Έντονο προεμμηνορροϊκό σύνδρομο: Πώς μπορεί να βοηθήσει η αυτοσυμπόνια

Τις ημέρες πριν από την περίοδο μπορεί να εμφανιστούν ευερεθιστότητα, άγχος ή έντονη αυτοκριτική. Για τα άτομα με προεμμηνορροϊκή δυσφορική διαταραχή (PMDD), μια σοβαρότερη μορφή προεμμηνορροϊκής δυσφορίας, αυτές οι συναισθηματικές μεταβολές μπορεί να επηρεάζουν την καθημερινότητα.

Το στρες ενδέχεται να δυσκολεύει τη διαχείριση των συμπτωμάτων, αλλά ρόλο μπορεί να παίζει και ο τρόπος με τον οποίο αντιμετωπίζει κανείς τον εαυτό του. Πρόσφατη μελέτη διερεύνησε αν ψυχολογικές δεξιότητες, όπως η αυτοσυμπόνια και η ενσυνειδητότητα, μπορούν να εξηγήσουν διαφορές στη σοβαρότητα των προεμμηνορροϊκών συμπτωμάτων.

Τι εξέτασε η μελέτη

Οι ερευνητές μελέτησαν αν τρία ψυχολογικά χαρακτηριστικά θα μπορούσαν να λειτουργούν προστατευτικά απέναντι στα σοβαρά προεμμηνορροϊκά συμπτώματα: η αυτοσυμπόνια, δηλαδή η αντιμετώπιση του εαυτού με κατανόηση αντί για επικριτικότητα· η ενσυνειδητότητα, δηλαδή η παρατήρηση σκέψεων και συναισθημάτων χωρίς αυτόματη αντίδραση· και η αίσθηση συνοχής, δηλαδή η πεποίθηση ότι οι δυσκολίες της ζωής είναι κατανοητές και διαχειρίσιμες.

Η μελέτη περιλάμβανε δύο ομάδες. Η πρώτη αποτελούνταν από 228 συμμετέχοντες, οι οποίοι ανέφεραν προηγούμενες εμπειρίες τους, ενώ η δεύτερη περιλάμβανε 90 συμμετέχοντες, οι οποίοι παρακολουθούσαν τα συμπτώματά τους με την πάροδο του χρόνου.

Οι ερευνητές εξέτασαν πώς συνδέονταν το στρες, τα τραύματα του παρελθόντος και τα συγκεκριμένα ψυχολογικά χαρακτηριστικά με τα προεμμηνορροϊκά συμπτώματα.

Η αυτοσυμπόνια μπορεί να μετριάσει τη σύνδεση του στρες με τα συμπτώματα

Τα άτομα που ανέφεραν μεγαλύτερη αυτοσυμπόνια, ισχυρότερες δεξιότητες ενσυνειδητότητας και εντονότερη αίσθηση συνοχής έτειναν να εμφανίζουν ασθενέστερη σύνδεση ανάμεσα στο στρες και στη σοβαρότητα των προεμμηνορροϊκών συμπτωμάτων.

Με άλλα λόγια, το στρες συνδεόταν λιγότερο στενά με τα σοβαρά συμπτώματα στα άτομα που είχαν υψηλότερα επίπεδα αυτών των χαρακτηριστικών.

Τα τραύματα του παρελθόντος παρουσίασαν διαφορετικό μοτίβο. Μόνο δύο δεξιότητες ενσυνειδητότητας, η αποδοχή χωρίς κριτική και η περιγραφή των συναισθημάτων, αποδυνάμωσαν τη σχέση ανάμεσα στο ιστορικό τραύματος και στα προεμμηνορροϊκά συμπτώματα στις αντίστοιχες ομάδες της μελέτης. Η αυτοσυμπόνια και η αίσθηση συνοχής δεν είχαν το ίδιο αποτέλεσμα.

Το καθημερινό στρες και τα τραύματα του παρελθόντος μπορεί να επηρεάζουν διαφορετικά τους ανθρώπους. Οι ψυχολογικές δεξιότητες που συνδέονταν με την αντιμετώπιση του ενός δεν συνδέονταν κατ’ ανάγκη και με την αντιμετώπιση του άλλου.

