Νέα έρευνα συνδέει την κατανάλωση κρασιού, μπύρας και κέτσαπ με αυξημένο κίνδυνο καρκίνου, πιθανώς λόγω των συντηρητικών που περιέχουν. Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο The BMJ και εξέτασε στοιχεία από περισσότερα από 105.000 άτομα, εντοπίζοντας συγκεκριμένα συντηρητικά, όπως το σορβικό κάλιο και το νιτρώδες νάτριο, που σχετίζονται με διαφορετικούς τύπους καρκίνου.
Οι ερευνητές διευκρινίζουν ότι τα ευρήματα δείχνουν συσχετίσεις και όχι άμεση σχέση αιτίας και αποτελέσματος, γι’ αυτό ζητούν να διεξαχθούν περισσότερες μελέτες. Για την προαγωγή της υγείας, οι ειδικοί συνιστούν λιγότερα επεξεργασμένα τρόφιμα και περισσότερα φυσικά προϊόντα.
Η κατανάλωση κρασιού, μπύρας και κέτσαπ ενδέχεται να σχετίζεται με υψηλότερο κίνδυνο καρκίνου, σύμφωνα με νέα μελέτη. Τα αποτελέσματα αναδεικνύουν τον πιθανό ρόλο που μπορεί να έχουν ορισμένες διατροφικές συνήθειες στην πιθανότητα εμφάνισης της νόσου.
Συντηρητικά και καρκίνος: Τι εξετάζεται για κρασί, κέτσαπ και μπύρα;
Στη βιβλιογραφία, τα συντηρητικά και άλλα τεχνητά πρόσθετα, τα οποία παρατείνουν τη διατήρηση των τροφίμων και «βελτιώνουν» τις ιδιότητές τους, έχουν συνδεθεί με ανεπιθύμητες επιδράσεις. Οι επιπτώσεις φαίνεται να αφορούν κυρίως την υπερκατανάλωση υπερεπεξεργασμένων τροφίμων και την πρόσληψη πολλών διαφορετικών πρόσθετων μαζί.
Σε ανασκόπηση που δημοσιεύτηκε στο Archives of Disease in Childhood, ο John O. Warner παρουσιάζει ευρήματα από δημοσιεύσεις και διαφορετικές μελέτες. Αυτά συνδέουν ορισμένα πρόσθετα, όπως το βενζοϊκο νάτριο που χρησιμοποιείται ως συντηρητικό, με αυξημένους κινδύνους/συσχετίσεις για διαταραχές συμπεριφοράς στα παιδιά, καρδιαγγειακή νόσο, μεταβολικό σύνδρομο και ενδεχομένως καρκινογόνα αποτελέσματα. Ως πιθανός μηχανισμός αναφέρονται αλλαγές στο μικροβίωμα και η παραγωγή τοξικών μεταβολιτών.
Παρότι οι αρμόδιες αρχές εγκρίνουν τα πρόσθετα εντός «αποδεκτών ορίων», η ίδια πηγή επισημαίνει ότι παραμένουν ερωτήματα γύρω από τα αθροιστικά αποτελέσματα της έκθεσης σε πολλά πρόσθετα ταυτόχρονα. Η ανησυχία αφορά ιδιαίτερα τα παιδιά, τα οποία καταναλώνουν δυσανάλογα πολλά υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα.
Νεότερη μελέτη εξετάζει τη σύνδεση συγκεκριμένων τροφών και συστατικών με τον καρκίνο.
Η σχέση ανάμεσα στην κατανάλωση επεξεργασμένων κρεάτων και στον αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου έχει ήδη αναφερθεί. Μια νέα έρευνα στρέφει τώρα την προσοχή σε πιθανούς υπεύθυνους παράγοντες: ορισμένα συντηρητικά, τα οποία υπάρχουν και σε πολλές άλλες τροφές, πέρα από τα επεξεργασμένα κρέατα.
Δημοσιευμένη στο The BMJ, η μελέτη θέτει νέα ερωτήματα για τις συσχετίσεις μεταξύ των επεξεργασμένων τροφίμων και του καρκίνου.
