Συγκέντρωση: Πώς συνδέονται τα καθημερινά βήματα με την καλύτερη επίδοση σε γνωστικά τεστ

Μια ανάλυση δεδομένων 14 ετών δείχνει ότι όσοι περπατούσαν συστηματικά περισσότερο είχαν καλύτερες επιδόσεις σε τεστ που αξιολογούσαν τη συγκέντρωση, τη διαχείριση περισπασμών και τη λήψη αποφάσεων. Η μελέτη δεν αποδεικνύει ότι τα περισσότερα βήματα βελτιώνουν άμεσα τη λειτουργία του εγκεφάλου, αλλά αναδεικνύει μια πιθανή σύνδεση ανάμεσα στην καθημερινή κίνηση και ορισμένες γνωστικές δεξιότητες.

Βήματα και αρτηριακή πίεση σε βάθος 14 ετών

Στη μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο Scientific Reports, οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα περίπου 3.100 ενηλίκων ηλικίας 18 έως 93 ετών, οι οποίοι συμμετείχαν στο ερευνητικό πρόγραμμα All of Us των Εθνικών Ινστιτούτων Υγείας των ΗΠΑ (NIH). Αντί να βασιστούν στις εκτιμήσεις των συμμετεχόντων για την άσκησή τους, χρησιμοποίησαν καταγραφές βημάτων από συσκευές Fitbit και μετρήσεις αρτηριακής πίεσης από ιατρικά αρχεία.

Τα δεδομένα κάλυπταν την περίοδο από το 2009 έως το 2023, επιτρέποντας στους ερευνητές να εξετάσουν μακροχρόνια μοτίβα στη σωματική δραστηριότητα και την αρτηριακή πίεση.

Στο τέλος της περιόδου παρακολούθησης, οι συμμετέχοντες ολοκλήρωσαν τέσσερα τεστ σε υπολογιστή, τα οποία αξιολογούσαν διαφορετικές πτυχές της εγκεφαλικής λειτουργίας: την ικανότητα συγκέντρωσης, την παράβλεψη περισπασμών, τη λήψη αποφάσεων και την αναγνώριση συναισθημάτων.

Οι ερευνητές εξέτασαν αν όσοι κινούνταν συστηματικά περισσότερο είχαν διαφορετικές επιδόσεις στα τεστ και αν η αρτηριακή πίεση μπορούσε να εξηγήσει κάποια από τη σύνδεση.

Περισσότερα βήματα συνδέθηκαν με καλύτερες επιδόσεις σε γνωστικά τεστ

Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε τρεις ομάδες, ανάλογα με τον μέσο αριθμό βημάτων που έκαναν καθημερινά:

• Περίπου 5.100 βήματα την ημέρα: η λιγότερο δραστήρια ομάδα.
• Περίπου 8.900 βήματα την ημέρα: η ομάδα με μέτρια δραστηριότητα.
• Περίπου 14.200 βήματα την ημέρα: η πιο δραστήρια ομάδα.

Οι ομάδες των 8.900 και των 14.200 βημάτων είχαν σημαντικά καλύτερες επιδόσεις από την ομάδα των λιγότερων βημάτων σε τεστ που αξιολογούσαν τη διατήρηση της προσοχής, το φιλτράρισμα των περισπασμών και τη λήψη αποφάσεων με βάση μελλοντικές ανταμοιβές.

Με άλλα λόγια, όσοι περπατούσαν τακτικά περισσότερο έτειναν να τα πηγαίνουν καλύτερα σε εργασίες που σχετίζονται με τον τρόπο που συγκεντρωνόμαστε και παίρνουμε αποφάσεις στην καθημερινότητα. Δεν ήταν απαραίτητο να φτάσουν τα 10.000 βήματα για να παρατηρηθεί σύνδεση: κάθε επιπλέον 1.000 βήματα την ημέρα συσχετίζονταν με καλύτερες επιδόσεις σε αρκετές γνωστικές μετρήσεις.

Η αρτηριακή πίεση εξηγούσε πολύ μικρό μέρος της σχέσης ανάμεσα στη σωματική δραστηριότητα και τη γνωστική επίδοση. Αυτό υποδηλώνει ότι το περπάτημα μπορεί να συνδέεται με την υγεία του εγκεφάλου και μέσω άλλων οδών, όπως η καλύτερη ρύθμιση του σακχάρου στο αίμα, η μείωση της φλεγμονής και αλλαγές που υποστηρίζουν την ικανότητα του εγκεφάλου να προσαρμόζεται και να δημιουργεί συνδέσεις.

Πώς να προσθέσετε περισσότερα βήματα στην καθημερινότητά σας

Χρειάζεται, λοιπόν, να βάλετε στόχο τα 14.000 βήματα κάθε μέρα; Όχι απαραίτητα. Η μελέτη ήταν παρατηρητική: εντόπισε μια σχέση ανάμεσα στο περπάτημα και τη γνωστική επίδοση, αλλά δεν μπορεί να αποδείξει ότι τα περισσότερα βήματα βελτιώνουν άμεσα τη λειτουργία του εγκεφάλου.

Επιπλέον, οι ερευνητές μέτρησαν τη γνωστική επίδοση μόνο στο τέλος της μελέτης και, επομένως, δεν μπορούσαν να διαπιστώσουν πώς άλλαξαν οι γνωστικές δεξιότητες των συμμετεχόντων με την πάροδο του χρόνου. Τα ευρήματα, ωστόσο, αποτελούν έναν ακόμη λόγο για να δώσετε προτεραιότητα στην κίνηση μέσα στην ημέρα.

Αν κάνετε κατά μέσο όρο περίπου 5.000 βήματα ημερησίως, μπορείτε να δοκιμάσετε να αυξήσετε σταδιακά τον στόχο σας στα 6.000 ή τα 7.000, αντί να επιδιώξετε αμέσως τα 10.000. Μερικοί απλοί τρόποι για να κινηθείτε περισσότερο είναι:

• Κάντε έναν δεκάλεπτο περίπατο μετά το μεσημεριανό γεύμα. Μπορεί να σας βοηθήσει να διακόψετε την εργασία και να προσθέσετε μερικά βήματα.
• Περπατήστε όσο μιλάτε στο τηλέφωνο. Μια συνομιλία 20 λεπτών μπορεί να προσθέσει αρκετή κίνηση.
• Διακόπτετε τα μεγάλα διαστήματα καθιστικής εργασίας. Σηκωθείτε για λίγα λεπτά ανάμεσα στις συναντήσεις ή όταν έχετε μείνει αρκετή ώρα στο γραφείο.
• Εντάξτε το περπάτημα στη ρουτίνα σας. Ένας πρωινός ή βραδινός περίπατος ή μια διαδρομή με τα πόδια για να πάρετε καφέ μπορεί να κάνει τα επιπλέον βήματα να μοιάζουν λιγότερο με μια ακόμη προπόνηση.

Τι δείχνουν τα ευρήματα

Συχνά συνδέουμε το περπάτημα με την καρδιαγγειακή υγεία, τη σωματική δραστηριότητα και την επίτευξη ενός καθημερινού στόχου άσκησης. Η συγκεκριμένη έρευνα υποδηλώνει ότι οι καθημερινές συνήθειες κίνησης μπορεί να σχετίζονται και με το πόσο καλά συγκεντρωνόμαστε, διαχειριζόμαστε τους περισπασμούς και παίρνουμε αποφάσεις.