Διαβήτης: Στα 1,29 εκατ. οι ασθενείς στην Ελλάδα – «Καμπανάκι» για την επάρκεια των Διαβητολογικών Κέντρων

Η αύξηση της συχνότητας του διαβήτη, μαζί με την έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού, θέτει σημαντικές προκλήσεις για το σύστημα υγείας.

Η Επαγγελματική Εταιρεία Παθολόγων – Διαβητολόγων Ελλάδας (ΕΠΕΠΑΔΙΕ) τονίζει ότι χρειάζεται να ενισχυθεί άμεσα η διαβητολογική φροντίδα στη χώρα. Στις προτεραιότητες περιλαμβάνονται η στελέχωση των δημόσιων Διαβητολογικών Κέντρων και Ιατρείων, η απλούστευση της εξειδίκευσης των Παθολόγων στον Σακχαρώδη Διαβήτη και η κατοχύρωση των επαγγελματικών και συνταγογραφικών δικαιωμάτων τους.

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα για τον Σακχαρώδη Διαβήτη, στις 14 Νοεμβρίου, και με θέμα φέτος «Πρώιμη δράση για τον διαβήτη», η ΕΠΕΠΑΔΙΕ αναφέρει ότι η νόσος γίνεται συχνότερη, ενώ οι ελλείψεις εξειδικευμένου προσωπικού δυσχεραίνουν το σύστημα υγείας και την παρακολούθηση των ασθενών.

Η μελέτη Global Burden of Disease 2021 κατέγραψε 23,9 εκατομμύρια νέα περιστατικά Σακχαρώδους Διαβήτη τύπου 2 παγκοσμίως. Ο ετησίως ηλικιακά σταθμισμένος δείκτης επίπτωσης διαμορφώθηκε στα 280,3 περιστατικά ανά 100.000 κατοίκους, αριθμός αυξημένος κατά 220,6% σε σχέση με το 1990.

Περισσότεροι από 1,2 εκατ. ασθενείς με διαβήτη έχουν καταγραφεί στην Ελλάδα

Σύμφωνα με την ΕΠΕΠΑΔΙΕ, περίπου το 10%-12% του πληθυσμού στην Ελλάδα έχει Σακχαρώδη Διαβήτη. Τα δεδομένα της ΗΔΙΚΑ για τους καταγεγραμμένους ασθενείς καταγράφουν σταθερή άνοδο τα τελευταία χρόνια.

Ο αριθμός των καταγεγραμμένων ασθενών ήταν 1.067.165 το 2021 και έφτασε τους 1.127.601 το 2022. Ακολούθησαν 1.189.712 το 2023, 1.242.340 το 2024 και 1.292.729 το 2025.

Η ΕΠΕΠΑΔΙΕ διευκρινίζει πως οι μεταβολές στις καταγραφές ανά θεραπευτικό πρωτόκολλο δεν αντιστοιχούν απαραίτητα σε νέες, επιβεβαιωμένες διαγνώσεις. Όπως σημειώνει, όμως, αποτυπώνουν τη σταδιακή αύξηση των ανθρώπων που χρειάζονται τακτική παρακολούθηση και θεραπεία.

Παράλληλα, η Εταιρεία αναφέρει ότι ο διαβήτης διαγιγνώσκεται πλέον σε όλο και νεότερες ηλικίες, γεγονός που ενισχύει τη σημασία της έγκαιρης διάγνωσης, της πρόληψης και της θεραπευτικής παρέμβασης που προσαρμόζεται σε κάθε ασθενή.

Ελλείψεις προσωπικού στις Διαβητολογικές δομές

Η ΕΠΕΠΑΔΙΕ σημειώνει ότι ο Σακχαρώδης Διαβήτης επηρεάζει ολόκληρο τον οργανισμό και σχετίζεται, μεταξύ άλλων, με σοβαρές επιπλοκές στο καρδιαγγειακό, το νεφρικό και το ηπατικό σύστημα.

Γι’ αυτό χρειάζονται ολοκληρωμένη φροντίδα και τακτική παρακολούθηση, ιδίως για όσους έχουν συνοσηρότητες. Η ΕΠΕΠΑΔΙΕ επισημαίνει ότι η έγκαιρη διάγνωση και η κατάλληλη θεραπευτική παρέμβαση μπορούν να βοηθήσουν στην αποτροπή σοβαρών επιπλοκών, νοσηρότητας και θνησιμότητας, καθώς και στον περιορισμό των δαπανών του συστήματος υγείας.

Ωστόσο, η Εταιρεία αναφέρει ότι οι δημόσιες δομές αντιμετωπίζουν ελλείψεις προσωπικού, με συνέπεια να λειτουργούν πλημμελώς Διαβητολογικά Κέντρα, Ιατρεία Διαβήτη και Ιατρεία Διαβητικού Ποδιού.