Οι ερευνητές εξέτασαν για τη μελέτη στοιχεία διατροφής και υγείας από περισσότερους από 105.000 ανθρώπους, τα οποία συλλέχθηκαν την περίοδο 2009-2023. Η ανάλυση επικεντρώθηκε στις επιδράσεις 17 διαφορετικών συντηρητικών σε ποικίλους δείκτες υγείας.
Δεν προέκυψε σύνδεση ανάμεσα σε κάθε είδος συντηρητικού και στον αυξημένο κίνδυνο καρκίνου. Ωστόσο, οι ερευνητές διαπίστωσαν σαφείς συσχετίσεις συγκεκριμένων συντηρητικών με ορισμένους τύπους καρκίνου. Σε αυτά περιλαμβάνονται:
- Κάλιο σορβικό (Potassium sorbate): καρκίνος του μαστού και συνολικός καρκίνος
- Κάλιο μεταδιθειώδες (Potassium metabisulfite): συνολικός καρκίνος και καρκίνος του μαστού
- Νάτριο νιτρώδες (Sodium nitrite): καρκίνος του προστάτη
- Κάλιο νιτρικό (Potassium nitrate): συνολικός καρκίνος και καρκίνος του μαστού
- Οξικό οξύ (Acetic acid): συνολικός καρκίνος
- Νάτριο ερυθορβικό (Sodium erythorbate): συνολικός καρκίνος και καρκίνος του μαστού
Από τα 17 συντηρητικά, τα 11 δεν εμφάνισαν συσχέτιση με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου. Ποιοι παράγοντες ενδέχεται να εξηγούν τα ευρήματα και, κυρίως, ποια συμπεράσματα μπορούν να εξαχθούν από τη μελέτη;
Ποιες τροφές περιέχουν τα συντηρητικά που εξετάστηκαν;
Οι πηγές αυτών των συντηρητικών δεν περιορίζονται στα επεξεργασμένα κρέατα, παρότι πολλοί άνθρωποι τα προσλαμβάνουν μέσω αυτών. Υπάρχουν και λιγότερο αναμενόμενες τροφές που τα περιέχουν, όπως:
- Κρασί
- Μπύρα
- Φρούτα σε αποξηραμένη μορφή
- Επεξεργασμένα δημητριακά και σιτηρά
- Τυρί
- Καρυκεύματα, μεταξύ των οποίων κέτσαπ και σάλτσες σαλάτας
Πώς μπορεί να συνδέονται τα συγκεκριμένα συντηρητικά με τον καρκίνο;
Οι ερευνητές διαπίστωσαν σύνδεση ανάμεσα σε ορισμένα συντηρητικά και τον καρκίνο, χωρίς όμως να διερευνήσουν τους λόγους πίσω από αυτή τη συσχέτιση. Ο Anton Bilchik, M.D., Ph.D., χειρουργός ογκολόγος και διευθυντής του Gastrointestinal and Hepatobiliary Program στο Providence Saint John’s Cancer Institute στη Σάντα Μόνικα της Καλιφόρνια, αναφέρει ότι αυτό είναι «πιθανό να οφείλεται σε έναν συνδυασμό παραγόντων». Σε αυτούς μπορεί να περιλαμβάνεται η σύσταση των τροφών στις οποίες προστίθενται τα συντηρητικά.
Ο Dr. Bilchik επισημαίνει ότι δεν έχει διευκρινιστεί πλήρως πώς ακριβώς δρουν τα συντηρητικά στον οργανισμό και πώς συνδέονται με τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου. «Ορισμένες μελέτες δείχνουν ότι τα συντηρητικά όπως τα νιτρικά και τα νιτρώδη επηρεάζουν το ανοσοποιητικό περιβάλλον και μπορούν να αλλάξουν το μικροβίωμα του εντέρου, οδηγώντας σε γενετικές αλλοιώσεις των κυττάρων», αναφέρει. «Ωστόσο, χρειάζεται πολύ περισσότερη έρευνα για να κατανοήσουμε πλήρως τη σχέση αυτών των συντηρητικών με την ανάπτυξη καρκίνου».
