Τον Ιούνιο, η κλιματική κρίση προκάλεσε φονικό καύσωνα στην Αθήνα, με αποτέλεσμα 175 επιπλέον θανάτους, σύμφωνα με έκθεση του World Weather Attribution. Σε ολόκληρη την Ευρώπη, οι θάνατοι από την ακραία ζέστη υπολογίστηκαν σε 2.300, με το 65% να σχετίζεται με την κλιματική αλλαγή και την άνοδο της θερμοκρασίας κατά 1-4°C.
Οι ηλικιωμένοι ήταν ιδιαίτερα ευάλωτοι, καθώς το 75% των θυμάτων ήταν άνω των 75 ετών. Οι επιστήμονες τονίζουν ότι, χωρίς άμεσα μέτρα περιορισμού των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, οι θάνατοι που συνδέονται με τους καύσωνες αναμένεται να αυξηθούν και στο μέλλον.
Οι θάνατοι που σχετίζονται με τις καιρικές συνθήκες, ειδικά κατά τις ημέρες με καύσωνα, καταγράφουν ταχεία αύξηση. Στον καύσωνα του Ιουνίου, ο οποίος επηρέασε όλη την Ευρώπη, αποδόθηκαν 2.300 επιπλέον θάνατοι, που συνδέονται άμεσα με την κλιματική αλλαγή. Έκθεση του World Weather Attribution εκτιμά ότι στις μεγάλες ευρωπαϊκές πόλεις, από τις 23 Ιουνίου έως τις 2 Ιουλίου, καταγράφηκαν 1.500 επιπλέον θάνατοι λόγω της ανόδου της θερμοκρασίας έως και 4 βαθμούς. Από αυτούς, 175 σημειώθηκαν στην Αθήνα. Η έκθεση συνδέει τους θανάτους πάνω από τα κανονικά επίπεδα με την κλιματική αλλαγή και τις παρατεταμένες υψηλές θερμοκρασίες.
Σε διαφορετική εκτίμηση, η μελέτη του Ινστιτούτου Grantham για την Κλιματική Αλλαγή και το Περιβάλλον, που ανήκει στο βρετανικό Imperial, αναφέρει πως 96 από τους θανάτους στην Αθήνα σχετίζονται με αιτίες που συνδέονται με την κλιματική κρίση.
Τα δεδομένα για την επίδραση της υψηλής θερμοκρασίας στην υγεία, η οποία μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να οδηγήσει και στον θάνατο, προκαλούν έντονη ανησυχία και δεν αμφισβητούνται. Ο ειδικός στις λοιμώξεις και διδάκτορας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Γιώργος Παππάς ανέφερε ότι το 75% των θανάτων από τις 23 Ιουνίου έως τις 2 Ιουλίου αφορούσε ανθρώπους άνω των 75 ετών. Σε συνέντευξή του στο Πρακτορείο FM χαρακτήρισε τον αριθμό των νεκρών τρομακτικό και πρόσθεσε ότι δείχνει τι ενδέχεται να συμβεί και τα επόμενα χρόνια.
Τι καταγράφει η μελέτη του Imperial
Όπως σημειώνει και το ρεπορτάζ του in.gr, οι ερευνητές του βρετανικού πανεπιστημίου εξέτασαν 12 μεγάλα αστικά κέντρα της Ευρώπης. Πρόκειται για πόλεις από διαφορετικές γεωγραφικές ζώνες, όπου οι αρχές εξέδωσαν προειδοποιήσεις για την ασφάλεια και την υγεία των κατοίκων τις ημέρες του καύσωνα: Λονδίνο, Παρίσι, Φρανκφούρτη, Βουδαπέστη, Ζάγκρεμπ, Αθήνα, Ρώμη, Μιλάνο, Σάσαρι, Βαρκελώνη, Μαδρίτη και Λισαβόνα. Η μελέτη επιδίωξε να εκτιμήσει άμεσα, σε μια πρώτη αποτίμηση, τη θνησιμότητα που συνδέεται με τα θερμικά φαινόμενα.
Οι θάνατοι τριπλασιάστηκαν
Η μελέτη αποδίδει άμεσα στην κλιματική αλλαγή, η οποία συνδέεται με την υπερθέρμανση του πλανήτη, μεγάλο μέρος των συνολικά 2.300 θανάτων στις 12 πόλεις. Παράλληλα, διαπιστώνει ότι η καύση ορυκτών καυσίμων τριπλασίασε τον αριθμό των νεκρών.
Σύμφωνα με τα ευρήματα, από τους 2.300 εκτιμώμενους θανάτους λόγω καύσωνα, περίπου 1.500 —ποσοστό 65%— αποδίδονται στην αύξηση της θερμοκρασίας κατά 1-4°C.
