Ιδρωταδενίτιδα: συμπτώματα και θεραπεία

Τι είναι η ιδρωταδενίτιδα

Η ιδρωταδενίτιδα, γνωστή και ως ανάστροφη ακμή, είναι χρόνια φλεγμονώδης πάθηση του δέρματος. Ξεκινά στους τριχοθυλάκους, δηλαδή στις μικρές δομές από τις οποίες αναπτύσσονται οι τρίχες. Προκαλεί σκληρά εξογκώματα κάτω από το δέρμα ή εξογκώματα με πύον στην επιφάνειά του. Αυτά μπορεί να μεγαλώσουν, να γίνουν επώδυνα και να ανοίξουν, αφήνοντας να βγουν υγρό και πύον. Εμφανίζονται συχνά στις μασχάλες, στη βουβωνική χώρα, στους γλουτούς και κάτω από το στήθος, ιδιαίτερα εκεί όπου τρίβονται μεταξύ τους επιφάνειες του δέρματος.

Δεν είναι μεταδοτική και δεν προκαλείται από κακή καθαριότητα. Καθώς οι βλάβες επανέρχονται, μπορεί να δημιουργηθούν ουλές και στενά κανάλια κάτω από το δέρμα που συνδέουν διαφορετικές περιοχές. Η πορεία διαφέρει: μπορεί να υπάρχει μόνο μία προσβεβλημένη περιοχή ή πιο εκτεταμένες βλάβες. Η πάθηση μπορεί να επιμένει για πολλά χρόνια, αλλά η θεραπεία μπορεί να βελτιώσει ή ακόμη και να σταματήσει τα συμπτώματα. Η έγκαιρη αναγνώριση βοηθά στον έλεγχό της και στον περιορισμό της επιδείνωσης.

Πώς εξελίσσεται και αν θεραπεύεται

Η ιδρωταδενίτιδα είναι χρόνια πάθηση με υποτροπές και μπορεί να επιμένει για πολλά χρόνια. Η αντιμετώπισή της συχνά είναι δύσκολη, αλλά με θεραπεία τα συμπτώματα μπορεί να βελτιωθούν ή τελικά να σταματήσουν. Η έγκαιρη διάγνωση βοηθά στον έλεγχο της πάθησης. Ο πόνος, οι εκκρίσεις και οι συχνές αλλαγές επιθεμάτων μπορεί να επηρεάζουν σημαντικά την καθημερινότητά σου.

Συμπτώματα ιδρωταδενίτιδας

Τα συμπτώματα κυμαίνονται από ήπια έως σοβαρά. Οι βλάβες εμφανίζονται συχνότερα στις μασχάλες, στη βουβωνική χώρα, γύρω από τα γεννητικά όργανα και τον πρωκτό, στους γλουτούς και κάτω από το στήθος.

• Επώδυνα εξογκώματα Σκληρά εξογκώματα κάτω από το δέρμα, που μπορεί να μεγαλώνουν, να κοκκινίζουν και να ανοίγουν.
• Μαύρα στίγματα Μικρές κοιλότητες στο δέρμα που περιέχουν μαύρα στίγματα.
• Αποστήματα Συλλογές πύου που μπορεί να ανοίγουν και να βγάζουν υγρό.
• Κνησμός Οι βλάβες μπορεί να προκαλούν φαγούρα.
• Δυσάρεστη οσμή Μπορεί να συνοδεύει τις βλάβες που βγάζουν υγρό και πύον.
• Ουλές Μπορεί να παραμένουν καθώς επουλώνονται οι βλάβες.
• Κανάλια στο δέρμα Στενές σήραγγες κάτω από το δέρμα που μπορεί να επικοινωνούν με την επιφάνεια και να βγάζουν πύον.
• Πληγές που επιμένουν Σε ορισμένες περιπτώσεις δημιουργούνται ανοιχτές πληγές που δεν επουλώνονται.
• Δυσκολία στην κίνηση Σε σοβαρή νόσο, ο χρόνιος πόνος μπορεί να δυσκολεύει την κίνηση.

