Ινομυαλγία: συμπτώματα και θεραπεία

Τι είναι η ινομυαλγία

Η ινομυαλγία, που ονομάζεται και σύνδρομο ινομυαλγίας, είναι μια μακροχρόνια πάθηση με πόνο σε όλο το σώμα ή σε πολλές περιοχές του. Μπορεί να συνοδεύεται από έντονη κόπωση, δυσκολίες στον ύπνο και προβλήματα μνήμης ή συγκέντρωσης. Η ακριβής αιτία δεν είναι γνωστή. Οι έρευνες δείχνουν ότι ο εγκέφαλος και το νευρικό σύστημα επεξεργάζονται διαφορετικά τα μηνύματα του πόνου. Έτσι, μπορεί να υπάρχει μεγαλύτερη ευαισθησία στον πόνο ή πόνος ακόμη και με ένα ελαφρύ άγγιγμα.

Τα συμπτώματα διαφέρουν από άνθρωπο σε άνθρωπο και μπορεί να βελτιώνονται ή να επιδεινώνονται κατά περιόδους. Δεν υπάρχει μέχρι σήμερα οριστική ίαση, αλλά η κατάλληλη αντιμετώπιση μπορεί να μειώσει τις ενοχλήσεις και να βελτιώσει την ποιότητα ζωής σου. Συνήθως χρειάζεται συνδυασμός άσκησης, ψυχοθεραπείας και, σε ορισμένες περιπτώσεις, φαρμάκων. Δεν βοηθά η ίδια προσέγγιση όλους τους ανθρώπους, γι’ αυτό το πλάνο διαμορφώνεται μαζί με τον γιατρό σου, ανάλογα με τις ανάγκες και τις προτιμήσεις σου.

Πώς εξελίσσεται και αν θεραπεύεται

Η ινομυαλγία είναι χρόνια πάθηση χωρίς οριστική ίαση μέχρι σήμερα. Τα συμπτώματα μπορεί να παρουσιάζουν περιόδους βελτίωσης και επιδείνωσης και είναι απίθανο να εξαφανιστούν εντελώς. Ωστόσο, η εξατομικευμένη αντιμετώπιση μπορεί να μειώσει τον πόνο και άλλες ενοχλήσεις και να κάνει την καθημερινότητα ευκολότερη.

Συμπτώματα ινομυαλγίας

Το βασικό σύμπτωμα είναι ο διάχυτος πόνος. Οι υπόλοιπες ενοχλήσεις και η έντασή τους μπορεί να διαφέρουν σημαντικά από άνθρωπο σε άνθρωπο.

• Διάχυτος πόνος Μπορεί να μοιάζει με κάψιμο, βαθύ πόνο ή τσιμπήματα και να είναι εντονότερος στην πλάτη ή στον αυχένα.
• Ευαισθησία στο άγγιγμα Ακόμη και ένα πολύ ελαφρύ άγγιγμα μπορεί να πονά. Ο πόνος μετά από μικρό τραυματισμό μπορεί να διαρκεί περισσότερο από το αναμενόμενο.
• Δυσκαμψία Μπορεί να είναι εντονότερη το πρωί ή αφού μείνεις πολλή ώρα στην ίδια θέση.
• Κόπωση Κυμαίνεται από ήπια κούραση έως έντονη εξάντληση, που μπορεί να εμφανιστεί ξαφνικά.
• Προβλήματα ύπνου Μπορεί να δυσκολεύεσαι να αποκοιμηθείς ή να διατηρήσεις τον ύπνο σου και να ξυπνάς χωρίς να νιώθεις ξεκούραστος.
• Δυσκολίες συγκέντρωσης Μπορεί να επηρεάζονται η μνήμη, η μάθηση και η καθαρή σκέψη, κάτι που συχνά περιγράφεται ως «ομίχλη του νου».
• Πονοκέφαλοι Μπορεί να είναι ήπιοι ή να έχουν τη μορφή έντονης ημικρανίας.
• Πεπτικές ενοχλήσεις Μπορεί να συνυπάρχει σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου, με κοιλιακό πόνο, φούσκωμα, δυσκοιλιότητα ή διάρροια.
• Μούδιασμα και μυρμήγκιασμα Μπορεί να εμφανίζονται στα χέρια και στα πόδια.
• Ευαισθησία σε ερεθίσματα Μπορεί να υπάρχει αυξημένη ευαισθησία στο φως, στους ήχους, στις οσμές ή στη θερμοκρασία.
• Άγχος και πεσμένη διάθεση Μπορεί να νιώθεις ανησυχία ή απογοήτευση. Σε ορισμένες περιπτώσεις εμφανίζεται κατάθλιψη.
• Επώδυνη περίοδος Σε γυναίκες μπορεί να εμφανίζονται ασυνήθιστα έντονοι πόνοι περιόδου.