Οι επιμέρους εκτιμήσεις για τις πόλεις είναι ιδιαίτερα ανησυχητικές. Στο Μιλάνο, στη βόρεια Ιταλία, 317 θάνατοι από την υπερβολική ζέστη αποδίδονται στην κλιματική αλλαγή. Οι αντίστοιχοι αριθμοί είναι 286 στη Βαρκελώνη και 235 στο Παρίσι, ενώ στο Λονδίνο ανέρχονται σε 171 και στη Ρώμη σε 164.
Για την Αθήνα υπολογίζονται 96 θάνατοι από τις επιπτώσεις της ζέστης, ενώ στη Βουδαπέστη 47. Στο Ζάγκρεμπ της Κροατίας καταγράφηκαν 31, στη Φρανκφούρτη και τη Λισαβόνα 21 σε καθεμία, και στο Σάσαρι 6.
Οι επιστήμονες σημειώνουν ότι οι θάνατοι που συνδέονται με τη ζέστη ήταν περισσότεροι από εκείνους άλλων φυσικών καταστροφών, όπως οι πλημμύρες στη Βαλένθια το 2024, με 224 νεκρούς, και οι πλημμύρες του 2021 στη βορειοδυτική Ευρώπη, που προκάλεσαν 243 θανάτους.
Οι ηλικιωμένοι αποτελούν την πλειονότητα των θυμάτων
Όπως και σε άλλες περιπτώσεις καύσωνα, μεγαλύτερο κίνδυνο αντιμετώπισαν οι ηλικιωμένοι και όσοι είχαν υποκείμενα νοσήματα. Το 88% των νεκρών ήταν άτομα ηλικίας 65 ετών.
Γιώργος Παππάς: Αναγκαία η προετοιμασία για τους καύσωνες
Ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Γιώργος Παππάς, σχολιάζοντας τα ευρήματα της έρευνας του World Weather Attribution, υπογράμμισε πως χρειάζεται προετοιμασία από όλους, τόσο σε ατομικό όσο και σε κοινωνικό επίπεδο, εξαιτίας της συχνότητας αυτών των φαινομένων.
Όπως εξήγησε, «1.500 επιπλέον θάνατοι» σημαίνει πως κάθε χρόνο άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους σε αυτό το χρονικό διάστημα εξαιτίας της συμβολής της υψηλής θερμοκρασίας στον θάνατό τους.
«Φέτος, σε αυτές τις 12 πόλεις σημειώθηκαν 65% περισσότεροι του αναμενόμενου θάνατοι, εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής που επέφερε παρατεταμένο και εντονότερο καύσωνα. Στην Αθήνα, το αντίστοιχο ποσοστό, με βάση το γράφημα της έκθεσης, είναι 55%», είπε.
Δυσοίωνες εκτιμήσεις για τα επόμενα χρόνια
Οι ερευνητές εστίασαν σε δέκα ημέρες καύσωνα, από τις 23 Ιουνίου έως τις 2 Ιουλίου, και εκτίμησαν πως η κλιματική αλλαγή, λόγω της χρήσης ορυκτών καυσίμων, αύξησε έως και κατά 4°C τις θερμοκρασίες στις πόλεις.
Οι επιστήμονες προειδοποιούν πως οι θερμοκρασίες των καυσώνων θα εξακολουθήσουν να ανεβαίνουν, ενώ οι θάνατοι στο μέλλον ενδέχεται να είναι περισσότεροι. Αυτό θα συμβεί αν ο κόσμος δεν περιορίσει δραστικά την καύση πετρελαίου, φυσικού αερίου και άνθρακα και δεν πετύχει καθαρές μηδενικές εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου.
Από την Αρχοντία Κάτσουρα
Συνοπτικά
- Ο καύσωνας του Ιουνίου στην Αθήνα προκάλεσε 175 επιπλέον θανάτους, ενώ η υπερβολική ζέστη ευθύνεται συνολικά για 2.300 θανάτους στην Ευρώπη.
- Το 65% των θανάτων αποδίδεται στην κλιματική αλλαγή, καθώς οι θερμοκρασίες αυξήθηκαν έως και 4°C.
- Με το 75% των θυμάτων να είναι άνω των 75 ετών, οι ηλικιωμένοι αποτελούν την πιο ευάλωτη ομάδα.
- Οι επιστήμονες προειδοποιούν πως οι θάνατοι από καύσωνες θα αυξηθούν στο μέλλον, εάν δεν εφαρμοστούν μέτρα για τον περιορισμό των εκπομπών CO2.
- Τα ευρήματα δείχνουν ότι οι θάνατοι που συνδέονται με τη ζέστη ξεπέρασαν εκείνους από άλλες φυσικές καταστροφές στην Ευρώπη.
- Οι προοπτικές για τα επόμενα χρόνια προκαλούν ανησυχία, καθώς οι θερμοκρασίες και οι θάνατοι ενδέχεται να αυξηθούν περαιτέρω χωρίς άμεση δράση.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/klimatiki-krisi-fonikos-kaysonas-stin-athina-ton-ioynio-prokalese-175-epipleon-thanatoys/15716
