Τα άτομα με νόσο του Πάρκινσον που είναι πιο σωματικά δραστήρια ενδέχεται να εμφανίζουν βραδύτερη επιδείνωση της μνήμης, της σκέψης και της κίνησής τους, σύμφωνα με νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στις 7 Οκτωβρίου 2026 στο Neurology, το επίσημο ιατρικό περιοδικό της Αμερικανικής Ακαδημίας Νευρολογίας.
Τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι η σωματική δραστηριότητα μπορεί να προσφέρει δύο σημαντικά οφέλη στους ανθρώπους με Πάρκινσον. Ωστόσο, οι ερευνητές τονίζουν ότι η μελέτη εντόπισε συσχέτιση ανάμεσα στη σωματική δραστηριότητα και την πιο αργή εξέλιξη των συμπτωμάτων, χωρίς να αποδεικνύει ότι η άσκηση επιβραδύνει άμεσα την εξέλιξη της νόσου.
«Η νόσος του Πάρκινσον είναι μια εγκεφαλική διαταραχή που προκαλεί κινητικά και γνωστικά προβλήματα, τα οποία επιδεινώνονται σταδιακά και οδηγούν σε αναπηρία και απώλεια της ανεξαρτησίας», δήλωσε ο συγγραφέας της μελέτης Dong-Woo Ryu, MD, PhD, από το Πανεπιστήμιο του Σινσινάτι στο Οχάιο. «Προηγούμενες έρευνες έχουν δείξει συσχετίσεις ανάμεσα στη σωματική δραστηριότητα και τα κινητικά συμπτώματα. Η μελέτη μας διαπίστωσε ότι η σωματική δραστηριότητα μπορεί να έχει διπλό όφελος, καθώς συνδέεται με βραδύτερη επιδείνωση τόσο της κίνησης όσο και της γνωστικής λειτουργίας».
Παρακολούθηση της άσκησης και των συμπτωμάτων του Πάρκινσον επί επτά χρόνια
Στην έρευνα συμμετείχαν 294 ενήλικες με ήπια έως μέτρια νόσο του Πάρκινσον. Η μέση ηλικία τους ήταν τα 66 έτη και οι ερευνητές παρακολούθησαν την υγεία τους για διάστημα έως και επτά ετών.
Για να καταγράψουν τις συνήθειες των συμμετεχόντων, οι ερευνητές τούς ζήτησαν να συμπληρώσουν ερωτηματολόγια σχετικά με τις ώρες σωματικής δραστηριότητας την εβδομάδα. Οι ερωτήσεις αφορούσαν δραστηριότητες στην εργασία, στο σπίτι, καθώς και στον ελεύθερο χρόνο ή την αναψυχή.
Οι δραστηριότητες ταξινομήθηκαν ανάλογα με την έντασή τους. Στις μέτριας έντασης περιλαμβάνονταν το γρήγορο περπάτημα, το τένις διπλού, η χαλαρή κολύμβηση και δουλειές του σπιτιού, όπως το καθάρισμα παραθύρων, το σκούπισμα με ηλεκτρική σκούπα ή το κούρεμα του γκαζόν. Στις πιο έντονες δραστηριότητες περιλαμβάνονταν το τρέξιμο, η ποδηλασία με υψηλότερη ταχύτητα, τα ομαδικά αθλήματα, το τένις μονών, το φτυάρισμα και η μεταφορά βαριών αντικειμένων.
Η ομάδα εξέτασε τη σωματική δραστηριότητα με τρεις τρόπους. Αρχικά υπολόγισε τον συνολικό χρόνο που αφιέρωναν οι συμμετέχοντες σε δραστηριότητες μέτριας ή υψηλής έντασης. Έπειτα εκτίμησε τον συνολικό όγκο δραστηριότητας, συνδυάζοντας τη διάρκεια με την ένταση και αποδίδοντας μεγαλύτερη βαρύτητα στην έντονη άσκηση. Τέλος, μέτρησε ξεχωριστά τον χρόνο που αφιερωνόταν σε δραστηριότητες υψηλής έντασης.
Με βάση τον συνολικό εβδομαδιαίο χρόνο δραστηριότητας, οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε τρεις κατηγορίες: η λιγότερο δραστήρια ομάδα ανέφερε έως τέσσερις ώρες την εβδομάδα, η μέτρια δραστήρια από τέσσερις έως οκτώ ώρες και η πιο δραστήρια περισσότερες από οκτώ ώρες.
Κάθε χρόνο, οι συμμετέχοντες υποβάλλονταν επίσης σε αξιολογήσεις για την παρακολούθηση αλλαγών στη σκέψη και τη μνήμη, καθώς και σε εξετάσεις για τη βαρύτητα των συμπτωμάτων του Πάρκινσον.
Περισσότερη δραστηριότητα συνδέθηκε με βραδύτερη έκπτωση της μνήμης
Μία από τις πιο αξιοσημείωτες διαφορές αφορούσε τις γνωστικές επιδόσεις. Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν ένα τεστ σκέψης και μνήμης με μέγιστη βαθμολογία 30 μονάδων, στο οποίο οι χαμηλότερες βαθμολογίες αντιστοιχούσαν σε χειρότερη γνωστική λειτουργία.