Ο πόνος είναι συχνά συνεχής, αλλά η έντασή του μεταβάλλεται. Το στρες, οι αλλαγές του καιρού και το επίπεδο σωματικής δραστηριότητας μπορεί να επηρεάζουν τα συμπτώματα.

Τα ίδια συμπτώματα μπορεί να έχουν και άλλες αιτίες. Αν σε ανησυχούν, συζήτησέ τα με τον γιατρό σου.

Αιτίες ινομυαλγίας και παράγοντες κινδύνου

Η ακριβής αιτία δεν είναι γνωστή και πιθανότατα συμμετέχουν πολλοί παράγοντες. Μια βασική εξήγηση είναι οι αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο το νευρικό σύστημα μεταδίδει και επεξεργάζεται τα μηνύματα του πόνου. Η κληρονομικότητα φαίνεται επίσης να παίζει ρόλο, χωρίς να είναι απαραίτητο να υπάρχει οικογενειακό ιστορικό. Σε ορισμένους ανθρώπους η έναρξη συνδέεται με σοβαρό τραυματισμό, λοίμωξη, μεγάλη χειρουργική επέμβαση ή έντονο ψυχικό τραύμα. Σε άλλους δεν εντοπίζεται κάποιο σαφές γεγονός που προηγήθηκε.

Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο

• Γυναικείο φύλο.
• Μέση ηλικία και μεγαλύτερη ηλικία.
• Μέλος της οικογένειας με ινομυαλγία.
• Ρευματοειδής αρθρίτιδα, οστεοαρθρίτιδα, αγκυλοποιητική σπονδυλίτιδα ή συστηματικός ερυθηματώδης λύκος.
• Κατάθλιψη ή άγχος.
• Χρόνιος πόνος στην πλάτη ή σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου.

Πώς γίνεται η διάγνωση

Δεν υπάρχει ειδική εξέταση που να επιβεβαιώνει την ινομυαλγία. Ο γιατρός σου θα πάρει το ιστορικό σου, θα σε ρωτήσει για τα συμπτώματα και την επίδρασή τους στην καθημερινότητά σου και θα σε εξετάσει. Μπορεί να ζητήσει εξετάσεις για να αποκλείσει άλλες αιτίες, δηλαδή να κάνει διαφορική διάγνωση. Η παρουσία άλλης πάθησης δεν αποκλείει να συνυπάρχει και ινομυαλγία.

• Λήψη ιατρικού ιστορικού και αξιολόγηση συμπτωμάτων.
• Κλινική εξέταση.
• Εξετάσεις αίματος και ούρων για έλεγχο άλλων παθήσεων.
• Ακτινογραφίες ή άλλες απεικονιστικές εξετάσεις, αν χρειάζονται.

Θεραπεία ινομυαλγίας

Η θεραπεία στοχεύει στη μείωση των συμπτωμάτων και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής, όχι στην οριστική ίαση. Συνήθως συνδυάζει άσκηση, ψυχοθεραπεία και φάρμακα. Μπορεί να χρειαστεί να δοκιμάσεις διαφορετικές προσεγγίσεις μαζί με τον γιατρό σου μέχρι να βρεθεί ένας συνδυασμός που σε βοηθά. Πριν συνταγογραφήσει φάρμακο, ο γιατρός σου θα συζητήσει μαζί σου τα οφέλη, τα μειονεκτήματα και την αγωγή που ήδη λαμβάνεις. Για συμπληρωματικές θεραπείες, συζήτησε πρώτα μαζί του, καθώς δεν έχει τεκμηριωθεί επαρκώς η αποτελεσματικότητα όλων των επιλογών.

