Η Κάτω βουλή της Γαλλικής Εθνοσυνέλευσης ενέκρινε νομοσχέδιο που δίνει σε ενήλικες με ανίατες ασθένειες τη δυνατότητα να αποκτούν θανατηφόρα φάρμακα, ενώ ανάλογες νομοθετικές προσπάθειες συζητούνται και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Η πρόταση, γνωστή ως «βοήθεια στο θάνατο», προβλέπει αυστηρά κριτήρια και χρειάζεται πρώτα την έγκριση της Γερουσίας για να τεθεί σε ισχύ.
Το μέτρο θεωρείται από τους υποστηρικτές του σημαντικό για την ανακούφιση των ασθενών. Από την άλλη, οι επικριτές τονίζουν τα ηθικά και νομικά ζητήματα που ανακύπτουν. Η κοινοβουλευτική διαδικασία αναμένεται να κρατήσει μήνες, με επιδίωξη να πραγματοποιηθεί η τελική ψηφοφορία έως το 2027.
Την Τρίτη, η Κάτω βουλή της Γαλλικής Εθνοσυνέλευσης ενέκρινε πρόταση που επιτρέπει σε ενήλικες με ανίατη ασθένεια να λαμβάνουν θανατηφόρα φάρμακα. Η απόφαση έρχεται εν μέσω αυξανόμενων εκκλήσεων στην Ευρώπη για νόμιμες δυνατότητες τερματισμού της ζωής.
Την ίδια περίοδο, στο Ηνωμένο Βασίλειο οι νομοθέτες εξετάζουν σχέδιο νόμου που θα επιτρέπει σε ενήλικες με ανίατες ασθένειες να τερματίζουν τη ζωή τους στην Αγγλία και την Ουαλία. Η αρχική έγκρισή του δόθηκε τον Νοέμβριο.
Ωστόσο, για να γίνουν νόμοι οι προτάσεις και στις δύο χώρες χρειάζονται ακόμη αρκετά στάδια. Μόνο τότε θα μπορέσουν ασθενείς που, όπως λένε οι ίδιοι, δεν αντέχουν πλέον την κατάστασή τους να έχουν μια νόμιμη διέξοδο.
Στη γαλλική δημόσια συζήτηση, το νομοσχέδιο περιγράφεται συνήθως με όρους όπως «τέλος της ζωής» ή «βοήθεια στο θάνατο», αντί για «υποβοηθούμενη αυτοκτονία» ή «ευθανασία».
«Σκέφτομαι όλους τους ασθενείς και τους αγαπημένους τους που γνώρισα σε διάστημα πάνω από μια δεκαετία. Πολλοί από αυτούς δεν είναι πλέον μαζί μας, αλλά πάντα μου έλεγαν: Συνέχισε τον αγώνα», είπε ο γενικός εισηγητής του νομοσχεδίου, Olivier Falorni, με τους συναδέλφους του να τον χειροκροτούν.
Το προτεινόμενο πλαίσιο αφορά τη χρήση θανατηφόρων φαρμάκων υπό συγκεκριμένους όρους, ώστε ο ασθενής να μπορεί να τα λάβει ο ίδιος. Για όσους η κατάστασή τους δεν επιτρέπει να το κάνουν χωρίς βοήθεια, προβλέπεται συνδρομή γιατρού ή νοσηλευτή.
Με 305 ψήφους υπέρ και 199 κατά, το νομοσχέδιο παραπέμπεται στη Γερουσία, όπου η συντηρητική πλειοψηφία ενδέχεται να επιχειρήσει αλλαγές. Η τελική ψηφοφορία μπορεί να απέχει μήνες εξαιτίας της μακράς και σύνθετης νομοθετικής διαδικασίας στη Γαλλία. Παρ’ όλα αυτά, τον τελευταίο λόγο έχει η Εθνοσυνέλευση και όχι η Γερουσία.
Ακτιβιστές στρέφονται κατά της περίπλοκης και χρονοβόρας κοινοβουλευτικής διαδικασίας, υποστηρίζοντας ότι επιβαρύνει ασθενείς που αναμένουν να αποκτήσουν επιλογές για το τέλος της ζωής τους.
Την Τρίτη εγκρίθηκε επίσης ομόφωνα ένα διαφορετικό νομοσχέδιο για την παρηγορητική φροντίδα. Στόχος του είναι να ενισχύσει τις παρεμβάσεις για την ανακούφιση του πόνου και τη διαφύλαξη της αξιοπρέπειας των ασθενών.
Ο Πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν στο X. δήλωσε: “Η ψηφοφορία της Εθνοσυνέλευσης σχετικά με τη νομοθεσία για την ανάπτυξη της παρηγορητικής φροντίδας και της ευθανασίας είναι ένα σημαντικό βήμα»,
«Με σεβασμό στις ευαισθησίες, τις αμφιβολίες και τις ελπίδες, ο δρόμος της αδελφοσύνης που ήλπιζα ανοίγει σταδιακά».
Αν ολοκληρωθεί τελικά η νομοθετική διαδικασία, η Γαλλία θα προστεθεί σε μια περιορισμένη ομάδα ευρωπαϊκών κρατών που αναγνωρίζουν το δικαίωμα στην ευθανασία: το Βέλγιο, η Γερμανία, η Ισπανία, η Αυστρία και η Ελβετία.
Έως σήμερα, Γάλλοι ασθενείς που ήθελαν να τερματίσουν τη ζωή τους αναγκάζονταν να μεταβούν σε άλλη χώρα, για παράδειγμα στο γειτονικό Βέλγιο.