Η Dena Champion, R.D., ογκολογική διαιτολόγος στο The Ohio State University Comprehensive Cancer Center—James Cancer Hospital and Solove Research Institute, συμφωνεί και υπογραμμίζει ότι δεν χρειάζεται να επικρατήσει πανικός. «Δεν μπορούμε να πούμε ότι τα συντηρητικά προκάλεσαν τον καρκίνο — μπορεί να υπάρχουν πολλοί άλλοι παράγοντες που οδήγησαν σε αυτή τη διάγνωση», αναφέρει.
Η Champion προσθέτει ότι, εκτός από την επίδρασή τους στο μικροβίωμα του εντέρου, ορισμένα συντηρητικά ενδέχεται να αυξάνουν τη φλεγμονή στον οργανισμό. (Η φλεγμονή σχετίζεται με πολλές σοβαρές ασθένειες, ανάμεσά τους και ο καρκίνος).
Η Champion αποδίδει πιθανές διαφορές ανάμεσα στα συντηρητικά που σχετίζονται με τον καρκίνο και σε εκείνα που δεν συνδέονται με αυτόν, στη χημική τους δομή και στον τρόπο μεταβολισμού τους από τον οργανισμό. «Ορισμένα αποδομούνται και αποβάλλονται εύκολα, ενώ άλλα μπορεί να υποστούν χημικές μεταβολές στο σώμα που να είναι πιο προβληματικές», εξηγεί. «Το συμπέρασμα είναι ότι ορισμένα συντηρητικά φαίνεται να είναι πιο ανησυχητικά από άλλα, βάσει αυτής της έρευνας, κάτι που είναι στην πραγματικότητα χρήσιμη πληροφορία».
Η μελέτη δεν τεκμηρίωσε ότι αυτά τα τρόφιμα προκαλούν καρκίνο – Γιατί παραμένει σημαντική
Χρειάζεται, ωστόσο, να έχουμε κατά νου ότι η μελέτη δεν απέδειξε πως οι τροφές με αυτά τα συντηρητικά προκαλούν καρκίνο. Η Lisa Moskovitz, R.D., ιδρύτρια του The NY Nutrition Group και συγγραφέας του «The Core 3 Healthy Eating Plan», τονίζει: «Πρέπει να θυμόμαστε ότι η συσχέτιση δεν ισοδυναμεί πάντα με αιτιότητα».
«Τα συντηρητικά βρίσκονται κυρίως σε τροφές που περιέχουν μεγάλη ποσότητα προστιθέμενης ζάχαρης, κορεσμένων λιπαρών και άλλων συστατικών που μπορούν να αυξήσουν τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου», εξηγεί.
Κατά τη Moskovitz, ενδέχεται επίσης όσοι τρώνε πολλά προϊόντα που περιέχουν συντηρητικά να καταναλώνουν λιγότερες από τις επαρκείς ποσότητες τροφών που συμβάλλουν στην καταπολέμηση του καρκίνου, όπως τα φρέσκα φρούτα, τα λαχανικά και άλλες φυτικές τροφές πλούσιες σε αντιοξειδωτικά.
Σε κάθε περίπτωση, οι συντάκτες της μελέτης υπογραμμίζουν ότι απαιτούνται περισσότερες έρευνες για τη σύνδεση αυτή.
Στη μελέτη αναφέρουν: «Αυτά τα ευρήματα ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στη δημόσια υγεία, δεδομένης της ευρείας χρήσης αυτών των προσθέτων σε μεγάλη ποικιλία τροφίμων και ποτών».
Παράλληλα, επισημαίνουν πως τα αποτελέσματα προσφέρουν «νέες προοπτικές για την επανεξέταση της ασφάλειας αυτών των προσθέτων τροφίμων από τις αρμόδιες υγειονομικές αρχές στο μέλλον, λαμβάνοντας υπόψη την ισορροπία μεταξύ οφέλους και κινδύνου για τη διατήρηση των τροφίμων και τον καρκίνο».
Τι κρατάμε
Η πλήρης αποφυγή των συντηρητικών στα τρόφιμα είναι δύσκολη. Ωστόσο, όπως επισημαίνει η Jessica Cording, R.D., συγγραφέας του «The Little Book of Game-Changers: 50 Healthy Habits For Managing Stress & Anxiety», μπορείτε να επιλέγετε συνειδητά, ώστε να περιορίσετε την κατανάλωσή τους.