Αίτημα για απλούστερη διαδικασία εξειδίκευσης

Η ΕΠΕΠΑΔΙΕ εστιάζει και στο θεσμικό πλαίσιο που αφορά την εξειδίκευση των Παθολόγων στον Σακχαρώδη Διαβήτη, η οποία θεσπίστηκε το 2019.

Μετά την ειδικότητα της Παθολογίας, η εξειδίκευση απαιτεί δύο επιπλέον χρόνια εκπαίδευσης σε Διαβητολογικό Κέντρο. Κατά την ΕΠΕΠΑΔΙΕ, το ισχύον πλαίσιο περιλαμβάνει εμπόδια για τους νέους Παθολόγους που θέλουν να εξειδικευτούν, ενώ παραμένουν ασαφή τα επαγγελματικά και συνταγογραφικά δικαιώματα των Παθολόγων-Διαβητολόγων που έχουν ήδη εξειδικευτεί.

Η Εταιρεία εκτιμά ότι αυτή η κατάσταση αποθαρρύνει τους νέους γιατρούς που επιλέγουν την Παθολογία και στη συνέχεια θέλουν να ακολουθήσουν εξειδίκευση στον Σακχαρώδη Διαβήτη.

Ζητούν να αποσαφηνιστούν τα συνταγογραφικά δικαιώματα

Η ΕΠΕΠΑΔΙΕ θέτει ακόμη το ζήτημα του τρόπου αξιολόγησης των συνταγογραφικών πρακτικών των Παθολόγων-Διαβητολόγων με εξειδίκευση.

Όπως επισημαίνει, τα στοιχεία για συνταγογραφήσεις και παραπομπές εξετάσεων που στέλνουν η ΗΔΙΚΑ και ο ΕΟΠΥΥ στους γιατρούς δεν λαμβάνουν επαρκώς υπόψη το επίπεδο περίθαλψης στο οποίο εργάζεται ο καθένας. Επίσης, δεν περιλαμβάνουν ξεχωριστή κατηγορία για τις επιμέρους εξειδικεύσεις.

Σύμφωνα με την Εταιρεία, οι εξειδικευμένοι Παθολόγοι-Διαβητολόγοι παρακολουθούν συχνά ασθενείς με περισσότερες από μία συνοσηρότητες και προβλήματα σε διαφορετικά οργανικά συστήματα. Κατά συνέπεια, οι ανάγκες τους για εξετάσεις και θεραπεία δεν αφορούν μόνο τη ρύθμιση του σακχαρώδη διαβήτη.

Για τον λόγο αυτό, ζητά να καθοριστούν με σαφήνεια οι αρμοδιότητες των εξειδικευμένων γιατρών και να μπορούν να επιλέγουν την κατάλληλη φαρμακευτική αγωγή και τις απαραίτητες εξετάσεις ανάλογα με τις ανάγκες κάθε ασθενούς.

ΕΠΕΠΑΔΙΕ: Η πρόληψη περιορίζει και τις μελλοντικές δαπάνες

Η ΕΠΕΠΑΔΙΕ τονίζει ότι ο εξορθολογισμός των δαπανών υγείας δεν πρέπει να σημαίνει περικοπές σε απαραίτητες εξετάσεις ή θεραπείες. Η πρόληψη που δεν επαρκεί και η καθυστερημένη αντιμετώπιση επιπλοκών ενδέχεται να αυξήσουν το κόστος στο μέλλον.

Επισημαίνεται επίσης η ανάγκη να αντιμετωπίζεται εγκαίρως η παχυσαρκία, ιδίως στους νέους, καθώς συνιστά σημαντικό παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση και την επιδείνωση του Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 2.

Η ΕΠΕΠΑΔΙΕ καλεί το υπουργείο Υγείας σε διάλογο

Η ΕΠΕΠΑΔΙΕ απευθύνει πρόσκληση στο υπουργείο Υγείας για διάλογο, με στόχο να αντιμετωπιστούν τα ζητήματα που, όπως αναφέρει, καθυστερούν την πρόσβαση των νέων Παθολόγων στην εξειδίκευση, καθώς και να κατοχυρωθεί το πλαίσιο αρμοδιοτήτων των Παθολόγων-Διαβητολόγων.

Ζητεί ακόμη να ενισχυθούν και να στελεχωθούν τα δημόσια Διαβητολογικά Κέντρα, τα Ιατρεία Διαβήτη και τα Ιατρεία Διαβητικού Ποδιού, προκειμένου να εξασφαλίζονται η έγκαιρη διάγνωση, η αποτελεσματική ρύθμιση των ασθενών και η πρόληψη των επιπλοκών του διαβήτη.
Όπως υπογραμμίζει, η ενδυνάμωση της Διαβητολογικής φροντίδας αποτελεί επένδυση στην πρόληψη και είναι δυνατόν, σε βάθος χρόνου, να συμβάλει στη μείωση τόσο των επιπλοκών της νόσου όσο και της επιβάρυνσης του Εθνικού Συστήματος Υγείας.