Πόνος στη μέση: τι είναι η οσφυαλγία

Τι είναι η οσφυαλγία

Η οσφυαλγία περιγράφει τον πόνο στο χαμηλό μέρος της πλάτης. Μπορεί να είναι ένας συνεχής, αμβλύς πόνος ή να εμφανιστεί ξαφνικά και να είναι οξύς. Μερικές φορές μένει σε ένα σημείο, ενώ άλλες απλώνεται προς τους γλουτούς ή το πόδι. Η σπονδυλική στήλη, οι δίσκοι ανάμεσα στους σπονδύλους, οι μύες και οι σύνδεσμοι συνεργάζονται για να στηρίζουν το σώμα. Ένα πρόβλημα σε κάποια από αυτές τις δομές μπορεί να προκαλέσει πόνο.

Συχνή αιτία είναι ένας μυϊκός τραυματισμός, αλλά δεν εντοπίζεται πάντα συγκεκριμένη αιτία. Ο πόνος μπορεί να αρχίσει μετά από άρση βάρους ή πτώση, ή να αναπτυχθεί σταδιακά. Συνήθως βελτιώνεται μέσα σε λίγες εβδομάδες, αν και μπορεί να επιμείνει ή να επιστρέφει. Η αντιμετώπιση εξαρτάται από την αιτία και τα συμπτώματα. Η διατήρηση της δραστηριότητας, η άσκηση και, όταν χρειάζεται, η κατάλληλη θεραπεία μπορούν να βοηθήσουν.

Μορφές και τύποι

• Οξεία οσφυαλγίαΕμφανίζεται ξαφνικά και συνήθως διαρκεί από λίγες ημέρες έως λίγες εβδομάδες.
• Υποξεία οσφυαλγίαΜπορεί να αρχίσει ξαφνικά ή σταδιακά και διαρκεί 4 έως 12 εβδομάδες.
• Χρόνια οσφυαλγίαΟ πόνος επιμένει για περισσότερο από τρεις μήνες.

Πώς εξελίσσεται και αν θεραπεύεται

Ο πόνος στη μέση συχνά υποχωρεί μόνος του μέσα σε λίγες εβδομάδες. Μπορεί όμως να διαρκέσει περισσότερο ή να επανέρχεται. Η πορεία και η αντιμετώπιση εξαρτώνται από την αιτία, το είδος του πόνου και τα συμπτώματα.

Συμπτώματα οσφυαλγίας

Η ένταση και η θέση του πόνου διαφέρουν. Μπορεί να πονάς σε ένα συγκεκριμένο σημείο ή ο πόνος να απλώνεται σε άλλες περιοχές.

• Συνεχής ή οξύς πόνος Μπορεί να είναι αμβλύς και σταθερός ή ξαφνικός και έντονος.
• Πόνος με κίνηση Μπορεί να αυξάνεται όταν σηκώνεις βάρος ή σκύβεις.
• Πόνος σε ακινησία Μπορεί να χειροτερεύει όταν ξεκουράζεσαι, κάθεσαι ή στέκεσαι.
• Πρωινή δυσκαμψία Μπορεί να νιώθεις τη μέση σου δύσκαμπτη όταν ξυπνάς και ο πόνος να μειώνεται με τη δραστηριότητα.
• Πόνος προς το πόδι Ο πόνος μπορεί να απλώνεται προς τους γλουτούς, το ισχίο ή το πόδι.
• Μούδιασμα ή αδυναμία Μπορεί να εμφανίζονται στα πόδια ή στα πέλματα και χρειάζονται ιατρική εκτίμηση.

Ο πόνος μπορεί να έρχεται και να φεύγει. Ένα οξύ επεισόδιο συνήθως διαρκεί από λίγες ημέρες έως λίγες εβδομάδες.

Τα ίδια συμπτώματα μπορεί να έχουν και άλλες αιτίες. Αν σε ανησυχούν, συζήτησέ τα με τον γιατρό σου.

Αιτίες οσφυαλγίας και παράγοντες κινδύνου

Συχνή αιτία είναι η καταπόνηση ή ο τραυματισμός ενός μυός, τένοντα ή συνδέσμου. Άλλες αιτίες είναι η φθορά των δίσκων, η δισκοκήλη (όταν ένας δίσκος πιέζει και ερεθίζει κοντινά νεύρα), η στένωση του σπονδυλικού σωλήνα και η μετατόπιση ενός σπονδύλου. Μερικές φορές συνυπάρχουν περισσότεροι παράγοντες ή δεν βρίσκεται συγκεκριμένη αιτία. Πόνο μπορούν επίσης να προκαλέσουν φλεγμονώδεις αρθρίτιδες, όπως η αγκυλοποιητική σπονδυλίτιδα, κατάγματα λόγω οστεοπόρωσης, ινομυαλγία, πέτρες ή λοιμώξεις των νεφρών, ενδομητρίωση και εγκυμοσύνη. Πολύ σπάνια ο πόνος σχετίζεται με λοίμωξη της σπονδυλικής στήλης ή καρκίνο.

Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο

• Χαμηλή φυσική κατάσταση και αδύναμοι μύες της πλάτης και της κοιλιάς.
• Πολύ έντονη άσκηση μετά από περίοδο αδράνειας.
• Αύξηση βάρους και παχυσαρκία.
• Εργασία με άρση βάρους, σπρώξιμο, τράβηγμα ή στροφές του κορμού.
• Πολύωρη καθιστική εργασία, ιδιαίτερα με κακή στάση ή άβολη καρέκλα.
• Χρόνια κακός ύπνος, κατάθλιψη ή άγχος.
• Μεγαλύτερη ηλικία, ιδιαίτερα μετά τα 45.
• Κληρονομικότητα σε ορισμένες παθήσεις που προκαλούν πόνο στην πλάτη.

