Η συχνή επαφή με τη φύση μπορεί να συμβάλει στην καλύτερη ψυχική υγεία, ιδίως όταν συνοδεύεται από σωματική δραστηριότητα, σύμφωνα με καναδική μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Journal of Physical Activity and Health.
Το πράσινο στη γειτονιά δεν αρκεί από μόνο του: όσοι συμμετέχοντες δήλωσαν ότι έρχονται συχνά σε επαφή με τη φύση τόσο στην καθημερινότητά τους όσο και την ώρα της άσκησης εμφάνισαν σημαντικά καλύτερη ψυχική υγεία.
Η φύση και η άσκηση φαίνεται να ενισχύουν η μία την άλλη: τα φυσικά περιβάλλοντα μπορούν να κινητοποιούν τους ανθρώπους να ασκούνται, ενώ η σωματική δραστηριότητα συνδέεται με οφέλη στη διάθεση και την ευημερία.
Μπορεί μια «πράσινη» γειτονιά από μόνη της να βελτιώσει την ψυχική υγεία; Όχι κατ’ ανάγκη. Μεγαλύτερη σημασία έχει η συχνή επαφή με τη φύση σε διάφορες περιστάσεις, και κυρίως όταν αυτή συνδυάζεται με σωματική δραστηριότητα. Αυτό είναι το κεντρικό εύρημα καναδικής μελέτης που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Journal of Physical Activity and Health.
Σύμφωνα με έρευνες, από το 2011 έως το 2018 αυξήθηκαν αισθητά οι διαταραχές διάθεσης και άγχους στους νέους ηλικίας 19-24 ετών. Η εικόνα επιδεινώθηκε περαιτέρω στη διάρκεια της πανδημίας. Ειδικότερα, το ποσοστό των νέων 15-29 ετών που δήλωναν «πολύ ικανοποιημένοι» από τη ζωή τους μειώθηκε από 72% το 2018 σε μόλις 26% τον Ιούνιο του 2020.
Η φύση και η ψυχική υγεία
Συνήθως, οι μελέτες για τη φύση και την υγεία εξετάζουν την έκταση της βλάστησης σε μια γειτονιά ή την απόσταση από το πλησιέστερο πάρκο. Σε αυτή την έρευνα, αντίθετα, οι συμμετέχοντες απάντησαν για το πόσο αντιλαμβάνονται τη φύση στο περιβάλλον τους, με ιδιαίτερη έμφαση στις στιγμές της σωματικής άσκησης.
Στόχος των ερευνητών ήταν να ελέγξουν αν οι άνθρωποι παρατηρούν τα δέντρα και το πράσινο γύρω τους τόσο στην καθημερινότητά τους όσο και όταν γυμνάζονται. Οι 357 συμμετέχοντες, με μέση ηλικία 21,9 ετών, βαθμολόγησαν από το 1 έως το 5 πόσο συχνά βίωναν φυσικά περιβάλλοντα στην καθημερινή τους ζωή και κατά τη σωματική δραστηριότητα.
Πώς μετρήθηκε η επαφή με τη φύση
Η επαφή με τη φύση σε μία μόνο περίσταση δεν φαίνεται να αρκεί. Η καλύτερη εικόνα για την ψυχική υγεία καταγράφηκε όταν οι συμμετέχοντες αντιλαμβάνονταν συχνά τη φύση τόσο στην καθημερινότητά τους όσο και κατά την άσκηση. Στην έρευνα, το 35% δήλωσε χαμηλή έκθεση και στα δύο πλαίσια, ενώ το 25% ανέφερε υψηλή έκθεση και στα δύο. Η δεύτερη ομάδα συγκέντρωσε στην κλίμακα ψυχικής υγείας βαθμολογία υψηλότερη κατά 7,4 μονάδες σε σχέση με την πρώτη.
Αρχικά, η υψηλή έκθεση στη φύση σε ένα μόνο πλαίσιο φάνηκε επίσης να συνδέεται με οφέλη. Όταν όμως οι ερευνητές έλαβαν υπόψη την αρχική ψυχική υγεία των συμμετεχόντων, στατιστικά σημαντικό πλεονέκτημα διατηρήθηκε μόνο στην ομάδα με υψηλή έκθεση και στις δύο περιστάσεις.
Η αμφίδρομη σύνδεση φύσης και άσκησης
Φύση και άσκηση συνδέονται προς δύο κατευθύνσεις. Η παραμονή σε φυσικό περιβάλλον ενδέχεται να παρακινεί τους ανθρώπους να κινηθούν περισσότερο, ενώ η άσκηση μπορεί να αυξήσει την προθυμία τους να αναζητούν και να προσέχουν στοιχεία της φύσης γύρω τους. Η σωματική δραστηριότητα σε χώρους που γίνονται αντιληπτοί ως «φυσικοί» συνδέεται με ιδιαίτερα οφέλη για την ψυχική υγεία.
Όταν βρισκόμαστε σε φυσικούς χώρους, η προσοχή μπορεί να στραφεί προς το περιβάλλον, όπως στο κελάηδημα των πουλιών ή στο θρόισμα των φύλλων, και όχι προς εσωτερικές αισθήσεις, όπως η κόπωση. Οι ερευνητές σημειώνουν ότι αυτή η αλλαγή εστίασης ίσως εξηγεί εν μέρει τα οφέλη που εντόπισαν.
Τι δείχνουν συνολικά τα ευρήματα
- Καναδική μελέτη συνδέει τη συχνή επαφή με τη φύση και τη σωματική δραστηριότητα με καλύτερη ψυχική υγεία.
- Το πράσινο στην περιοχή κατοικίας δεν αρκεί από μόνο του· η αντίληψη της φύσης έχει καθοριστική σημασία για την ψυχική ευημερία.
- Καλύτερη ψυχική υγεία εμφάνισαν οι συμμετέχοντες που είχαν συχνή επαφή με τη φύση τόσο στην καθημερινή ζωή όσο και όταν ασκούνταν.
- Η σύνδεση φύσης και άσκησης είναι αμφίδρομη, καθώς η σωματική δραστηριότητα μπορεί να ενθαρρύνει την παρατήρηση του φυσικού περιβάλλοντος.
- Η άσκηση σε φυσικούς χώρους ενδέχεται να μετατοπίζει την προσοχή από την κόπωση και να προσφέρει οφέλη στη διάθεση.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/psychologia/esy-prosexes-ta-mageytika-dentra-gyro-soy/19009
