Η δημιουργία και η λειτουργία του Εθνικού Οργανισμού Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων (ΕΟΠΑΕ) υποσχέθηκαν να εγκαινιάσουν μια νέα εποχή για τη δημόσια υγεία στην Ελλάδα, με στόχο να ενοποιήσουν ιστορικούς φορείς όπως το ΚΕΘΕΑ, ο ΟΚΑΝΑ και το 18 ΑΝΩ. Οι τελευταίες εξελίξεις στο εσωτερικό του, ωστόσο, φανερώνουν ότι η προσπάθεια συνοδεύεται από σοβαρές αναταράξεις.
Η αποχώρηση του Ιωάννη Διακογιάννη, καθηγητή Ψυχιατρικής στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, από την προεδρία του Επιστημονικού Συμβουλίου του ΕΟΠΑΕ αναδεικνύει μια οξεία διοικητική και θεσμική κρίση. Παράλληλα, προκαλεί έντονο προβληματισμό για την πορεία της απεξάρτησης στη χώρα.
«Διοικητικός αυταρχισμός» και καταγγελίες για «εργασιακή παρενόχληση»
Σε επίσημη ανακοίνωσή του, ο Σύλλογος Εργαζομένων στον ΕΟΠΑΕ περιγράφει ένα κλίμα ακραίου αυταρχισμού και περιορισμένης διαφάνειας στον νέο φορέα. Οι εκπρόσωποι των εργαζομένων καταγγέλλουν ότι έχει συγκροτηθεί ένα «παρασύστημα» διοίκησης υπό τον Πρόεδρο του Οργανισμού, κ. Αθανάσιο Θεοχάρη. Όπως επισημαίνεται, έχουν ήδη υποβληθεί στην ηγεσία του υπουργείου Υγείας και στη δικαιοσύνη συγκεκριμένες αναφορές για συστηματική εργασιακή παρενόχληση. Στις καταγγελίες περιλαμβάνονται ακόμη και ανώτερα διοικητικά στελέχη, μεταξύ των οποίων Προϊστάμενοι Τμημάτων και Διευθύνσεων.
Η παραίτηση Διακογιάννη και η «αποψίλωση του επιστημονικού ρόλου»
Ο Ιωάννης Διακογιάννης, διακεκριμένος ακαδημαϊκός της Ψυχιατρικής, προΐστατο ενός θεσμοθετημένου οργάνου με σημαντικό γνωμοδοτικό και συμβουλευτικό έργο για τα επιστημονικά ζητήματα του ΕΟΠΑΕ. Τα μέλη του διορίζονται απευθείας από τον Υπουργό Υγείας. Η παραίτηση ήρθε λίγα μόλις εικοσιτετράωρα μετά την αποδοχή, από τον ίδιο, του αιτήματος του Συλλόγου Εργαζομένων για την πρώτη επίσημη συνάντηση του Επιστημονικού Συμβουλίου με τους εργαζομένους. Οι λόγοι της οικειοθελούς αποχώρησης δεν έχουν ανακοινωθεί επισήμως. Ο Σύλλογος, ωστόσο, υποστηρίζει ότι οι κρίσιμες επιλογές της διοίκησης αποφασίζονται πλέον από περιορισμένο κύκλο προσώπων χωρίς ανάλογη εμπειρία στον χώρο των εξαρτήσεων, ενώ τα συλλογικά επιστημονικά όργανα υποβαθμίζονται σε διακοσμητικά στοιχεία.
Οι δομικές αδυναμίες του νέου μοντέλου και οι συνέπειες για τους θεραπευόμενους
Η υπαγωγή διαφορετικών θεραπευτικών προσεγγίσεων σε μία διοικητική δομή είχε προκαλέσει από την αρχή ισχυρές αντιδράσεις στην επιστημονική κοινότητα και στους εξειδικευμένους θεραπευτές. Η απώλεια της αυτονομίας των ιστορικών δομών και η καθιέρωση συγκεντρωτικής διοίκησης φαίνεται να αποσαθρώνουν τον πολυδιάστατο χαρακτήρα της δημόσιας απεξάρτησης. Οι εργαζόμενοι υπογραμμίζουν πως τα προβλήματα διοίκησης δεν περιορίζονται σε μια εσωτερική οργανωτική δυσκολία: επηρεάζουν άμεσα και δραματικά την ποιότητα των υπηρεσιών προς τους ανθρώπους που αντιμετωπίζουν εξαρτήσεις και τις οικογένειές τους.
Ουσιαστικός διάλογος και πολιτικές πρωτοβουλίες για τον ΕΟΠΑΕ
Παρότι η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Υγείας έχει δεσμευθεί δημόσια να ξεκινήσει ουσιαστικό και διαφανή διάλογο για τα σοβαρά προβλήματα του ΕΟΠΑΕ, οι εργαζόμενοι αναφέρουν ότι μέχρι σήμερα δεν έχει προχωρήσει καμία σχετική ενέργεια. Η κρίση στην απεξάρτηση αποκτά πλέον κοινωνική διάσταση και κάνει αναγκαία την άμεση παρέμβαση της Πολιτείας, των αρμόδιων φορέων υγείας και της κοινωνίας των πολιτών. Η επιστημονική εγκυρότητα, η διαφάνεια και ο σεβασμός στους εργαζομένους αποτελούν τη μόνη εγγύηση για τη διατήρηση ενός δημόσιου, δωρεάν και αποτελεσματικού συστήματος απεξάρτησης.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/news/eopae-paraitithike-o-proedros-toy-epistimonikoy-symvoylioy-stin-epifaneia-i-sovari-krisi-sti-dimosia-apexartisi/28141