Θεραπεία οσφυαλγίας

Η αντιμετώπιση προσαρμόζεται στην αιτία και στα συμπτώματά σου. Αν ο πόνος είναι έντονος ή δεν βελτιώνεται, ο γιατρός σου μπορεί να προτείνει παυσίπονα και άλλες θεραπείες. Τα αντιφλεγμονώδη, όπως η ιβουπροφαίνη, δεν είναι κατάλληλα για όλους. Η παρακεταμόλη μόνη της δεν συνιστάται για τον πόνο στη μέση, αλλά μπορεί να χρησιμοποιηθεί μαζί με άλλο παυσίπονο. Συζήτησε με τον γιατρό σου ή τον φαρμακοποιό ποιο φάρμακο είναι κατάλληλο για σένα.

• Φαρμακευτική αντιμετώπισηΜπορεί να χρησιμοποιηθούν παυσίπονα ή αντιφλεγμονώδη, ανάλογα με την περίπτωση.
• Άσκηση και φυσικοθεραπείαΜπορεί να προταθούν οργανωμένα προγράμματα άσκησης και φυσικοθεραπεία όταν ο πόνος επιμένει.
• Θεραπεία με τα χέριαΕκπαιδευμένος θεραπευτής κάνει μαλάξεις και κινητοποιεί μύες, οστά και αρθρώσεις της πλάτης.
• Γνωσιακή συμπεριφορική θεραπείαΕίναι μορφή ψυχοθεραπείας που μπορεί να σε βοηθήσει να διαχειριστείς τον πόνο.
• Επεμβατική αντιμετώπιση νεύρωνΣε χρόνιο πόνο χαμηλά στην πλάτη μπορεί να γίνει επέμβαση που εμποδίζει ορισμένα νεύρα να στέλνουν σήματα πόνου.
• Χειρουργική αντιμετώπισηΜπορεί να εξεταστεί όταν υπάρχει συγκεκριμένη αιτία, όπως δισκοκήλη, και οι άλλες θεραπείες δεν έχουν βοηθήσει.

Τη θεραπεία και τη δόση κάθε φαρμάκου τις ορίζει ο γιατρός σου. Μην ξεκινάς και μη σταματάς φάρμακα μόνος σου.

Τι μπορείς να κάνεις μόνος σου

• Μείνε δραστήριος και προσπάθησε να συνεχίσεις τις καθημερινές σου δραστηριότητες.
• Απόφυγε την παρατεταμένη παραμονή στο κρεβάτι.
• Χρησιμοποίησε παγοκύστη τυλιγμένη σε πετσέτα για τον πόνο και το πρήξιμο.
• Χρησιμοποίησε θερμό επίθεμα ή θερμοφόρα τυλιγμένη σε πετσέτα για τη δυσκαμψία ή τους μυϊκούς σπασμούς.
• Δοκίμασε κατάλληλες ασκήσεις και διατάσεις. Αν ο πόνος χειροτερεύει, σταμάτησε την άσκηση και ζήτησε συμβουλή από τον γιατρό σου.
• Το περπάτημα, η κολύμβηση, η γιόγκα και το πιλάτες μπορεί να βοηθήσουν.

Πρόληψη: πώς προστατεύεσαι

Απλές διατάσεις για την πλάτη μπορεί να βοηθήσουν στην πρόληψη πόνων και ενοχλήσεων.

• Αν κάνεις διατάσεις και ο πόνος χειροτερεύει, σταμάτησε και συζήτησε με τον γιατρό σου.

Πότε χρειάζεσαι άμεσα βοήθεια

Πότε να δεις γιατρό σύντομα

• Ζήτησε επείγουσα ιατρική εκτίμηση αν ο πόνος είναι έντονος και ξεκίνησε ξαφνικά ή χειροτερεύει γρήγορα.
• Ζήτησε επείγουσα ιατρική εκτίμηση αν έχεις πυρετό, ρίγος ή αισθάνεσαι γενικά άρρωστος μαζί με τον πόνο.
• Επικοινώνησε με τον γιατρό σου αν ο πόνος δεν βελτιώνεται μετά από τρεις ημέρες ή εμφανίστηκε μετά από τραυματισμό ή πτώση.
• Δες τον γιατρό σου αν ο πόνος περιορίζει τις καθημερινές σου δραστηριότητες, σε ανησυχεί ή δυσκολεύεσαι να τον διαχειριστείς.
• Δες τον γιατρό σου αν χάνεις βάρος χωρίς να προσπαθείς ή παρατηρείς εξόγκωμα, πρήξιμο ή αλλαγή στο σχήμα της πλάτης.
• Δες τον γιατρό σου αν ο πόνος δεν υποχωρεί με την ανάπαυση, χειροτερεύει τη νύχτα ή επιδεινώνεται με βήχα, φτέρνισμα ή αφόδευση.
• Δες τον γιατρό σου αν έχεις μούδιασμα, μυρμήγκιασμα ή αδυναμία σε πόδι ή πέλμα, ή έντονο πόνο που δεν ανακουφίζεται με φάρμακα.
• Ζήτησε ιατρική εκτίμηση αν ο πόνος βρίσκεται ψηλά στην πλάτη, ανάμεσα στους ώμους, αντί για τη μέση.

Ποιος γιατρός: Ορθοπαιδικός, Φυσίατρος. Εφημερεύοντα νοσοκομεία σήμερα

Συχνές ερωτήσεις για την οσφυαλγία