Στην ομάδα με τη μικρότερη δραστηριότητα, η βαθμολογία μειωνόταν κατά μέσο όρο 0,478 μονάδες ετησίως. Στην ομάδα με μέτρια δραστηριότητα, η ετήσια μείωση ήταν πολύ μικρότερη, στις 0,090 μονάδες.
Για τους πιο δραστήριους συμμετέχοντες, η εκτιμώμενη μέση ετήσια μείωση ήταν μόλις 0,007 μονάδες, γεγονός που δείχνει ότι οι γνωστικές βαθμολογίες τους παρέμειναν σχεδόν αμετάβλητες με την πάροδο του χρόνου.
Οι ερευνητές εξέτασαν επίσης τις αλλαγές στα κινητικά συμπτώματα του Πάρκινσον, με αξιολόγηση που βαθμολογούνταν από το μηδέν έως το 132. Οι υψηλότερες βαθμολογίες αντιστοιχούσαν σε σοβαρότερα συμπτώματα, ενώ οι συμμετέχοντες ξεκίνησαν τη μελέτη με μέση βαθμολογία 23.
Στην ομάδα με τη μικρότερη δραστηριότητα, η βαθμολογία των συμπτωμάτων αυξανόταν κατά 0,143 μονάδες τον χρόνο, υποδεικνύοντας μικρή επιδείνωση. Αντίθετα, στην ομάδα με μέτρια δραστηριότητα μειωνόταν κατά 0,225 μονάδες ετησίως και στην πιο δραστήρια ομάδα κατά 0,783 μονάδες.
Ακόμη και αφού έλαβαν υπόψη την ηλικία και το φύλο των συμμετεχόντων, καθώς και το χρονικό διάστημα από τη διάγνωση του Πάρκινσον, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η πιο δραστήρια ομάδα εμφάνισε βραδύτερη γνωστική έκπτωση και μικρότερη επιδείνωση των κινητικών συμπτωμάτων σε σύγκριση με την ομάδα με τη μικρότερη δραστηριότητα.
Η συσχέτιση δεν περιορίστηκε σε έναν μόνο τρόπο μέτρησης της άσκησης. Ο περισσότερος συνολικός χρόνος δραστηριότητας, ο μεγαλύτερος συνολικός όγκος δραστηριότητας και ο περισσότερος χρόνος άσκησης υψηλής έντασης συνδέθηκαν, καθένας ξεχωριστά, με βραδύτερη επιδείνωση τόσο των ικανοτήτων σκέψης όσο και των κινητικών συμπτωμάτων.
Γιατί μπορεί να έχει σημασία η σταθερή σωματική δραστηριότητα
Τα αποτελέσματα υποδεικνύουν ότι η διατήρηση της σωματικής δραστηριότητας σε βάθος χρόνου μπορεί να είναι ιδιαίτερα σημαντική για τα άτομα με νόσο του Πάρκινσον. Οι ερευνητές σημείωσαν ότι ακόμη και σχετικά μικρές διαφορές στον ρυθμό επιδείνωσης ενδέχεται να γίνουν πιο σημαντικές όταν συσσωρεύονται σε διάστημα αρκετών ετών.
«Τα πιθανά οφέλη της σωματικής δραστηριότητας για τα άτομα με νόσο του Πάρκινσον μπορεί να εξαρτώνται από το πόσο καιρό παραμένουν δραστήρια και από το αν συνεχίζουν να ασκούνται με την πάροδο του χρόνου», δήλωσε ο Ryu. «Παρότι η μελέτη μας διαπίστωσε μικρές διαφορές ανάμεσα στα επίπεδα δραστηριότητας, αυτές μπορεί να αποκτήσουν μεγαλύτερη σημασία με τον χρόνο. Επειδή οι συμμετέχοντες είχαν γενικά καλές ικανότητες σκέψης και μνήμης στην αρχή της μελέτης, τα αποτελέσματά μας πρέπει να ερμηνεύονται με προσοχή και χρειάζονται περαιτέρω μελέτες».
Οι ερευνητές επισήμαναν και έναν σημαντικό περιορισμό: τα επίπεδα σωματικής δραστηριότητας βασίστηκαν στις αναφορές των ίδιων των συμμετεχόντων και όχι σε άμεσες μετρήσεις, επομένως ορισμένες εκτιμήσεις μπορεί να ήταν ανακριβείς.
Παρότι τα ευρήματα ενισχύουν τα στοιχεία που συνδέουν τη σωματική δραστηριότητα με καλύτερες μακροπρόθεσμες εκβάσεις στη νόσο του Πάρκινσον, χρειάζεται περαιτέρω έρευνα για να διαπιστωθεί αν η άσκηση από μόνη της μπορεί να επιβραδύνει την εξέλιξη των συμπτωμάτων.
Η μελέτη χρηματοδοτήθηκε από επιχορήγηση του Gardner Family Foundation και του Precision Medicine in Neurodegenerative Diseases Fund.
Τα άτομα με Πάρκινσον θα πρέπει να συζητούν με τον γιατρό τους για το είδος και την ένταση της σωματικής δραστηριότητας που είναι κατάλληλα για εκείνα.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/fitness/parkinson-i-somatiki-drastiriotita-syndeetai-me-vradyteri-epideinosi-mnimis-kai-kinisis/25325
