Η κολομπακτίνη, μια τοξίνη που παράγεται από ορισμένα στελέχη του βακτηρίου E. coli, ενδέχεται να αποτελεί την «κύρια εξήγηση αυτή τη στιγμή» για την αύξηση των περιστατικών καρκίνου του εντέρου σε νεότερους ανθρώπους, σύμφωνα με ειδικούς που κατέθεσαν σε επιτροπή του βρετανικού Κοινοβουλίου. Η υπόθεση παραμένει υπό διερεύνηση.
Οι διαγνώσεις σε άτομα κάτω των 50 ετών στο Ηνωμένο Βασίλειο είναι περίπου 50% περισσότερες από ό,τι πριν από 30 χρόνια, γεγονός που έχει οδηγήσει τους επιστήμονες στην αναζήτηση των αιτιών. Η παχυσαρκία, η αυξημένη κατανάλωση υπερεπεξεργασμένων τροφίμων, το κάπνισμα και το αλκοόλ έχουν θεωρηθεί πιθανοί παράγοντες, αλλά, σύμφωνα με τον Dr Karl Smith-Byrne, ανώτερο μοριακό επιδημιολόγο στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, μπορούν να εξηγήσουν μόνο περίπου τις μισές περιπτώσεις που εντοπίζουν οι γιατροί.
Ο ίδιος εκτίμησε ότι η απότομη αύξηση δύσκολα εξηγείται μόνο από τους ήδη γνωστούς παράγοντες κινδύνου και αναφέρθηκε στην κολομπακτίνη, την οποία παράγουν ορισμένα στελέχη του E. coli που ζουν στο έντερο.
Τι γνωρίζουμε για την κολομπακτίνη και τον καρκίνο του εντέρου
Το E. coli αποτελεί σημαντική αιτία τροφικής δηλητηρίασης στο Ηνωμένο Βασίλειο. Περίπου 44.000 άνθρωποι στη Βρετανία εμφάνισαν σοβαρή λοίμωξη από το βακτήριο πέρυσι. Η έκθεση μπορεί να συμβεί μέσω μολυσμένων τροφίμων ή νερού, από επαφή με ζώα ή μέσω άλλων ανθρώπων. Οι συρροές κρουσμάτων στη Βρετανία έχουν συνδεθεί συχνότερα με μολυσμένο βοδινό κρέας και προσυσκευασμένες σαλάτες.
Δεν είναι γνωστό πόσα στελέχη του βακτηρίου παράγουν κολομπακτίνη. Πέρυσι, επιστήμονες στις ΗΠΑ εντόπισαν την ουσία ως πιθανό παράγοντα που συμβάλλει στην εμφάνιση καρκίνου του εντέρου. Ενδείξεις βλάβης στο DNA που συνδέονται με την κολομπακτίνη ήταν πάνω από τρεις φορές συχνότερες σε όγκους ασθενών κάτω των 40 ετών σε σύγκριση με ασθενείς που είχαν διαγνωστεί μετά τα 70.
Ο Dr Smith-Byrne είπε στην Επιτροπή Επιστήμης και Τεχνολογίας ότι η αυξημένη έκθεση στην κολομπακτίνη είναι «πιθανότατα η κύρια εξήγηση αυτή τη στιγμή», ενώ οι επιστήμονες συνεχίζουν να διερευνούν τη σύνδεση.
Οι ειδικοί θεωρούν ότι η έκθεση στην τοξίνη μπορεί να γίνει νωρίς στη ζωή και να αφήσει μόνιμες βλάβες στο DNA των κυττάρων του εντέρου. Με την πάροδο του χρόνου, αυτές οι γενετικές βλάβες ενδέχεται να συμβάλουν στην ανάπτυξη καρκινικών όγκων.
«Αν προκαλεί μεταλλάξεις, τις προκαλεί σε μια ευαίσθητη περίοδο νωρίτερα στη ζωή», είπε ο Dr Smith-Byrne, ο οποίος έχει επιβιώσει από καρκίνο του ορθού πρώιμης έναρξης. «Αυτό μπορεί να δώσει στο παχύ έντερο ή στο ορθό ενός ανθρώπου προβάδισμα στην πορεία προς την καρκινογένεση ή την ανάπτυξη αυτών των όγκων».
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι μόνο ορισμένοι άνθρωποι μπορεί να είναι ευάλωτοι στη βλάβη του DNA που προκαλεί η κολομπακτίνη. Ο καθηγητής Elio Riboli, επιδημιολόγος καρκίνου στο Imperial College London, είπε στους βουλευτές ότι η κολομπακτίνη εντοπίζεται συνήθως σε ανθρώπους που γεννήθηκαν μετά το 1960.
«Κάτι έχει συμβεί στο βακτήριο E. coli», είπε. «Πρέπει να υπήρξε μια μετάλλαξη και να εμφανίστηκε ένα νέο βακτήριο».
Στη Βρετανία καταγράφονται περισσότερα από 48.200 περιστατικά καρκίνου του εντέρου και περίπου 17.700 θάνατοι από τη νόσο κάθε χρόνο. Πρόκειται για τη δεύτερη συχνότερη αιτία θανάτου από καρκίνο.
Η καθηγήτρια Helen Coleman, επιδημιολόγος καρκίνου στο Queen’s University Belfast, χαρακτήρισε την κολομπακτίνη «το πρώτο νέο στοιχείο που έχουμε εδώ και αρκετό καιρό», υπογράμμισε, ωστόσο, ότι η θεωρία εξακολουθεί να διερευνάται.
«Παρότι μιλάμε για ενήλικες που διαγιγνώσκονται με καρκίνο μεταξύ 18 και 49 ετών, είναι αρκετά πιθανό η έκθεση να έχει συμβεί πολύ νωρίς στη ζωή», είπε. «Μπορεί να εκτέθηκε κανείς σε κάτι στην πολύ πρώιμη παιδική ηλικία, ίσως ακόμη και στην προγεννητική περίοδο, γεγονός που κάνει τη μελέτη του πολύ δύσκολη».
Πώς μπορεί να μειωθεί ο κίνδυνος
Ο καθηγητής Riboli πρόσθεσε ότι, όσο οι ερευνητές αναζητούν εξηγήσεις, οι άνθρωποι θα πρέπει να εστιάζουν στη μείωση των γνωστών παραγόντων κινδύνου. Οι ειδικοί αναφέρουν ότι ο κίνδυνος μπορεί να περιοριστεί με υγιεινή διατροφή πλούσια σε φυτικές ίνες, που περιλαμβάνει φρούτα, λαχανικά και δημητριακά ολικής άλεσης. Συστήνουν επίσης σωματική δραστηριότητα, περιορισμό του αλκοόλ, διακοπή του καπνίσματος και μικρότερη κατανάλωση κόκκινου και επεξεργασμένου κρέατος.
«Η γρήγορη πρόοδος μπορεί να έρθει εφαρμόζοντας όσα γνωρίζουμε», είπε. «Θα μπορούσαμε να προλάβουμε περίπου το 60% των καρκίνων που εμφανίζονται σήμερα, αλλά δεν εφαρμόζουμε στην κοινωνία όσα γνωρίζουμε».
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/karkinos-toy-enteroy-se-neoys-i-toxini-kolompaktini-exetazetai-os-pithani-exigisi/30353




