Ροή ειδήσεων
ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ
© 2026 ygeiax.gr

Αναζήτηση

Πατήστε Enter ή κάντε κλικ στο εικονίδιο αναζήτησης

ΥΓΕΙΑ

Ύπνος REM: Φορετό επίθεμα υπερήχων αύξησε τη διάρκειά του χωρίς φάρμακα ή επέμβαση

Σε μικρή μελέτη, οι συμμετέχοντες μπήκαν νωρίτερα στο στάδιο και παρέμειναν περισσότερο, ενώ ηλεκτρόδια κατέγραφαν σε πραγματικό χρόνο την εγκεφαλική δραστηριότητα

Ύπνος REM: Φορετό επίθεμα υπερήχων αύξησε τη διάρκειά του χωρίς φάρμακα ή επέμβαση

Ένα νέο φορετό επίθεμα θα μπορούσε να προσφέρει έναν απλό τρόπο ενίσχυσης ενός σημαντικού σταδίου του ύπνου, χωρίς φάρμακα ή χειρουργική επέμβαση. Αναπτύχθηκε από ερευνητές με επικεφαλής το Πανεπιστήμιο του Τέξας στο Όστιν και χρησιμοποιεί ήπιους υπερήχους για να διεγείρει περιοχές βαθιά στον εγκέφαλο. Σε μια μικρή μελέτη, οι συμμετέχοντες μπήκαν νωρίτερα στον ύπνο REM και πέρασαν περισσότερο χρόνο σε αυτό το στάδιο.

Το επίθεμα, με την ονομασία NEUSLeeP, εφαρμόζεται στο δέρμα και συνδυάζει τη διέγερση με υπερήχους με ηλεκτρόδια που καταγράφουν σε πραγματικό χρόνο την εγκεφαλική δραστηριότητα. Έτσι, οι ερευνητές μπορούν να επηρεάζουν περιοχές του εγκεφάλου που συμμετέχουν στη ρύθμιση του ύπνου και ταυτόχρονα να παρακολουθούν την απόκριση του εγκεφάλου.

Ο ύπνος REM, από τα αρχικά των λέξεων rapid eye movement (ταχεία κίνηση των ματιών), είναι το στάδιο κατά το οποίο συμβαίνουν τα περισσότερα έντονα όνειρα. Συμβάλλει επίσης στην επεξεργασία των συναισθημάτων, στην εδραίωση των αναμνήσεων και στην προσαρμογή στο στρες. Οι διαταραχές σε αυτό το στάδιο έχουν συσχετιστεί με διάφορες παθήσεις ψυχικής υγείας, γι’ αυτό και αποτελεί σημαντικό στόχο για την ανάπτυξη νέων θεραπειών.

«Είναι η πρώτη φορά που καταφέρνουμε να στοχεύσουμε μη επεμβατικά βαθιές εγκεφαλικές περιοχές που συμμετέχουν στον ύπνο REM, ενώ ταυτόχρονα παρακολουθούμε την εγκεφαλική δραστηριότητα», δήλωσε ο Kai Wing «Kevin» Tang, πρόσφατος διδάκτορας Βιοϊατρικής Μηχανικής στο Πανεπιστήμιο του Τέξας, ο οποίος ηγήθηκε της ερευνητικής προσπάθειας.

«Το επίθεμα NEUSLeeP, που εφαρμόζεται στο δέρμα, ανοίγει νέες δυνατότητες για την κατανόηση του ύπνου και τη θεραπεία των διαταραχών του στο σπίτι», πρόσθεσε ο Huiliang «Evan» Wang, επίκουρος καθηγητής στο Τμήμα Βιοϊατρικής Μηχανικής της Σχολής Μηχανικών Cockrell. Ο Wang επέβλεψε την έρευνα του Tang και ήταν ο κύριος ερευνητής του έργου.

Το επίθεμα βοήθησε τους συμμετέχοντες να φτάσουν 43 λεπτά νωρίτερα στον ύπνο REM

Τα πρώτα αποτελέσματα δείχνουν ότι η τεχνολογία μπορεί να επιφέρει μετρήσιμη διαφορά στον ύπνο REM. Σε μελέτη με 28 συμμετέχοντες, η οποία δημοσιεύθηκε στο Nature Communications, όσοι χρησιμοποίησαν το επίθεμα μπήκαν στον ύπνο REM κατά μέσο όρο 43 λεπτά νωρίτερα και πέρασαν περίπου 16 επιπλέον λεπτά σε αυτό το στάδιο.

