Το αν κάποιος θα αναπτύξει διαταραχή κοινωνικού άγχους μπορεί να επηρεάζεται από το πόσο ισορροπούν μεταξύ τους δύο νευροδιαβιβαστές, η σεροτονίνη και η ντοπαμίνη. Μέχρι σήμερα, οι περισσότερες έρευνες εξέταζαν χωριστά είτε τη σεροτονίνη είτε το σύστημα ντοπαμίνης. Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο της Ουψάλα εντόπισαν τώρα μια σχέση ανάμεσα στα δύο συστήματα, η οποία δεν είχε καταγραφεί προηγουμένως. Τα ευρήματα δημοσιεύτηκαν στο Molecular Psychiatry.
«Βλέπουμε ότι υπάρχει διαφορετική ισορροπία μεταξύ της μεταφοράς σεροτονίνης και ντοπαμίνης σε άτομα με διαταραχή κοινωνικής αγχώδους διαταραχής σε σύγκριση με τα άλλα άτομα. Η αλληλεπίδραση μεταξύ της μεταφοράς σεροτονίνης και ντοπαμίνης εξήγησε περισσότερο τη διαφορά μεταξύ των ομάδων παρά για κάθε φορέα ξεχωριστά. Αυτό υποδηλώνει ότι δεν πρέπει να επικεντρωθείτε αποκλειστικά σε μια ουσία σήματος τη φορά, η ισορροπία μεταξύ διαφορετικών συστημάτων μπορεί να είναι πιο σημαντική», δήλωσε ο Olof Hjorth, διδακτορικός φοιτητής στο Τμήμα Ψυχολογίας του Πανεπιστημίου της Ουψάλα στη Σουηδία.
Το κοινωνικό άγχος αποτελεί μια δυνητικά ιδιαίτερα εξουθενωτική ψυχιατρική διαταραχή, με αρνητικές επιπτώσεις στις σχέσεις και στην επαγγελματική ζωή. Σύμφωνα με τη μελέτη, τα άτομα που έχουν τη διαταραχή ενδέχεται να παρουσιάζουν ανισορροπία στους μεταφορείς σεροτονίνης και ντοπαμίνης στην αμυγδαλή, καθώς και σε άλλες εγκεφαλικές περιοχές που σχετίζονται με τον φόβο, τα κίνητρα και την κοινωνική συμπεριφορά. Η δράση των σηματοδοτικών ουσιών του εγκεφάλου επηρεάζεται από το πόσο επαναπροσλαμβάνεται η ουσία από το κύτταρο-πομπό, διαδικασία που ρυθμίζουν συγκεκριμένες πρωτεΐνες-μεταφορείς.
«Προηγουμένως, είχαμε βρει αυξημένη παραγωγή και τροποποιημένη επαναπρόσληψη σεροτονίνης σε άτομα που πάσχουν από διαταραχή κοινωνικού άγχους, ένα εύρημα που τώρα, εν μέρει, επαναλαμβάνουμε», αναφέρει ο Hjorth. Συμπληρώνει: «Μπορούμε τώρα να δείξουμε ότι η επαναπρόσληψη ντοπαμίνης σχετίζεται επίσης άμεσα με τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων κοινωνικού άγχους που βιώνει το άτομο».
Η τομογραφία PET στη μελέτη του κοινωνικού άγχους
Στη μελέτη εφαρμόστηκε τομογραφία εκπομπής ποζιτρονίων (PET). Κατά τη διαδικασία, ραδιενεργοί παράγοντες εισάγονται στην κυκλοφορία του αίματος και, καθώς αποσυντίθενται, εκπέμπουν σήμα. Αυτό δίνει τη δυνατότητα στους επιστήμονες να υπολογίσουν την πυκνότητα των διαθέσιμων πρωτεϊνών-μεταφορέων σε διαφορετικές περιοχές του εγκεφάλου.
Στόχος των ερευνητών είναι τα ευρήματα να συμβάλουν στην καλύτερη κατανόηση των αιτιών του κοινωνικού άγχους και, σε βάθος χρόνου, στην ανάπτυξη νέων θεραπειών με μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα.
«Πολλοί από τους ασθενείς που συναντάμε έχουν συμπτώματα που επηρεάζουν όλα τα μέρη της καθημερινότητάς τους και πολλοί από αυτούς έχουν υποφέρει για το μεγαλύτερο μέρος της ζωής τους, επομένως η κατανόηση της αιτίας και η εύρεση αποτελεσματικών θεραπειών είναι η ύψιστη προτεραιότητά μας», δήλωσε ο Hjorth.
Περισσότερες πληροφορίες: Olof R. Hjorth et al. Expression and co-expression of serotonin and dopamine transporters in social anxiety disorder: a multitracer positron emission tomography study, Molecular Psychiatry (2019). DOI: 10.1038/s41380-019-0618-7.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/diatarachi-koinonikoy-agchoys-anisorropia-metaxy-serotoninis-kai-ntopaminis/2959