Η πάθηση εμφανίζεται συχνά γύρω από την εφηβεία ή μετά από αυτήν. Ένα εξόγκωμα μπορεί να υποχωρήσει ή να ανοίξει μέσα σε λίγες ώρες ή ημέρες, αλλά συχνά εμφανίζονται νέα εξογκώματα κοντά του. Τα αποστήματα μπορεί να επουλώνονται πολύ αργά και να επανέρχονται. Συχνά προσβάλλονται αντίστοιχες περιοχές και στις δύο πλευρές του σώματος.

Τα ίδια συμπτώματα μπορεί να έχουν και άλλες αιτίες. Αν σε ανησυχούν, συζήτησέ τα με τον γιατρό σου.

Αιτίες ιδρωταδενίτιδας και παράγοντες κινδύνου

Η ακριβής αιτία παραμένει άγνωστη. Τα εξογκώματα σχηματίζονται όταν αποφράσσονται οι τριχοθύλακοι. Πιθανότατα συμμετέχουν γενετικοί, ορμονικοί και περιβαλλοντικοί παράγοντες. Η ιδρωταδενίτιδα δεν προκαλείται από κακή υγιεινή. Το κάπνισμα και η παχυσαρκία συνδέονται με την πάθηση και με χειρότερα συμπτώματα. Σε ορισμένες οικογένειες υπάρχει κληρονομική προδιάθεση. Σπάνια μπορεί να συνυπάρχει με νόσο του Crohn, μια χρόνια φλεγμονώδη πάθηση του πεπτικού συστήματος.

Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο

• Οικογενειακό ιστορικό ιδρωταδενίτιδας.
• Γυναικείο φύλο.
• Αυξημένο βάρος ή παχυσαρκία.
• Κάπνισμα.
• Η πάθηση είναι συχνότερη στα μαύρα άτομα.

Πώς γίνεται η διάγνωση

Δεν υπάρχει ειδική εξέταση που να επιβεβαιώνει από μόνη της την ιδρωταδενίτιδα. Ο γιατρός σου θα σε ρωτήσει για τα συμπτώματα και το ιστορικό σου και θα εξετάσει το δέρμα. Στα αρχικά στάδια μπορεί να μοιάζει με ακμή ή με τρίχες που έχουν γυρίσει προς τα μέσα. Μπορεί να χρειαστεί εκτίμηση από δερματολόγο.

• Λήψη ιατρικού ιστορικού και καταγραφή συμπτωμάτων.
• Κλινική εξέταση των βλαβών του δέρματος.
• Εργαστηριακός έλεγχος δείγματος δέρματος ή πύου, εφόσον χρειάζεται.
• Λήψη επιχρίσματος από περιοχή με πιθανή λοίμωξη.

Θεραπεία ιδρωταδενίτιδας

Η θεραπεία επιλέγεται ανάλογα με τη βαρύτητα της πάθησης και στοχεύει στον έλεγχο των συμπτωμάτων. Δεν είναι εξίσου αποτελεσματική για όλους. Στα αρχικά στάδια μπορεί να αρκούν φάρμακα, ενώ σε σοβαρές ή επίμονες περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί επέμβαση. Ο δερματολόγος μπορεί να συνδυάσει διαφορετικές θεραπείες. Τα αντιβιοτικά χρησιμοποιούνται είτε για δευτερογενή βακτηριακή λοίμωξη είτε για να μειωθεί η φλεγμονή, ακόμη και όταν δεν υπάρχει τέτοια λοίμωξη.

