Ένας νέας γενιάς σαρωτής PET/CT ολόκληρου σώματος μπορεί να παράγει εικόνες διαγνωστικής ποιότητας με μόλις 1 λεπτό σάρωσης, σύμφωνα με έρευνα που παρουσιάστηκε σήμερα στο 39ο Ετήσιο Συνέδριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Πυρηνικής Ιατρικής (EANM’26). Ακόμη και οι εικόνες από τη συντομότερη σάρωση αξιολογήθηκαν, κατά μέσο όρο, υψηλότερα από εκείνες ενός συμβατικού σαρωτή PET/CT.
Η PET/CT χρησιμοποιείται ευρέως για τη διάγνωση, τη σταδιοποίηση και την παρακολούθηση του καρκίνου. Οι συμβατικοί σαρωτές PET/CT έχουν μικρό αξονικό πεδίο απεικόνισης, δηλαδή καταγράφουν το σώμα τμηματικά. Συνήθως χρειάζονται πέντε έως έξι «θέσεις κλίνης» για να καλυφθεί η περιοχή από το κεφάλι έως τους μηρούς. Τα συστήματα με μεγάλο αξονικό πεδίο απεικόνισης (LA-FOV) καταγράφουν ταυτόχρονα μεγαλύτερο μέρος του σώματος και ανιχνεύουν περισσότερα σήματα από τον ραδιοϊχνηθέτη, γεγονός που δημιουργεί τη δυνατότητα για πολύ συντομότερες εξετάσεις χωρίς απώλεια ποιότητας εικόνας.
Πώς έγινε η μελέτη EQUIP
Στη μελέτη EQUIP, ερευνητές από το Peter MacCallum Cancer Centre στη Μελβούρνη της Αυστραλίας αξιολόγησαν ένα νέο σύστημα PET/CT με αξονικό πεδίο απεικόνισης 128 εκ. (GE HealthCare Omni 128 cm). Είκοσι τέσσερις συμμετέχοντες, οι οποίοι είχαν λάβει έναν από πέντε ραδιοϊχνηθέτες (¹⁸F-FDG, ¹⁸F-DCFPyL, ⁶⁸Ga-DOTATATE, ⁶⁸Ga-PSMA ή ¹²⁴I), υποβλήθηκαν αρχικά σε εξέταση με συμβατικό σύστημα PET/CT μικρού αξονικού πεδίου απεικόνισης (SA-FOV) και στη συνέχεια σε σάρωση διάρκειας 10 λεπτών με το σύστημα LA-FOV. Οι ερευνητές ανασύνθεσαν κατόπιν τις εικόνες της σάρωσης LA-FOV χρησιμοποιώντας δεδομένα από 5, 3, 2 και 1 λεπτό.
Δύο ειδικοί στην πυρηνική ιατρική, οι οποίοι δεν γνώριζαν τη διάρκεια λήψης των εικόνων, τις βαθμολόγησαν σε κλίμακα πέντε βαθμών ως προς τη συνολική διαγνωστική ποιότητα, την ευκρίνεια, το πόσο καθαρά διακρίνονταν οι βλάβες από τους γύρω ιστούς και τον θόρυβο της εικόνας.
Υψηλή βαθμολογία ακόμη και στη σάρωση του 1 λεπτού
Οι μέσες βαθμολογίες εικόνας ήταν καλές ή εξαιρετικές σε όλες τις διάρκειες σάρωσης. Η μέση βαθμολογία διαγνωστικής ποιότητας ήταν 5,0 για τις εικόνες των 10 και 5 λεπτών, 4,9 για τις εικόνες των 3 και 2 λεπτών και 4,5 για τις εικόνες του 1 λεπτού. Συγκριτικά, ο συμβατικός σαρωτής έλαβε βαθμολογία 3,9 ως προς τη διαγνωστική ποιότητα και χαμηλότερες μέσες βαθμολογίες από το σύστημα LA-FOV σε όλες τις κατηγορίες που αξιολογήθηκαν και σε όλες τις διάρκειες λήψης.
