Ύπνος: Πώς επηρεάζουν την υγεία οι ακατάστατες ώρες

Ο ύπνος είναι απαραίτητος για τη σωματική και την ψυχική υγεία, αλλά δεν αρκεί να διαρκεί αρκετά: χρειάζεται να είναι και ποιοτικός.

Αμερικανοί επιστήμονες προειδοποιούν ότι όσοι κοιμούνται διαφορετικές ώρες κάθε βράδυ, χωρίς σταθερό πρόγραμμα, ενδέχεται να αντιμετωπίζουν αυξημένο κίνδυνο σοβαρών καρδιαγγειακών προβλημάτων.

Η ανάλυση δεδομένων από περισσότερους από 10.000 εθελοντές οδήγησε τους ερευνητές στο συμπέρασμα ότι η αστάθεια στο ωράριο του ύπνου συνδέεται ακόμη και με έμφραγμα ή εγκεφαλικό.

Τα αποτελέσματα θα παρουσιαστούν στο συνέδριο Scientific Sessions 2026 της Αμερικανικής Εταιρείας Καρδιάς (AHA), το οποίο είναι προγραμματισμένο να γίνει στο Σικάγο από τις 6 έως τις 9 Νοεμβρίου 2026.

Σύμφωνα με προσυνεδριακή ανακοίνωση της AHA, στη μελέτη συμπεριλήφθηκαν 10.362 εθελοντές, με μέση ηλικία 53 ετών, εκ των οποίων το 69% ήταν γυναίκες. Κατά την έναρξη της έρευνας κανένας συμμετέχων δεν είχε καρδιολογική ή μεταβολική νόσο.

Για διάστημα έξι μηνών οι επιστήμονες κατέγραψαν τον ύπνο των εθελοντών σε αρκετές νύχτες, συγκεντρώνοντας δεδομένα από περισσότερες από ένα εκατομμύριο νύχτες. Στη συνέχεια παρακολούθησαν την υγεία τους κατά μέσο όρο επί 3,7 χρόνια και κατέγραψαν τα καρδιαγγειακά επεισόδια που σημειώθηκαν.

Στην αξιολόγηση των αποτελεσμάτων συνυπολόγισαν διάφορους παράγοντες που θα μπορούσαν να επηρεάσουν τα ευρήματα, μεταξύ των οποίων:

• Το φύλο
• Η ηλικία
• Το κάπνισμα
• Η κατανάλωση αλκοόλ
• Τυχόν προβλήματα ψυχικής υγείας κ.λπ.

Τα αποτελέσματα της μελέτης

Η μεταβολή των ωρών ύπνου από τη μία νύχτα στην επόμενη συνδέθηκε με 20% έως 23% υψηλότερο κίνδυνο για την εμφάνιση:

• Εμφράγματος του μυοκαρδίου
• Εγκεφαλικού επεισοδίου
• Καρδιακής ανεπάρκειας

Παράλληλα, για κάθε απόκλιση 29 λεπτών στη διάρκεια του ύπνου από βράδυ σε βράδυ, οι πιθανότητες εμφάνισης βλαβών στον καρδιακό μυ αυξάνονταν κατά 29%. Οι βλάβες αυτές επηρεάζουν την ικανότητα της καρδιάς να στέλνει αίμα σε όλο το σώμα.

Όταν, επιπλέον, ο ύπνος διαρκούσε πολύ περισσότερο σε ορισμένες νύχτες, ο κίνδυνος εμφράγματος ή εγκεφαλικού ήταν αυξημένος κατά 55%.

Από την άλλη πλευρά, η τήρηση σταθερών ωρών ύπνου, ώστε να ολοκληρώνονται κάθε βράδυ οι ίδιοι κύκλοι, συσχετίστηκε με 28% χαμηλότερο κίνδυνο καρδιακής αρρυθμίας. Ο ύπνος αποτελείται από διαδοχικούς κύκλους, διάρκειας περίπου 90 λεπτών ο καθένας.

Οι επισημάνσεις των ερευνητών

Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι το ακανόνιστο πρόγραμμα ύπνου αφορά πολλούς ανθρώπους. Το φαινόμενο εμφανίζεται ιδιαίτερα συχνά τα Σαββατοκύριακα, όταν όσοι δεν εργάζονται επιχειρούν να αναπληρώσουν τον ύπνο τους.

Αλλαγές στο ωράριο ύπνου παρατηρούνται επίσης προς το τέλος της εβδομάδας, εξαιτίας των νυχτερινών εξόδων, καθώς και σε όσους εργάζονται με βάρδιες.

«Η διακύμανση αυτή ως φαίνεται επιβαρύνει την καρδιολογική υγεία», ανέφερε ο επικεφαλής της έρευνας Dr. Nguyen Minh Tuan Viet, μεταδιδακτορικός ερευνητής Νευροεπιστήμης στο Νοσοκομείο Παίδων της Βοστώνης.

Πρόσθεσε: «Η ποιότητα του ύπνου είναι κάτι που μερικές φορές δεν μπορούμε να ελέγξουμε. Το σταθερό ωράριο ύπνου, όμως, καθ’ όλη τη διάρκεια της εβδομάδας είναι κάτι που εξαρτάται από εμάς. Πρέπει να μπαίνουμε για ύπνο και να ξυπνάμε την ίδια πάντα ώρα».