Η Αθήνα κινδυνεύει να στερέψει από νερό σε δύο χρόνια, προειδοποίησε ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΥΔΑΠ, αν δεν ληφθούν άμεσα μέτρα. Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχεδιάζει να καλέσει τα κράτη μέλη να περιορίσουν τη χρήση νερού κατά τουλάχιστον 10% έως το 2030, καθώς εντείνονται οι ανησυχίες για τις ξηρασίες και την εξάντληση των υδατικών πόρων.
Στο σχέδιο της ΕΕ προβλέπονται επενδύσεις σε υποδομές και στόχοι αποδοτικότητας, καθώς οι διαρροές ευθύνονται για την απώλεια του 25% του νερού. Η κρίσιμη κατάσταση απαιτεί συνεργασία ανάμεσα στα κράτη μέλη, αφού η έλλειψη νερού έχει συνέπειες τόσο στην οικονομία όσο και στην κοινωνία.
Η ΕΕ θα ζητήσει από τις χώρες της να περιορίσουν την κατανάλωση νερού κατά τουλάχιστον 10% μέχρι το 2030, ενώ η Ένωση έρχεται αντιμέτωπη με ξηρασίες που διαρκούν περισσότερο και καλύπτουν μεγαλύτερες εκτάσεις.
Το σχέδιο αναμένεται να δημοσιοποιηθεί τον επόμενο μήνα και το είδε η Financial Times. Για πρώτη φορά η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ορίζει στόχο αποδοτικότερης χρήσης του νερού, εκφράζοντας την ανησυχία της για τη μείωση των υπόγειων αποθεμάτων στην ΕΕ.
«Πρέπει να σκεφτούμε πώς να χρησιμοποιούμε το νερό πιο αποδοτικά», είπε στην Financial Times η επίτροπος της ΕΕ αρμόδια για το περιβάλλον, Jessika Roswall. «Όταν κάνουμε ντους, πρέπει να το σκεφτόμαστε».
«Η Αθήνα μπορεί να στερέψει από νερό»
Στη νότια Ευρώπη, οι καλοκαιρινοί περιορισμοί στην κατανάλωση νερού, όπως η απαγόρευση να γεμίζουν πισίνες, αποτελούν πλέον συνηθισμένο μέτρο.
Ο Χάρης Σαχίνης, επικεφαλής της ΕΥΔΑΠ, της μεγαλύτερης εταιρείας ύδρευσης στην Ελλάδα, έχει προειδοποιήσει πολλές φορές ότι η Αθήνα ενδέχεται να μείνει χωρίς νερό μέσα στα επόμενα δύο χρόνια, εάν δεν υπάρξουν άμεσα μέτρα. Ο κίνδυνος είναι ιδιαίτερα σημαντικός αν διατηρηθούν οι σημερινές υδρολογικές συνθήκες.
Η υπουργός Γεωργίας της Κύπρου, Μαρία Παναγιώτου, ανέφερε πως το 2025 «σηματοδοτεί το τρίτο συνεχόμενο έτος ξηρασίας και αντιπροσωπεύει την όγδοη χειρότερη περίοδο για τα αποθέματα νερού» μέσα σε διάστημα 50 ετών.
Περιορισμοί ισχύουν ακόμη και στη Σουηδία, τη χώρα καταγωγής της Jessika Roswall και μία από τις βορειότερες της Ευρώπης, όπου σε ορισμένες περιοχές έχει απαγορευτεί το πότισμα των κήπων με λάστιχο. Τα τελευταία χρόνια, στη Γαλλία και την Ισπανία έχουν σημειωθεί συγκρούσεις μεταξύ αγροτών και περιβαλλοντιστών για τα δικαιώματα χρήσης νερού, αλλά και για τα σχέδια κατασκευής φραγμάτων.
Το σχέδιο για το νερό θα παρουσιάζει τρόπους με τους οποίους η ΕΕ μπορεί να ενισχύσει την αντοχή της στην υδατική πίεση, δηλαδή σε συνθήκες όπου η ζήτηση ξεπερνά την προσφορά. Παράλληλα, επιδιώκει να παρακινήσει τα κράτη μέλη να αυξήσουν τις επενδύσεις σε σωληνώσεις, αντλίες και μονάδες επεξεργασίας.
Οι απώλειες νερού από διαρροές
Σύμφωνα με τον οργανισμό της υδατικής βιομηχανίας EarEau, οι διαρροές ευθύνονται για την απώλεια περίπου του 25% του νερού στην ΕΕ. Σε ορισμένες χώρες, ωστόσο, η αναλογία είναι αισθητά μεγαλύτερη: στη Βουλγαρία χάνονται κάθε χρόνο περίπου έξι στα δέκα λίτρα νερού λόγω διαρροών στο δίκτυο σωληνώσεων.
