Το κείμενο παρουσιάζει πώς εξελίσσεται ο εγκέφαλος ενός παιδιού στην αρχή της ζωής του, με έμφαση στις εγκεφαλικές συνδέσεις και στον ρόλο της γενετικής.
Οι ειδικοί του Cedars-Sinai υπογραμμίζουν πόσο σημαντική είναι η κοινωνική και συναισθηματική ανάπτυξη από νωρίς, ενώ επισημαίνουν και τις επιπτώσεις της υπερβολικής χρήσης οθονών.
Σε ένα μεγάλο ερευνητικό πρόγραμμα, το οποίο περιλαμβάνει περισσότερα από 7.000 παιδιά, οι επιστήμονες εξετάζουν την επίδραση της γενετικής και των εξωτερικών συνθηκών στην ανάπτυξη του εγκεφάλου. Στόχος είναι να διευκολυνθούν οι έγκαιρες παρεμβάσεις και να ενισχυθούν η ετοιμότητα των παιδιών για την εκπαίδευση και η ποιότητα της ζωής τους.
Οι ειδικοί του Cedars-Sinai εργάζονται για να διασαφηνίσουν με ποιον τρόπο η γενετική και οι συνδέσεις ανάμεσα στις περιοχές του εγκεφάλου διαμορφώνουν την ανάπτυξη των παιδιών.
«Θέλουμε να χρησιμοποιήσουμε την προηγμένη απεικόνιση ως εργαλείο για να εντοπίσουμε τις αποκλίσεις όσο το δυνατόν νωρίτερα, ώστε να μπορούμε, ελπίζουμε, να τις επαναφέρουμε στη φυσιολογική τροχιά», δήλωσε ο Wei Gao, επικεφαλής του Τμήματος Νευροαπεικονιστικής Έρευνας στο Cedars-Sinai και καθηγητής βιοϊατρικών επιστημών.
Όπως εξήγησε, στον εγκέφαλο του βρέφους ωριμάζουν αρχικά οι περιοχές που είναι υπεύθυνες για την κίνηση και τις αισθήσεις. Λίγο αργότερα αναπτύσσονται οι κοινωνικές και συναισθηματικές δεξιότητες.
«Το πρώτο έτος είναι εκείνο όπου πρέπει να δώσετε πολύ ιδιαίτερη προσοχή στην κοινωνική-συναισθηματική ανάπτυξη του μωρού», είπε ο Gao σε δελτίο Τύπου. «Θέλετε να παρέχετε υποστήριξη με ευαισθησία στο μωρό, ώστε να αναπτύξει ένα ασφαλές δέσιμο μαζί σας. Αυτό έχει μακροπρόθεσμο αντίκτυπο στα μετέπειτα επιτεύγματά του και στην ποιότητα ζωής του», πρόσθεσε.
Ο Gao και η ομάδα του κατάρτισαν έναν από τους πρώτους λεπτομερείς χάρτες των συνδέσεων ανάμεσα στις περιοχές του εγκεφάλου κατά την πρώιμη παιδική ηλικία. Στο πλαίσιο νέας μελέτης, παρακολουθούν πάνω από 7.000 παιδιά από τη γέννησή τους μέχρι να γίνουν 10 ετών.
Οι επιστήμονες συνδυάζουν εγκεφαλικές σαρώσεις με δεδομένα για το περιβάλλον και τη γενετική κάθε παιδιού, προκειμένου να εξετάσουν πώς η υγεία της μητέρας, η οικογενειακή ζωή και η έκθεση σε ουσίες πριν από τη γέννηση ενδέχεται να επηρεάζουν την ανάπτυξη του εγκεφάλου.
Στη μελέτη της επίδρασης που έχουν οι εξωτερικοί παράγοντες στην ανάπτυξη του εγκεφάλου συμμετέχει με τον Gao η Dr. Jane Tavyev Asher, διευθύντρια Παιδονευρολογίας στο Cedars-Sinai Guerin Children’s.
Κατά την ίδια, η παραμονή μπροστά σε οθόνη στα πρώτα χρόνια της ζωής μπορεί να έχει δυσμενή επίδραση στη μάθηση.
«Ο εγκέφαλος αναπτύσσει τα πρότυπα επικοινωνίας του σε αυτά τα πρώτα χρόνια της ζωής, οπότε εκπαιδεύετε τον εγκέφαλο ακριβώς σε αυτό που χρειάζεται για το μέλλον του», δήλωσε η Tavyev Asher σε δελτίο Τύπου. «Αν εκθέτετε αυτόν τον εγκέφαλο σε μια οθόνη, αυτός ο εγκέφαλος νομίζει ότι πρέπει να είναι σε θέση να δίνει προσοχή σε αυτές τις ταχέως μεταβαλλόμενες εικόνες, αλλά όχι στα πιο αργά πράγματα του πραγματικού κόσμου».