Γιατί μπορεί να έχει σημασία ο εσωτερικός διάλογος πριν από την περίοδο

Όταν κάποιος αισθάνεται ήδη πιεσμένος, η αυτοκριτική επειδή νιώθει έντονα συναισθήματα μπορεί να επιβαρύνει ακόμη περισσότερο τη δυσφορία. Η αυτοσυμπόνια προσφέρει μια διαφορετική προσέγγιση.

Αντί να αναρωτιέστε «Γιατί είμαι τόσο δύσκολος άνθρωπος;», αναγνωρίστε ότι περνάτε μια δύσκολη μέρα, χωρίς να κρίνετε τον εαυτό σας.

Τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι αυτή η στάση μπορεί να είναι ιδιαίτερα σημαντική όταν το στρες είναι έντονο. Ωστόσο, οι ερευνητές μέτρησαν συσχετίσεις και δεν εξέτασαν αν η εξάσκηση της αυτοσυμπόνιας μειώνει πράγματι τα συμπτώματα. Επομένως, η μελέτη δεν μπορεί να αποδείξει σχέση αιτίου-αποτελέσματος.

Οι ψυχολογικές δεξιότητες δεν καλύπτουν όλους τους παράγοντες που συνδέονται με την προεμμηνορροϊκή δυσφορία. Σημασία έχουν και οι ορμονικές μεταβολές καθώς και άλλες βιολογικές επιδράσεις, ενώ χρειάζεται περισσότερη έρευνα για να προσδιοριστεί πώς μπορεί να ενταχθούν η αυτοσυμπόνια και η ενσυνειδητότητα στη θεραπεία.

Πώς να εξασκηθείτε στην αυτοσυμπόνια

Δεν χρειάζεται μια περίπλοκη ρουτίνα ενσυνειδητότητας για να αλλάξετε τον τρόπο με τον οποίο αντιδράτε στα δύσκολα συναισθήματα. Μπορείτε να δοκιμάσετε τα παρακάτω όταν εμφανίζονται συνήθως τα συμπτώματα:

• Παρατηρήστε την αυτοκριτική: Όταν εκνευρίζεστε επειδή νιώθετε άγχος, ευερεθιστότητα ή λύπη, αναγνωρίστε το συναίσθημα χωρίς να κρίνετε τον εαυτό σας.
• Αλλάξτε τον εσωτερικό σας διάλογο: Σκεφτείτε τι θα λέγατε σε έναν φίλο που βρισκόταν στην ίδια κατάσταση και δείξτε στον εαυτό σας την ίδια υπομονή.
• Ζητήστε υποστήριξη όταν τη χρειάζεστε: Αν τα συμπτώματα επηρεάζουν την εργασία, τις σχέσεις ή την καθημερινότητά σας, μιλήστε με επαγγελματία υγείας. Η PMDD αντιμετωπίζεται και οι επιλογές μπορεί να περιλαμβάνουν ψυχοθεραπεία, φαρμακευτική αγωγή και εξατομικευμένη φροντίδα. Η αυτοσυμπόνια μπορεί να συμπληρώσει τη θεραπεία, αλλά δεν πρέπει να την αντικαθιστά.

Τι να κρατήσετε

Μπορεί να μην είναι δυνατό να ελέγξετε κάθε προεμμηνορροϊκό σύμπτωμα, αλλά μπορείτε να εξασκηθείτε στο να αλλάζετε τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζετε τον εαυτό σας όταν αυτά εμφανίζονται. Η αυτοσυμπόνια μπορεί να αποτελεί ένα χρήσιμο κομμάτι της συνολικής αντιμετώπισης, μαζί με την επαγγελματική φροντίδα όταν τα συμπτώματα επηρεάζουν σημαντικά τη ζωή σας.

Για τη διάγνωση και τις αποφάσεις σχετικά με τη θεραπεία, συμβουλευτείτε τον γιατρό σας.