• ΑντιβιοτικάΜπορεί να χορηγηθούν τοπικά ή από το στόμα. Αναφέρονται η λυμεκυκλίνη, η δοξυκυκλίνη, η ερυθρομυκίνη, η κλαριθρομυκίνη και, σε σοβαρές περιπτώσεις, ο συνδυασμός κλινδαμυκίνης και ριφαμπικίνης.
• Αντισηπτικά καθαριστικάΚαθαριστικά με χλωρεξιδίνη μπορεί να συνταγογραφηθούν μαζί με άλλες θεραπείες.
• ΡετινοειδήΦάρμακα που βασίζονται στη βιταμίνη Α, όπως η ασιτρετίνη, βοηθούν ορισμένους ανθρώπους και συνταγογραφούνται από δερματολόγο. Δεν επιτρέπονται στην εγκυμοσύνη και απαιτείται αποφυγή εγκυμοσύνης για 3 χρόνια μετά τη διακοπή της θεραπείας.
• Ορμονική θεραπείαΤα αντισυλληπτικά από το στόμα μπορεί να βοηθήσουν όταν οι εξάρσεις εμφανίζονται πριν από την περίοδο.
• Βιολογικές θεραπείεςΦάρμακα όπως η ανταλιμουμάμπη και η ινφλιξιμάμπη επηρεάζουν τη λειτουργία του ανοσοποιητικού και μπορεί να βοηθήσουν σε σοβαρή νόσο. Συνήθως χορηγούνται από δερματολόγο όταν άλλες θεραπείες δεν αποδίδουν, καθώς η καταστολή του ανοσοποιητικού έχει κινδύνους.
• ΚορτικοστεροειδήΣπανιότερα χρησιμοποιούνται για έντονη φλεγμονή, ως κρέμες, δισκία ή ενέσεις μέσα στις βλάβες. Στις ουσίες που αναφέρονται περιλαμβάνεται η πρεδνιζολόνη.
• ΑναλγητικάΜπορεί να συμπεριληφθούν στην αντιμετώπιση του πόνου.
• Χειρουργικές παρεμβάσειςΜπορεί να χρειαστούν όταν τα φάρμακα δεν ελέγχουν την πάθηση, για την αφαίρεση εξογκωμάτων και ουλών ή την αντιμετώπιση των πληγών.
• Αποτρίχωση με λέιζερΜπορεί να βοηθήσει στα αρχικά στάδια της πάθησης.

Τη θεραπεία και τη δόση κάθε φαρμάκου τις ορίζει ο γιατρός σου. Μην ξεκινάς και μη σταματάς φάρμακα μόνος σου.

Τι μπορείς να κάνεις μόνος σου

• Φόρα άνετα, φαρδιά ρούχα.
• Αν έχεις αυξημένο βάρος, προσπάθησε να το μειώσεις και να διατηρείς υγιές βάρος.
• Αν καπνίζεις, επιδίωξε τη διακοπή του καπνίσματος.
• Κράτησε μια ζεστή κομπρέσα πάνω στα εξογκώματα, για να διευκολύνεις την απομάκρυνση του πύου.
• Απόφυγε το ξύρισμα στις προσβεβλημένες περιοχές.
• Απόφυγε τη ζέστη και την υγρασία.
• Πρόσεχε να μην τραυματίζεις το δέρμα.
• Χρησιμοποίησε αντισηπτικό καθαριστικό ή σαπούνι όπως έχει συστήσει ο γιατρός σου.

Επιπλοκές ιδρωταδενίτιδας

• Δευτερογενής βακτηριακή λοίμωξη των βλαβών.
• Σημαντικές ουλές και κανάλια κάτω από το δέρμα.
• Ανοιχτές πληγές που δεν επουλώνονται.
• Χρόνιος πόνος που μπορεί να δυσκολεύει την κίνηση.
• Επιβάρυνση της ποιότητας ζωής, κατάθλιψη και άγχος.

Πότε χρειάζεσαι άμεσα βοήθεια

Πότε να δεις γιατρό σύντομα

• Ζήτησε ιατρική εκτίμηση για επώδυνα εξογκώματα που επανέρχονται, μεγαλώνουν ή βγάζουν πύον.
• Αν κάποια βλάβη είναι ιδιαίτερα επώδυνη, φλεγμαίνει και βγάζει πύον, ο γιατρός σου μπορεί να ελέγξει αν υπάρχει δευτερογενής λοίμωξη.
• Μίλησε στον γιατρό σου αν δυσκολεύεσαι να αντεπεξέλθεις στην καθημερινότητα ή αν η πάθηση επηρεάζει την ψυχική σου διάθεση.

Ποιος γιατρός: Δερματολόγος. Εφημερεύοντα νοσοκομεία σήμερα

Συχνές ερωτήσεις για την ιδρωταδενίτιδα