Πρόσθεσε ότι η εκτεταμένη χρήση οθόνης σε μικρή ηλικία ενδέχεται να επηρεάσει την κατοπινή ικανότητα των παιδιών να μάθουν ανάγνωση και γραφή.
Ο Dr. David Rowitch, αναπληρωτής διευθυντής Έρευνας στο Cedars-Sinai Guerin Children’s, εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο τα γονίδια ενός βρέφους ενδέχεται να επηρεάσουν την ανάπτυξη του εγκεφάλου του.
«Σχεδόν το 80% των μωρών με μια γενετική πάθηση παρουσιάζουν μια νευρολογική εκδήλωση», δήλωσε ο Rowitch σε δελτίο Τύπου.
«Για παράδειγμα, αυτό θα μπορούσε να είναι αδυναμία των μυών, επιληπτικές κρίσεις ή μια δομική ανωμαλία του εγκεφάλου που εντοπίζουμε με μαγνητική τομογραφία», συνέχισε. «Είναι σημαντικό να κατανοήσουμε και να καταγράψουμε αυτές τις καταστάσεις για να διασφαλίσουμε τη σωστή διάγνωση και θεραπεία».
Πλέον, οι γενετικές εξετάσεις μπορούν να αναλύσουν ολόκληρο το DNA του βρέφους, δηλαδή περίπου 3 δισεκατομμύρια ζεύγη βάσεων, δίνοντας πληροφορίες για τη σωματική και την ψυχική υγεία.
Ο Rowitch ανέφερε πως η συνεκτίμηση των γενετικών ευρημάτων και της εγκεφαλικής απεικόνισης μπορεί να βοηθήσει τους γιατρούς να αναγνωρίσουν ενδείξεις προβλημάτων και να προσφέρουν ακόμη καλύτερη φροντίδα.
«Θέλουμε να είμαστε σε θέση να προβλέψουμε μελλοντικά προβλήματα υγείας ή νευροαναπτυξιακά προβλήματα», δήλωσε. «Όσο νωρίτερα εντοπίσουμε τις μεταβολές, τόσο νωρίτερα μπορούμε να παρέμβουμε για να βελτιώσουμε την αναπτυξιακή πορεία του παιδιού».
Ανάμεσα στους στόχους μπορεί να είναι η προετοιμασία των παιδιών για το σχολείο, καθώς και η υποστήριξη της μάθησης και της ανάπτυξής τους σε βάθος χρόνου.
«Αν καταλάβουμε πώς η γενετική επηρεάζει τη σχολική ετοιμότητα, αυτό θα ανοίξει ένα άλλο σύνολο ερωτημάτων», ανέφερε ο Rowitch. «Πώς μπορούμε να κάνουμε ένα παιδί έτοιμο για το σχολείο, το οποίο διαφορετικά θα μπορούσε να ανήκει σε μια κατηγορία υψηλού κινδύνου;». Αν μπορέσουμε να συνδυάσουμε τη γενετική, τη χαρτογράφηση του εγκεφάλου και τη γνωστική αξιολόγηση, μπορούμε να δημιουργήσουμε παρεμβάσεις που μπορούν να βοηθήσουν κάθε παιδί να αξιοποιήσει τις δυνατότητές του».
Φωτογραφία: iStock
Συνοπτικά
- Στα πρώτα χρόνια της ζωής, η ανάπτυξη του εγκεφάλου επηρεάζεται τόσο από τις εγκεφαλικές συνδέσεις όσο και από γενετικούς παράγοντες.
- Η πρώιμη κοινωνική και συναισθηματική ανάπτυξη έχει καθοριστική σημασία, ενώ η υπερβολική χρήση οθονών μπορεί να επιφέρει αρνητικές συνέπειες.
- Στο Cedars-Sinai, ερευνητές παρακολουθούν 7.000 παιδιά, με στόχο να διερευνήσουν πώς εξωτερικοί παράγοντες επηρεάζουν την ανάπτυξη του εγκεφάλου.
- Αρχικά αναπτύσσονται οι περιοχές του εγκεφάλου που αφορούν την κίνηση και τις αισθήσεις· στη συνέχεια ακολουθούν εκείνες που σχετίζονται με τις κοινωνικές δεξιότητες.
- Ο συνδυασμός γενετικής ανάλυσης και απεικόνισης του εγκεφάλου ενδέχεται να αποκαλύψει έγκαιρα προβλήματα και να διευκολύνει παρεμβάσεις για καλύτερη ανάπτυξη.
- Η διερεύνηση της σύνδεσης ανάμεσα στη γενετική και την ετοιμότητα για το σχολείο μπορεί να συμβάλει σε στοχευμένη υποστήριξη παιδιών που διατρέχουν υψηλό κίνδυνο.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/paidi-goneis/pos-diamorfonetai-o-egkefalos-enos-paidioy-sta-krisima-prota-chronia/11796
