Το μυστικό για γερά γόνατα χωρίς πόνο – Μπορούν οι αρθρώσεις να «σκουριάζουν»;

Πολλοί θεωρούν ότι ο πόνος στα γόνατα συνοδεύει αναπόφευκτα τη μεγαλύτερη ηλικία και πως μετά τα 50 πρέπει να αποφεύγουν το τρέξιμο ή την έντονη άσκηση. Οι ειδικοί, ωστόσο, τονίζουν ότι η ακινησία και η αδύναμη μυϊκή υποστήριξη ενδέχεται να επιβαρύνουν περισσότερο τα γόνατα.

Η υγεία των αρθρώσεων δεν εξαρτάται μόνο από την ηλικία. Ο χόνδρος είναι πιθανό να λεπταίνει με την πάροδο του χρόνου, ενώ οι ορμονικές μεταβολές στην εμμηνόπαυση μπορεί να επηρεάσουν τα οστά· αυτό όμως δεν σημαίνει ότι ο πόνος είναι αναπόφευκτος.

Μελέτες έχουν συσχετίσει την καθιστική καθημερινότητα με συχνότερη οστεοαρθρίτιδα. Αντίθετα, η προπόνηση ενδυνάμωσης, εφόσον πραγματοποιείται με σωστό και ασφαλή τρόπο, φαίνεται να βοηθά στη μείωση του πόνου στα γόνατα.

Ασκήσεις που ενισχύουν τα γόνατα

Οι μύες που περιβάλλουν τα γόνατα χρειάζονται ενδυνάμωση, ώστε οι αρθρώσεις να ανταποκρίνονται καλύτερα στις καθημερινές επιβαρύνσεις. Ένα πρόγραμμα προσαρμοσμένο στις ανάγκες κάθε ατόμου μπορεί να περιλαμβάνει καθίσματα, προβολές, γέφυρες και αναβάσεις σε χαμηλό σκαλοπάτι.

Στόχος των ασκήσεων για τα γόνατα είναι να ενισχυθούν οι μύες γύρω από την άρθρωση: οι τετρακέφαλοι, οι οπίσθιοι μηριαίοι, οι γλουτιαίοι και οι γάμπες. Οι συγκεκριμένες μυϊκές ομάδες βοηθούν στην απορρόφηση των κραδασμών και στη σταθερότητα του γόνατος.

Το περπάτημα, η ποδηλασία και η κολύμβηση συμβάλλουν στη διατήρηση της κινητικότητας. Παράλληλα, το Pilates μπορεί να ενδυναμώσει τον κορμό και τα πόδια, με όφελος για τη λειτουργικότητα.

Κάθε άσκηση δεν είναι κατάλληλη για όλους, γι’ αυτό χρειάζεται η καθοδήγηση ειδικού. Η ένταση πρέπει να ανταποκρίνεται στη φυσική κατάσταση και στο ιατρικό ιστορικό του καθενός, ενώ ο πόνος που δεν υποχωρεί δεν πρέπει να παραβλέπεται.

Αν έχετε ενοχλήσεις ή αναρρώνετε από τραυματισμό, αποφύγετε δραστηριότητες υψηλής πρόσκρουσης, όπως το τρέξιμο, καθώς και ασκήσεις που περιλαμβάνουν βαθιά κάμψη, όπως τα βαθιά καθίσματα (deep squats) και οι προβολές (lunges). Η αποφυγή τους χρειάζεται να συνεχιστεί μέχρι να δυναμώσουν επαρκώς οι μύες που σταθεροποιούν την άρθρωση.

Η άσκηση ωφελεί σε κάθε ηλικία

Παράγοντες όπως η ηλικία, τα γονίδια και οι παλαιότεροι τραυματισμοί παίζουν ρόλο στην υγεία των γονάτων. Η τακτική άσκηση, η μυϊκή ενδυνάμωση και η επαρκής ανάπαυση μπορούν, παρ’ όλα αυτά, να συμβάλουν στη διατήρηση της λειτουργικότητάς τους.

Το βασικό είναι να μην εγκαταλείπουμε τη σωματική δραστηριότητα καθώς μεγαλώνουμε. Με την κατάλληλη καθοδήγηση και ένα πρόγραμμα που ανταποκρίνεται στις ανάγκες μας, μπορούμε να φροντίσουμε τις αρθρώσεις και να διατηρήσουμε τη δραστήρια καθημερινότητά μας για περισσότερα χρόνια.

Πότε χρειάζεται να απευθυνθείτε σε γιατρό

• Αδυναμία να στηριχθείτε: Δεν μπορείτε να πατήσετε το πόδι ή να αντέξετε το βάρος του σώματός σας.
• Αίσθημα αστάθειας («Φεύγει» το γόνατο): Η άρθρωση μοιάζει να μην σας στηρίζει και να λυγίζει ξαφνικά, ακόμη και όταν περπατάτε απλά.
• «Κλείδωμα» της άρθρωσης: Το γόνατο έχει μπλοκάρει και δεν μπορείτε ούτε να το λυγίσετε ούτε να το τεντώσετε.
• Ξαφνικό ή έντονο πρήξιμο: Η περιοχή εμφανίζει μεγάλη διόγκωση, είναι ζεστή ή κοκκινισμένη, ιδίως αν αυτό έγινε αμέσως μετά από τραυματισμό, όπως πτώση ή απότομη στροφή.