«Γενικά, πολλές από τις τροφές στις οποίες προστίθενται συντηρητικά δεν είναι ιδιαίτερα θρεπτικές», αναφέρει.
«Ανεξαρτήτως του συγκεκριμένου συντηρητικού, δεν προσφέρεται κάτι το προστατευτικό από αυτές τις τροφές».
Ο Dr. Bilchik συμφωνεί και σημειώνει: «Πρέπει πραγματικά να σκεφτόμαστε προσεκτικά τι παραγγέλνουμε, τι τρώμε». Προτείνει να ξεκινάμε τις αγορές από τις εξωτερικές περιοχές του σούπερ μάρκετ, όπου βρίσκονται τα φρέσκα προϊόντα, τα γαλακτοκομικά και τα κρέατα, και στη συνέχεια να πηγαίνουμε στους διαδρόμους με τα επεξεργασμένα τρόφιμα. «Αυτές είναι τροφές που δεν έχουν επεξεργαστεί για να διαρκούν πολύ καιρό», εξηγεί ο Dr. Bilchik.
Η Cording επισημαίνει: «Αυτό είναι ακόμη ένας λόγος για να ενθαρρύνουμε τους ανθρώπους να καταναλώνουν περισσότερο ελάχιστα επεξεργασμένες τροφές, πλούσιες σε θρεπτικά συστατικά που έχει αποδειχθεί ότι προστατεύουν από τον καρκίνο». Η Moskovitz διευκρινίζει: «Σημαίνει αυτό ότι δεν μπορείτε να απολαύσετε που και που ένα σάντουιτς από ντελικατέσεν ή λίγη κέτσαπ στο μπέργκερ σας μαζί με ένα ποτήρι κρασί; Φυσικά και όχι», και προσθέτει: «Αυτό δεν είναι μόνο μη ρεαλιστικό, αλλά και περιττό, εφόσον έχετε γενικά έναν υγιεινό τρόπο ζωής και ισορροπημένη διατροφή».
Ο Dr. Bilchik επισημαίνει, ωστόσο, ότι τα συντηρητικά αποτελούν μόνο έναν από τους πολλούς παράγοντες που σχετίζονται με τον κίνδυνο καρκίνου. «Οι γενετικοί παράγοντες είναι σίγουρα ένα μέρος, και δεν μπορούμε να τους ελέγξουμε», αναφέρει. «Όσον αφορά τον τρόπο ζωής, την άσκηση, την αποφυγή του καπνίσματος, τη μείωση του στρες… υπάρχουν τόσοι άλλοι παράγοντες που παίζουν ρόλο στη μείωση του κινδύνου καρκίνου, πέρα από τη διατροφή μας».
Σε λίγα λόγια
- Έρευνα καταγράφει συσχέτιση ανάμεσα στην κατανάλωση κρασιού, μπύρας και κέτσαπ και σε υψηλότερο κίνδυνο καρκίνου, με βασικό πιθανό παράγοντα τα συντηρητικά, όπως το σορβικό κάλιο και το νιτρώδες νάτριο.
- Η ανάλυση στοιχείων από 105.000 ανθρώπους δεν τεκμηριώνει άμεση αιτιώδη σχέση, αλλά αναδεικνύει την ανάγκη για περισσότερη έρευνα.
- Για 11 από τα 17 συντηρητικά δεν βρέθηκε σύνδεση με αυξημένο κίνδυνο καρκίνου, ενώ ορισμένα συνδέθηκαν με καρκίνο του μαστού και του προστάτη.
- Οι ειδικοί συστήνουν λιγότερα επεξεργασμένα τρόφιμα και περισσότερα φυσικά προϊόντα, με στόχο την καλύτερη υγεία.
- Τα ευρήματα υπογραμμίζουν ότι οι υγειονομικές αρχές χρειάζεται να επανεξετάσουν την ασφάλεια των πρόσθετων τροφίμων.
- Οι ερευνητές διευκρινίζουν ότι η συσχέτιση δεν αποδεικνύει αιτιότητα και ότι ο κίνδυνος καρκίνου επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/diatrofi/krasi-mpyra-kai-ketsap-ti-apokalyptei-sygklonistiki-ereyna-gia-ti-schesi-toys-me-karkino/18592