• Προσαρμοσμένη άσκησηΗ τακτική άσκηση μπορεί να μειώσει τον πόνο και να βελτιώσει την ποιότητα ζωής. Το πρόγραμμα μπορεί να περιλαμβάνει αερόβια άσκηση, ενδυνάμωση ή συνδυασμό τους, ανάλογα με τις δυνατότητές σου.
• Γνωσιακή συμπεριφορική θεραπείαΣε βοηθά να αναπτύξεις τρόπους διαχείρισης του πόνου, του στρες και των αρνητικών σκέψεων, αλλάζοντας τον τρόπο σκέψης και συμπεριφοράς σου.
• Θεραπεία αποδοχής και δέσμευσηςΣε βοηθά να αποδέχεσαι όσα δεν ελέγχεις και να προχωράς σε αλλαγές που βελτιώνουν τη ζωή σου. Μπορεί να βοηθήσει στον πόνο, στον ύπνο και στη διαχείριση δύσκολων συναισθημάτων.
• Αντικαταθλιπτικά φάρμακαΜπορούν να χρησιμοποιηθούν για τον πόνο και να βοηθήσουν στον ύπνο και στη συναισθηματική υγεία. Αναφέρονται η αμιτριπτυλίνη, η σιταλοπράμη, η ντουλοξετίνη, η φλουοξετίνη, η παροξετίνη και η σερτραλίνη.
• ΒελονισμόςΜπορεί να μειώσει τον πόνο και να βελτιώσει την ποιότητα ζωής ορισμένων ανθρώπων με χρόνιο πόνο. Το όφελος έχει φανεί ότι διαρκεί έως 3 μήνες, ενώ η μακροπρόθεσμη αποτελεσματικότητα παραμένει άγνωστη.

Τη θεραπεία και τη δόση κάθε φαρμάκου τις ορίζει ο γιατρός σου. Μην ξεκινάς και μη σταματάς φάρμακα μόνος σου.

Τι μπορείς να κάνεις μόνος σου

• Αν δεν είσαι ήδη δραστήριος, ξεκίνα ήπια και αύξησε σταδιακά τη δραστηριότητα, με πρόγραμμα προσαρμοσμένο στις δυνατότητές σου.
• Ισορρόπησε τη δραστηριότητα με την ξεκούραση, καθώς η υπερβολική προσπάθεια μπορεί να επιδεινώσει τα συμπτώματα.
• Βρες χρόνο καθημερινά για χαλάρωση, όπως βαθιές αναπνοές ή διαλογισμό.
• Προσπάθησε να ξυπνάς την ίδια ώρα κάθε πρωί και να έχεις μια χαλαρωτική ρουτίνα πριν από τον ύπνο.
• Απόφυγε καφεΐνη, νικοτίνη και αλκοόλ πριν κοιμηθείς, καθώς και βαριά γεύματα αργά το βράδυ.
• Διατήρησε το υπνοδωμάτιο ήσυχο, σκοτεινό και σε άνετη θερμοκρασία και απόφυγε να ελέγχεις συνεχώς την ώρα τη νύχτα.
• Αν σε βοηθά, αναζήτησε ομάδα υποστήριξης για να μιλήσεις με ανθρώπους που ζουν με την ίδια πάθηση.

Επιπλοκές ινομυαλγίας

• Κατάθλιψη.

Πότε χρειάζεσαι άμεσα βοήθεια

Πότε να δεις γιατρό σύντομα

• Κλείσε ραντεβού αν πιστεύεις ότι τα συμπτώματά σου μπορεί να σχετίζονται με ινομυαλγία.
• Ζήτησε βοήθεια αν έχεις επίμονα πεσμένη διάθεση, νιώθεις απελπισία ή χάνεις το ενδιαφέρον σου για πράγματα που συνήθως απολαμβάνεις.

Ποιος γιατρός: Ρευματολόγος. Εφημερεύοντα νοσοκομεία σήμερα

Συχνές ερωτήσεις για την ινομυαλγία