/technito-fos-pos-epireazei-tin-ygeia/29512