«Μια σάρωση διάρκειας 1 λεπτού με αυτό το σύστημα έδωσε εικόνες που οι αξιολογητές μας βαθμολόγησαν υψηλότερα από τις εξετάσεις που πραγματοποιούμε καθημερινά στο πλαίσιο της συνήθους κλινικής πρακτικής», εξήγησε ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, δρ Cameron Pain. «Αυτό ήταν το εντυπωσιακό εύρημα: ακόμη και όταν μειώσαμε τη διάρκεια λήψης κατά 90%, η ποιότητα της εικόνας ξεπέρασε τις σημερινές συνήθεις μεθόδους».
Όλες οι εικόνες από σαρώσεις διάρκειας 2 λεπτών ή περισσότερο βαθμολογήθηκαν με τουλάχιστον 4 στα 5 σε κάθε κατηγορία, ενώ όλες οι εικόνες του 1 λεπτού έλαβαν τουλάχιστον 3 στα 5. Οι βαθμολογίες μειώνονταν όσο συντομότερη ήταν η σάρωση, με τη μεγαλύτερη πτώση να καταγράφεται στο 1 λεπτό, ιδίως ως προς τον θόρυβο της εικόνας. Παρ’ όλα αυτά, η ποιότητα των εικόνων αυτών ήταν πιο κοντά στις εικόνες της πλήρους σάρωσης LA-FOV των 10 λεπτών παρά στις εικόνες του συμβατικού συστήματος SA-FOV.
Οι αντικειμενικές μετρήσεις ποιότητας εικόνας υποστήριξαν επίσης τα ευρήματα. Οι λόγοι σήματος προς θόρυβο στον υγιή ηπατικό ιστό παρέμειναν σε γενικές γραμμές σταθεροί ανάμεσα στις εικόνες των 10 και του 1 λεπτού για τους ραδιοϊχνηθέτες που αξιολογήθηκαν.
Πιθανά οφέλη για τους ασθενείς και τα απεικονιστικά τμήματα
Οι συντομότερες σαρώσεις ενδέχεται να κάνουν την PET/CT πιο άνετη για τους ασθενείς, ιδιαίτερα για όσους πονάνε ή δυσκολεύονται να μείνουν ακίνητοι. Μπορούν επίσης να περιορίσουν το θόλωμα της εικόνας που προκαλείται από την κίνηση και να βοηθήσουν τα απεικονιστικά τμήματα να εξετάζουν περισσότερους ασθενείς καθημερινά. Εναλλακτικά, η υψηλότερη ευαισθησία των συστημάτων LA-FOV θα μπορούσε να αξιοποιηθεί για τη μείωση της ποσότητας ραδιοϊχνηθέτη που χορηγείται.
«Η PET ολόκληρου σώματος μάς δίνει επιλογές που δεν είχαμε στο παρελθόν», δήλωσε ο Pain. «Μπορούμε να αξιοποιήσουμε την ευαισθησία της για να εξετάζουμε τους ασθενείς πιο γρήγορα, να μειώνουμε τη δόση ακτινοβολίας και να βλέπουμε τη νόσο με μεγαλύτερη σαφήνεια».
Θα χρειαστούν περαιτέρω έρευνες για να επιβεβαιωθούν τα ευρήματα. Η ποιότητα των εικόνων αξιολογήθηκε με βαθμολογίες ειδικών και όχι με μετρήσεις διαγνωστικής ακρίβειας. Επομένως, μεγαλύτερες μελέτες θα είναι σημαντικές για να διαπιστωθεί αν οι πολύ σύντομες σαρώσεις ενδέχεται να παραλείπουν μικρές ή δυσδιάκριτες βλάβες, καθώς και πώς επηρεάζουν την οργάνωση της εργασίας και την εμπειρία των ασθενών στη συνήθη κλινική πρακτική.
Τίτλος της μελέτης: «Ταχεία PET/CT με σαρωτή PET ολόκληρου σώματος μεγάλου αξονικού πεδίου απεικόνισης (LA-FOV): αποτελέσματα από τη μελέτη EQUIP».
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/news/pet-ct-olokliroy-somatos-diagnostikes-eikones-se-molis-1-lepto-me-neo-saroti/24271
