Εμμηνόπαυση: Οι νέες οδηγίες του ACOG για τα συμπτώματα και τις επιλογές θεραπείας

Τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης συχνά αλληλεπικαλύπτονται και μπορεί να είναι δύσκολο να αντιμετωπιστούν. Οι νυχτερινές εφιδρώσεις, οι δυσκολίες στον ύπνο ή το ασυνήθιστο άγχος μπορεί να εμφανιστούν χωρίς να είναι σαφές τι τα προκαλεί.

Για πρώτη φορά από το 2014, το Αμερικανικό Κολέγιο Μαιευτήρων και Γυναικολόγων (ACOG) επικαιροποίησε τις οδηγίες του για την αντιμετώπιση αυτών των συμπτωμάτων. Οι οδηγίες περιγράφουν φαρμακευτικές και μη φαρμακευτικές προσεγγίσεις που μπορούν να εξετάσουν οι επαγγελματίες υγείας.

Φαρμακευτικές επιλογές για τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης

Η ορμονοθεραπεία στην εμμηνόπαυση (MHT) είναι μία από τις πιο αποτελεσματικές θεραπείες για συμπτώματα όπως οι εξάψεις και οι νυχτερινές εφιδρώσεις, που μπορεί να διαταράσσουν τον ύπνο.

Το ACOG συνιστά γενικά την έναρξη της MHT πριν από την ηλικία των 60 ετών ή μέσα σε διάστημα 10 ετών από τη φυσική εμμηνόπαυση, ώστε να μεγιστοποιείται το όφελος και να περιορίζονται οι ανεπιθύμητες ενέργειες. Ο επαγγελματίας υγείας μπορεί να βοηθήσει στην αξιολόγηση των οφελών και των κινδύνων. Η ορμονοθεραπεία ενδέχεται να μην είναι κατάλληλη για άτομα που έχουν υποστεί εγκεφαλικό επεισόδιο ή έχουν ορισμένες μορφές καρκίνου του μαστού.

Αν η MHT δεν είναι κατάλληλη ή προτιμάτε να αποφύγετε τις ορμόνες, το ACOG συνιστά μη ορμονικά φάρμακα:

• Ορισμένα αντικαταθλιπτικά: Οι εκλεκτικοί αναστολείς επαναπρόσληψης σεροτονίνης (SSRIs) και οι αναστολείς επαναπρόσληψης σεροτονίνης και νοραδρεναλίνης (SNRIs) μπορούν να μειώσουν τις εξάψεις, ακόμη και σε άτομα που δεν λαμβάνουν θεραπεία για κατάθλιψη.
• Ανταγωνιστές των υποδοχέων νευροκινίνης: Αυτή η νεότερη κατηγορία φαρμάκων αποτελεί μία από τις πιο αξιοσημείωτες αλλαγές στις οδηγίες. Περιλαμβάνει τη φεζολινετάντη (Veozah) και την ελινζανετάντη (Lynkuet), που στοχεύουν το σύστημα ρύθμισης της θερμοκρασίας στον εγκέφαλο, ώστε να μειώσουν τις εξάψεις και τις σχετικές διαταραχές του ύπνου.
• Γκαμπαπεντίνη: Χρησιμοποιείται επίσης για νευρικό πόνο και επιληπτικές κρίσεις. Μπορεί να εξεταστεί όταν άλλες μη ορμονικές θεραπείες δεν έχουν επαρκές αποτέλεσμα ή προκαλούν ενοχλητικές ανεπιθύμητες ενέργειες.

Τι αναφέρουν οι οδηγίες για τα συμπληρώματα

Όσες είναι επιφυλακτικές απέναντι στα φάρμακα μπορεί να έχουν σκεφτεί να δοκιμάσουν κάποια από τις πολλές φυσικές λύσεις που διαφημίζονται για τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης. Τα ισοφλαβονοειδή σόγιας, το μαύρο κοχός και άλλα φυτικά προϊόντα για την εμμηνόπαυση έχουν κατακλύσει την αγορά τα τελευταία χρόνια.

Ωστόσο, το ACOG αναφέρει ότι τα διαθέσιμα στοιχεία δεν τεκμηριώνουν την αποτελεσματικότητα ή την ασφάλεια των φυτοοιστρογόνων, όπως τα ισοφλαβονοειδή σόγιας, ή των φυτικών συμπληρωμάτων για την αντιμετώπιση των εξάψεων και άλλων συμπτωμάτων της εμμηνόπαυσης. Οι οδηγίες επισημαίνουν επίσης ότι αυτά τα προϊόντα δεν χρειάζεται να εγκριθούν από τον Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ (FDA) πριν κυκλοφορήσουν στην αγορά. Επομένως, δεν έχουν κατ’ ανάγκη ελεγχθεί ως προς την ασφάλεια, την αποτελεσματικότητα ή την καθαρότητά τους.

Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε συμπλήρωμα είναι επιβλαβές, αλλά υπενθυμίζει ότι ο χαρακτηρισμός «φυσικό» δεν εγγυάται ούτε την αποτελεσματικότητα ούτε την ασφάλεια. Ενημερώστε τον επαγγελματία υγείας για όποιο συμπλήρωμα σκέφτεστε να πάρετε, ιδιαίτερα αν λαμβάνετε και άλλα φάρμακα.

Η ψυχοθεραπεία και οι αλλαγές στον τρόπο ζωής μπορούν επίσης να βοηθήσουν

Πέρα από τα χάπια και τα επιθέματα, το ACOG προτείνει τη γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία (CBT) για τη βελτίωση του ύπνου και της διάθεσης. Η CBT βοηθά τα άτομα να αναγνωρίζουν και να αλλάζουν μοτίβα σκέψης που μπορεί να επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίζονται τα συμπτώματα.

Οι πρακτικές ενσυνειδητότητας και η τακτική άσκηση μπορεί επίσης να βοηθήσουν στα προβλήματα ύπνου και στις αλλαγές της διάθεσης που σχετίζονται με την εμμηνόπαυση. Το ACOG περιλαμβάνει στις μη φαρμακευτικές επιλογές και την κλινική ύπνωση και τον βελονισμό.

Ανάλογα με τα συμπτώματα και τις προτιμήσεις σας, αυτές οι προσεγγίσεις μπορεί να συμπληρώσουν ή, σε ορισμένες περιπτώσεις, να αντικαταστήσουν την ιατρική θεραπεία. Σε κάθε περίπτωση, συζητήστε με τον γιατρό σας πριν κάνετε σημαντικές αλλαγές.

Πώς να βρείτε την κατάλληλη προσέγγιση

Αν η εμμηνόπαυση επηρεάζει την ποιότητα ζωής σας, το ACOG τονίζει ότι δεν χρειάζεται απλώς να υπομένετε τα συμπτώματα. Πριν από το επόμενο ραντεβού σας, σκεφτείτε ποια σας ενοχλούν περισσότερο και πώς επηρεάζουν τον ύπνο, τη διάθεση ή την καθημερινότητά σας. Μπορείτε επίσης να προετοιμαστείτε με τα εξής:

• Κρατήστε ημερολόγιο συμπτωμάτων: Καταγράψτε πόσο συχνά εμφανίζονται τα συμπτώματα, πόσο έντονα είναι και πώς επηρεάζουν τον ύπνο, την εργασία και τις σχέσεις σας. Σημειώστε τυχόν αλλαγές στη διάρκεια και τη ροή της περιόδου.
• Μοιραστείτε το ιατρικό ιστορικό σας: Είναι ιδιαίτερα σημαντικό ο γιατρός σας να γνωρίζει αν εσείς ή κάποιο μέλος της οικογένειάς σας έχετε ιστορικό καρδιοπάθειας, εγκεφαλικού επεισοδίου, θρόμβων αίματος ή καρκίνου του μαστού.
• Ρωτήστε για διαφορετικές θεραπείες: Υπάρχουν πολλές επιλογές, όπως η ορμονοθεραπεία, τα μη ορμονικά φάρμακα και υποστηρικτικές προσεγγίσεις, όπως η CBT ή η ενσυνειδητότητα. Οι κατάλληλες επιλογές εξαρτώνται από το ιατρικό ιστορικό, τις προτιμήσεις σας και τα συμπτώματα που θέλετε να αντιμετωπίσετε περισσότερο.
• Προγραμματίστε επανεξέταση: Πριν φύγετε από το ιατρείο, προγραμματίστε μια επόμενη επίσκεψη, ώστε να διασφαλιστεί η συνεχής φροντίδα.

Τι να κρατήσετε

Οι νέες οδηγίες του ACOG αναγνωρίζουν ότι η φροντίδα στην εμμηνόπαυση δεν είναι ίδια για όλες. Τα συμπτώματα διαφέρουν σημαντικά από γυναίκα σε γυναίκα, ενώ οι πολιτισμικές, κοινωνικοοικονομικές και εθνοτικές διαφορές μπορεί να επηρεάζουν την έγκαιρη πρόσβαση και την ποιότητα της φροντίδας.

Γι’ αυτό είναι σημαντικό να διεκδικείτε την κατάλληλη θεραπεία για την εμμηνόπαυση. Δεν χρειάζεται να βρείτε όλες τις απαντήσεις μόνες σας, αλλά η ενημέρωση για τις επιλογές πριν από το επόμενο ραντεβού μπορεί να σας βοηθήσει να λάβετε τη φροντίδα που χρειάζεστε. Χρησιμοποιήστε τις οδηγίες του ACOG ως αφετηρία για συζήτηση με τον επαγγελματία υγείας σχετικά με το τι μπορεί να σας βοηθήσει.

Οι αποφάσεις για τη θεραπεία και τη χρήση συμπληρωμάτων πρέπει να λαμβάνονται σε συνεννόηση με τον γιατρό σας.