Οι βελτιώσεις παρατηρήθηκαν τόσο σε άτομα που κοιμούνταν καλά όσο και σε συμμετέχοντες με ορισμένες δυσκολίες ύπνου. Οι εθελοντές ανέφεραν επίσης ότι το επίθεμα ήταν άνετο στη χρήση και ότι εμφάνισαν ελάχιστες ανεπιθύμητες ενέργειες.

Σε αντίθεση με τα φάρμακα, τα οποία μπορεί να επηρεάζουν ευρύτερα τον οργανισμό, το NEUSLeeP έχει σχεδιαστεί ώστε να διεγείρει συγκεκριμένες περιοχές του εγκεφάλου που συμμετέχουν στη ρύθμιση του ύπνου. Χρησιμοποιεί υπερήχους, δηλαδή ηχητική ενέργεια σε συχνότητες υψηλότερες από αυτές που μπορεί να ακούσει ο άνθρωπος, για να φτάνει σε περιοχές κάτω από την επιφάνεια του εγκεφάλου χωρίς επεμβατική διαδικασία.

Τα ευρήματα είναι ενθαρρυντικά, ωστόσο η σχετικά μικρή μελέτη σημαίνει ότι χρειάζονται μεγαλύτερες κλινικές δοκιμές για να διαπιστωθεί πόσο σταθερά λειτουργεί η τεχνολογία και αν τα οφέλη της διατηρούνται με την πάροδο του χρόνου.

Πιθανά οφέλη για το στρες και τη συναισθηματική υγεία

Οι ερευνητές εντόπισαν επίσης ενδείξεις ότι η επίδραση του επιθέματος ενδέχεται να μην περιορίζεται στην αύξηση του ύπνου REM. Στους υγιείς συμμετέχοντες, η διέγερση με υπερήχους βελτίωσε τη μεταβλητότητα του καρδιακού ρυθμού, δηλαδή τις φυσιολογικές διαφορές στον χρόνο που μεσολαβεί ανάμεσα σε διαδοχικούς καρδιακούς παλμούς. Η μέτρηση αυτή παρέχει πληροφορίες για τον τρόπο με τον οποίο το νευρικό σύστημα του οργανισμού ανταποκρίνεται στο στρες και προσαρμόζεται στις αλλαγές.

Οι απεικονιστικές εξετάσεις του εγκεφάλου έδειξαν μεταβολές σε νευρωνικά κυκλώματα που συμμετέχουν στην επεξεργασία των συναισθημάτων. Συνολικά, τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι η ενίσχυση του ύπνου REM μέσω στοχευμένης διέγερσης θα μπορούσε ενδεχομένως να υποστηρίξει τη συναισθηματική ρύθμιση και την ικανότητα διαχείρισης του στρες.

«Ο ύπνος REM δεν αφορά μόνο τα όνειρα· σχετίζεται και με τη συναισθηματική επαναφορά και την προσαρμογή στο στρες», εξήγησε ο Gregory Fonzo, επίκουρος καθηγητής στο Τμήμα Ψυχιατρικής και Συμπεριφορικών Επιστημών της Ιατρικής Σχολής Dell και ένας από τους συν-κύριους ερευνητές του έργου. «Ενισχύοντας τον ύπνο REM, μπορεί να βοηθήσουμε τους ανθρώπους να αντιμετωπίζουν καλύτερα το στρες και να βελτιώσουν τη συνολική ευεξία τους».

Οι πιθανές αυτές εφαρμογές έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς οι διαταραχές του ύπνου REM έχουν συνδεθεί με την κατάθλιψη, το άγχος και τη διαταραχή μετατραυματικού στρες (PTSD).

Οι συνήθεις προσεγγίσεις για τα προβλήματα ύπνου περιλαμβάνουν συχνά φάρμακα ή συμπεριφορική θεραπεία. Παρότι αυτές οι θεραπείες μπορεί να είναι αποτελεσματικές, τα φάρμακα ενδέχεται να προκαλέσουν ανεπιθύμητες ενέργειες, ενώ οι υπάρχουσες προσεγγίσεις δεν αντιμετωπίζουν πάντα άμεσα τις βιολογικές διεργασίες που ευθύνονται για τη διαταραχή του ύπνου REM.