Η εξοικονόμηση κατά 10% δεν θα επιβληθεί ως υποχρεωτικός στόχος. Αντίθετα, η Επιτροπή θα ενθαρρύνει τις χώρες της ΕΕ να ορίσουν εθνικούς στόχους και να συγκεντρώσουν περισσότερα στοιχεία, τα οποία συχνά απουσιάζουν από τον τομέα του νερού. Ορισμένα κράτη με έντονα προβλήματα υδατικής επάρκειας, μεταξύ τους η Ισπανία, έχουν ήδη καθορίσει δικούς τους στόχους αποδοτικότητας.
Σε αξιολόγηση για το κλίμα που δόθηκε στη δημοσιότητα την Τετάρτη, η Επιτροπή επισήμανε ότι μόλις ένας «περιορισμένος αριθμός» κρατών μελών έχει εξετάσει μέτρα για την ανθεκτικότητα στο νερό.
Το σχέδιο ακολουθεί την περσινή προειδοποίηση της Επιτροπής για τον εντεινόμενο ανταγωνισμό γύρω από τους υδατικούς πόρους. Τότε είχε επισημανθεί και ο πιθανός κίνδυνος συγκρούσεων εντός και μεταξύ των κρατών-μελών.
Η Jessika Roswall τόνισε ότι οι χώρες της ΕΕ χρειάζεται να συνεργάζονται για το νερό, λέγοντας: «Όταν πρόκειται για το νερό, δεν ακολουθεί εθνικά σύνορα».
Αξιωματούχοι που συμμετείχαν στην κατάρτιση του σχεδίου εκτιμούν ότι απαιτούνται κάθε χρόνο 23 δισ. ευρώ για την επαρκή χρηματοδότηση των υποδομών νερού. Το έγγραφο αναφέρει επίσης ότι η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων θα δημιουργήσει πρόγραμμα δανείων και εγγυήσεων ύψους 15 δισ. ευρώ, για τη χρηματοδότηση υποδομών νερού την περίοδο 2025-2027.
Επαναχρησιμοποιείται μόλις το 2,4% του νερού
Σύμφωνα με το σχέδιο, το ποσοστό του νερού που επαναχρησιμοποιείται ετησίως στην ΕΕ είναι μόλις 2,4% και χρειάζεται να αυξηθεί. Το προσχέδιο είναι πιθανό να αλλάξει πριν δημοσιευτεί.
Τράπεζες και χρηματοπιστωτικοί φορείς αντιμετωπίζουν πλέον όλο και περισσότερο τους περιβαλλοντικούς κινδύνους, μεταξύ αυτών και τη λειψυδρία, ως σοβαρή απειλή για τις επιχειρήσεις. Την περασμένη εβδομάδα, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ανέφερε ότι «η έλλειψη επιφανειακού νερού από μόνη της θέτει σε κίνδυνο σχεδόν το 15% της οικονομικής παραγωγής στην ευρωζώνη».
Οι ανοιξιάτικες έντονες βροχοπτώσεις γέμισαν τα φράγματα και βελτίωσαν την εικόνα στη νότια Ευρώπη σε σύγκριση με πέρυσι. Ωστόσο, αξιωματούχοι και επιχειρήσεις εκφράζουν ανησυχία για πιθανές ελλείψεις νερού το προσεχές διάστημα.
Συνοπτικά
- Με στόχο να αντιμετωπιστούν οι ολοένα συχνότερες ξηρασίες και η εξάντληση των υδάτινων αποθεμάτων, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχεδιάζει να περιορίσει την κατανάλωση νερού κατά 10% έως το 2030.
- Ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΥΔΑΠ κρούει τον κώδωνα του κινδύνου: αν δεν υπάρξουν άμεσα μέτρα, η Αθήνα ενδέχεται να ξεμείνει από νερό σε δύο χρόνια.
- Οι διαρροές ευθύνονται για την απώλεια περίπου του 25% του νερού στην ΕΕ, ενώ σε ορισμένες χώρες το ποσοστό φτάνει έως και το 60%.
- Για την αναβάθμιση των υδάτινων υποδομών, η Επιτροπή υπολογίζει ότι χρειάζονται 23 δισεκατομμύρια ευρώ κάθε χρόνο.
- Στην ΕΕ επαναχρησιμοποιείται μόλις το 2,4% του νερού, γεγονός που καθιστά επιτακτική την αύξηση του ποσοστού αυτού.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/komision-kindyneyei-i-athina-na-sterepsei-apo-nero/8752
