Μια νέα έρευνα που παρουσιάστηκε στο συνέδριο της Αμερικανικής Εταιρείας Διατροφής δείχνει ότι τα νανοπλαστικά μπορεί να έχουν σοβαρές συνέπειες για την υγεία, καθώς περνούν στην τροφική αλυσίδα και προσλαμβάνονται με τα τρόφιμα και τα ποτά.
Συγκεκριμένα, δοκιμές σε ποντίκια κατέδειξαν πως η πρόσληψη νανοπλαστικών πολυστυρενίου προκαλεί δυσανεξία στη γλυκόζη, βλάβες στο ήπαρ και αυξημένη διαπερατότητα του εντέρου.
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι χρειάζεται να πραγματοποιηθούν περισσότερες έρευνες, προκειμένου να αποσαφηνιστεί καλύτερα πώς επηρεάζουν αυτά τα υλικά την ανθρώπινη υγεία.
Τα νανοπλαστικά είναι μικροσκοπικά σωματίδια πλαστικού που προσλαμβάνουμε εν αγνοία μας με φαγητά και ποτά. Ενδέχεται να επηρεάζουν τον μεταβολισμό της γλυκόζης και να προκαλούν βλάβες σε όργανα, μεταξύ των οποίων το ήπαρ.
Τα αποτελέσματα, τα οποία παρουσιάστηκαν στο ετήσιο συνέδριο της Αμερικανικής Εταιρείας Διατροφής, «Nutrition 2025», στο Ορλάντο, προκαλούν ανησυχία για τους πιθανούς κινδύνους που μπορεί να συνεπάγεται η έκθεση των ανθρώπων σε νανοπλαστικά.
Η διάσπαση του πλαστικού παράγει μικροσωματίδια, μικρότερα από 5 mm, και νανοσωματίδια κάτω των 100 nm. Τα σωματίδια αυτά είναι δυνατό να περάσουν στην τροφική αλυσίδα και να βρεθούν σε τρόφιμα που καταναλώνουν οι άνθρωποι. Σύμφωνα με εκτιμήσεις μελετών, κάθε άνθρωπος μπορεί να προσλαμβάνει ετησίως περίπου 40.000 έως 50.000 μικροπλαστικά σωματίδια από τροφές και ποτά, ενώ ορισμένες εκτιμήσεις ανεβάζουν την έκθεση έως και στα 10 εκατομμύρια νανοπλαστικά τον χρόνο.
Η έρευνα εξέτασε την έκθεση που γίνεται μέσω της κατάποσης από το στόμα. Οι επιστήμονες χορήγησαν σε αρσενικά ποντίκια ηλικίας 12 εβδομάδων συνηθισμένη διατροφή τρωκτικών, μαζί με καθημερινή δόση νανοπλαστικών πολυστυρενίου από το στόμα. Το πολυστυρένιο χρησιμοποιείται ευρέως στην κατασκευή πλαστικών και συναντάται συνήθως σε συσκευασίες τροφίμων και προϊόντα.
Η δόση που χορηγούνταν καθημερινά ήταν 60 mg νανοσωματιδίων ανά κιλό σωματικού βάρους. Η επιλογή της βασίστηκε στα επίπεδα έκθεσης των ανθρώπων και σε προηγούμενες δοκιμές σε ποντίκια, όπου παρόμοιες ποσότητες είχαν συνδεθεί με επιπτώσεις στην υγεία.
Σε σχέση με τα ποντίκια της ομάδας ελέγχου, που δεν έλαβε πολυστυρένιο, τα ζώα που κατανάλωναν νανοπλαστικά παρουσίασαν συστηματική δυσανεξία στη γλυκόζη και υψηλότερα επίπεδα αμινοτρανσφεράσης της αλανίνης (ALT), εύρημα που υποδηλώνει ηπατική βλάβη. Παράλληλα, η χορήγηση πολυστυρενίου συνδέθηκε με μεγαλύτερη διαπερατότητα του εντέρου και αυξημένες συγκεντρώσεις ενδοτοξίνης, παράγοντες που συμβάλλουν στη δυσλειτουργία του ήπατος.
«Τα ευρήματά μας δικαιολογούν περαιτέρω μελέτες για να βοηθήσουν στην ενημέρωση της πολιτικής γύρω από τα μικρο και νανοπλαστικά», σημειώνει η Έιμι Πάρκχαρστ, ερευνήτρια στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Ντέιβις.
Παράλληλα, οι επιστήμονες διερευνούν πώς επηρεάζουν τα νανοπλαστικά και άλλους ιστούς.
Φωτογραφία: iStock
Συνοπτικά
- Νέα έρευνα αναφέρει ότι τα νανοπλαστικά περνούν στην τροφική αλυσίδα και ενδέχεται να έχουν σοβαρές συνέπειες για την υγεία.
- Σε πειράματα με ποντίκια, η πρόσληψη νανοπλαστικών πολυστυρενίου προκαλεί δυσανεξία στη γλυκόζη και βλάβες στο ήπαρ.
- Τα ποντίκια που εκτέθηκαν στα σωματίδια εμφάνισαν αυξημένη διαπερατότητα του εντέρου και υψηλότερες τιμές ηπατικών ενζύμων.
- Οι ερευνητές ζητούν περαιτέρω μελέτες για τις συνέπειες των νανοπλαστικών στην ανθρώπινη υγεία.
- Ένας άνθρωπος ενδέχεται να προσλαμβάνει κατά μέσο όρο 40.000 έως 50.000 μικροπλαστικά τον χρόνο από τρόφιμα και ποτά.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/diatrofi/ta-nanoplastika-epireazoyn-ton-metavolismo-kai-tin-ipatiki-leitoyrgia-ti-edeixe-nea-meleti/9210