Μια συσκευή που θα μπορούσε να επηρεάζει αυτές τις διεργασίες χωρίς φάρμακα ή χειρουργική επέμβαση ενδέχεται, επομένως, να προσφέρει μια επιπλέον θεραπευτική επιλογή. Ωστόσο, οι ερευνητές δεν έχουν ακόμη διαπιστώσει αν το NEUSLeeP μπορεί να βελτιώσει τα συμπτώματα των παθήσεων ψυχικής υγείας.

Επόμενο βήμα οι δοκιμές για αϋπνία και PTSD

Με βάση τα αρχικά ευρήματα, η ερευνητική ομάδα σχεδιάζει μεγαλύτερες κλινικές δοκιμές, ώστε να επιβεβαιώσει την επίδραση του επιθέματος και να διερευνήσει την πιθανή χρήση του σε άτομα με PTSD, κατάθλιψη και χρόνια αϋπνία.

Πέρα από τη θεραπεία των διαταραχών ύπνου, η τεχνολογία θα μπορούσε μελλοντικά να υποστηρίξει την παρακολούθηση του ύπνου στο σπίτι και να προσφέρει στους επιστήμονες έναν νέο τρόπο μελέτης του πώς οι βαθιές εγκεφαλικές περιοχές επηρεάζουν τον ύπνο. Οι ερευνητές οραματίζονται επίσης εξατομικευμένες θεραπείες, προσαρμοσμένες στα πρότυπα και στις ανάγκες ύπνου κάθε ατόμου.

«Οραματιζόμαστε ένα μέλλον στο οποίο οι ασθενείς με παθήσεις ψυχικής υγείας θα μπορούν να βελτιστοποιούν τον ύπνο τους με μια ασφαλή, μη επεμβατική θεραπεία», δήλωσε ο Vincent Mysliwiec, MD, καθηγητής στο UT Health San Antonio, ειδικός στις διαταραχές ύπνου και ακόμη ένας από τους συν-κύριους ερευνητές του έργου. «Αυτή η τεχνολογία θα μπορούσε να βοηθήσει εκατομμύρια ανθρώπους να έχουν τον αναζωογονητικό ύπνο που χρειάζονται».

Η ομάδα έχει ήδη ξεκινήσει να διερευνά πώς θα μπορούσε το NEUSLeeP να διατεθεί εκτός του ερευνητικού περιβάλλοντος. Σε συνεργασία με τη μονάδα εμπορικής αξιοποίησης του πανεπιστημίου, Discovery to Impact, οι ερευνητές εξετάζουν τρόπους διάθεσης της συσκευής στην αγορά και έχουν καταθέσει αίτηση κατοχύρωσης διπλώματος ευρεσιτεχνίας για την τεχνολογία.

Αν μελλοντικές μελέτες επιβεβαιώσουν τα πρώτα αποτελέσματα, το φορετό επίθεμα υπερήχων θα μπορούσε να αποτελέσει ένα νέο εργαλείο για την ενίσχυση του ύπνου REM και, ενδεχομένως, για την αντιμετώπιση παθήσεων που συνδέονται με τον κακό ύπνο.

Στην ερευνητική ομάδα συμμετείχαν επίσης οι William D. Moscoso-Barrera, Mengxia Yu, Mengmeng Yao, Jinmo Jeong, Ilya Pyatnitskiy, Anakaren Romero Lozano, Jiachen Wang, Ju-Chun Hsieh, Tony Sungjin Chae, Daniel Song, Julieta Garcia, Rithvik Mittapalli και Adam Bush από το Τμήμα Βιοϊατρικής Μηχανικής· ο Benjamin Baird από το Τμήμα Ψυχολογίας της Σχολής Φυσικών Επιστημών· και ο Wynn Legon από το Fralin Biomedical Research Institute του Virginia Tech.

Κάθε απόφαση για τη διερεύνηση ή τη θεραπεία προβλημάτων ύπνου πρέπει να λαμβάνεται σε συνεργασία με τον γιατρό.

Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/ypnos-rem-foreto-epithema-yperichon-ayxise-ti-diarkeia-toy-choris-farmaka-i-epemvasi/29930

BEST OF NETWORK

NETWORK