Αυστηρά κριτήρια για την πρόσβαση στο μέτρο
Δικαίωμα συμμετοχής θα έχουν ασθενείς ηλικίας άνω των 18 ετών, με γαλλική υπηκοότητα ή διαμονή στη Γαλλία.
Ιατρική ομάδα θα πρέπει να διαπιστώσει ότι ο ασθενής έχει σοβαρή και ανίατη νόσο «σε προχωρημένο ή τελικό στάδιο», βιώνει αφόρητο πόνο που δεν μπορεί να θεραπευτεί και ζητά ελεύθερα θανατηφόρα φάρμακα.
Δεν θα μπορούν να ενταχθούν ασθενείς με σοβαρές ψυχιατρικές νόσους ή νευροεκφυλιστικές διαταραχές, όπως η νόσος του Αλτσχάιμερ.
Ο ασθενής θα καταθέτει αίτημα για θανατηφόρα φάρμακα και, αφού παρέλθει περίοδος σκέψης, θα πρέπει να το επιβεβαιώσει. Εφόσον εγκριθεί, γιατρός θα συνταγογραφεί τα θανατηφόρα φάρμακα, τα οποία θα μπορούν να ληφθούν στο σπίτι, σε οίκο ευγηρίας ή σε δομή υγειονομικής περίθαλψης.
Το Σαββατοκύριακο, η υπουργός Υγείας Catherine Vautrin ανέφερε ότι το «γαλλικό μοντέλο» υποβοηθούμενης ευθανασίας θα είναι «αυστηρό και θα εποπτεύεται στενά».
Σε μια χώρα με ισχυρή καθολική παράδοση, το νομοσχέδιο συναντά έντονες αντιδράσεις τόσο από θρησκευτικούς ηγέτες όσο και από πολλούς εργαζομένους στον χώρο της υγείας.
Ο Francois Bayrou, πρωθυπουργός και πιστός καθολικός, ανέφερε την Τρίτη πως, αν ήταν βουλευτής, θα επέλεγε να μην ψηφίσει, επικαλούμενος τα «ερωτήματα» που παραμένουν αναπάντητα.
Η υποβοηθούμενη ευθανασία θα προβλέπεται από το νομοσχέδιο μόνο όταν η ασθένεια βρίσκεται σε «προχωρημένο» στάδιο. Αυτό ορίζεται ως «η είσοδος σε μια μη αναστρέψιμη διαδικασία που χαρακτηρίζεται από επιδείνωση της υγείας του ασθενούς, η οποία επηρεάζει την ποιότητα της ζωής του».
Στη Γαλλία επιτρέπεται ήδη η παθητική ευθανασία, όπως η παύση της τεχνητής υποστήριξης της ζωής. Επιπλέον, από το 2016 οι γιατροί μπορούν να εφαρμόζουν «βαθιά και συνεχή καταστολή» σε ασθενείς τελικού σταδίου που πονούν.
Αντίθετα, η ενεργητική ευθανασία εξακολουθεί να απαγορεύεται: σε αυτή την περίπτωση οι γιατροί χορηγούν στους ασθενείς φάρμακα σε θανατηφόρες δόσεις.
Η κα. Vautrin εξέφρασε την ελπίδα ότι η Γερουσία θα ξεκινήσει φέτος την εξέταση του ζητήματος και θα στείλει στην Εθνοσυνέλευση τις προτάσεις της για τροποποιήσεις στις αρχές του 2026.
«Θέλω αυτό το νομοσχέδιο να τεθεί σε τελική ψηφοφορία έως το 2027, κάτι που είναι ακόμα εφικτό», δήλωσε η υπουργός.
Το 2027 στη Γαλλία έχουν προγραμματιστεί προεδρικές εκλογές. Ο Μακρόν δεν δικαιούται να διεκδικήσει νέα θητεία, καθώς έχει ήδη υπηρετήσει δύο διαδοχικές.
Σύμφωνα με έκθεση του 2023, η πλειονότητα των Γάλλων πολιτών τάσσεται υπέρ της νομιμοποίησης των επιλογών για το τέλος της ζωής. Οι δημοσκοπήσεις καταγράφουν, επίσης, άνοδο της υποστήριξης τα τελευταία 20 χρόνια.
Πηγές: AFP, AP
Συνοπτική παρουσίαση
- Η κάτω βουλή της Γαλλικής Εθνοσυνέλευσης ενέκρινε νομοσχέδιο που επιτρέπει σε ενήλικες με ανίατες ασθένειες να αποκτούν θανατηφόρα φάρμακα, υπό αυστηρές προϋποθέσεις.
- Η πρόταση, που αποκαλείται «βοήθεια στο θάνατο», χρειάζεται την έγκριση της Γερουσίας, ενώ η τελική ψηφοφορία προβλέπεται να γίνει έως το 2027.
- Οι υποστηρικτές βλέπουν στο μέτρο σημαντική δυνατότητα ανακούφισης των ασθενών, ενώ οι επικριτές αναδεικνύουν ηθικά και νομικά ζητήματα.
- Δικαίωμα συμμετοχής θα έχουν ασθενείς άνω των 18 ετών, με γαλλική υπηκοότητα ή κατοικία στη Γαλλία, που πάσχουν από σοβαρή και ανίατη ασθένεια.
- Θρησκευτικοί ηγέτες και εργαζόμενοι στον τομέα της υγείας έχουν εκφράσει αντιρρήσεις για το νομοσχέδιο.
- Οι δημόσιες δημοσκοπήσεις καταγράφουν ότι οι περισσότεροι Γάλλοι στηρίζουν τη νομιμοποίηση επιλογών για το τέλος της ζωής.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/news/gallia-ti-apokalyptei-to-nomoschedio-gia-tis-epiloges-teloys-zois-pote-energopoieitai/8577
