Το άρθρο εξετάζει τι σημαίνει να είναι κάποιος «relationship material» και τονίζει πως η επιτυχία μιας σχέσης εξαρτάται όχι μόνο από την επιλογή του σωστού συντρόφου, αλλά κυρίως από την ετοιμότητα για δέσμευση.
Προτείνει τρία βασικά ερωτήματα αυτοαξιολόγησης: αν διαθέτετε ασφαλές στυλ προσκόλλησης, αν υπάρχει πραγματική αγάπη στη σχέση και αν βρίσκεστε στην κατάλληλη φάση της ζωής σας.
Η αυτογνωσία και η επιλογή της κατάλληλης χρονικής στιγμής για δέσμευση έχουν σημαντικό ρόλο. Η κατανόηση των παραγόντων αυτών μπορεί να συμβάλει στην ανάπτυξη υγιών σχέσεων με διάρκεια.
Πολλοί θεωρούν ότι για να πετύχει μια σχέση αρκεί να βρεθεί το «κατάλληλο ταίρι». Στην πραγματικότητα, όμως, πολλές σχέσεις αποτυγχάνουν επειδή ξεκινούν όταν δεν είμαστε απολύτως έτοιμοι, και όχι εξαιτίας μιας λανθασμένης επιλογής συντρόφου.
Γι’ αυτό, προτού προχωρήσετε σε δέσμευση, μπορείτε να θέσετε στον εαυτό σας τρία απλά ερωτήματα:
Διαθέτετε ασφαλές στυλ προσκόλλησης;
Ο τρόπος με τον οποίο συνδεόμαστε με τους άλλους στην ενήλικη ζωή έχει τις ρίζες του σε εμπειρίες πριν ακόμη αρχίσουμε να μιλάμε, σύμφωνα με τη θεωρία της προσκόλλησης. Η προσκόλληση περιγράφει τη στάση μας απέναντι στην οικειότητα και την εμπιστοσύνη, όπως αυτή διαμορφώθηκε από τους πρώτους φροντιστές μας.
Η σταθερή ανταπόκριση των φροντιστών διδάσκει στα παιδιά ότι οι άλλοι είναι αξιόπιστοι και οι σχέσεις προσφέρουν ασφάλεια. Αντίθετα, όταν η φροντίδα είναι απρόβλεπτη, λείπει ή προκαλεί φόβο, διαμορφώνονται διαφορετικές προσδοκίες.
Συνήθως, η προσκόλληση έχει δύο πλευρές: το άγχος προσκόλλησης, δηλαδή τον φόβο ότι θα μας εγκαταλείψουν, και την αποφυγή, δηλαδή τη δυσκολία με την εγγύτητα. Οι διαστάσεις αυτές συνδέονται με τέσσερα στυλ:
- Ασφαλές
- Αγχώδες
- Αποφυγής/απόρριψης
- Αποδιοργανωμένο
Τα στυλ προσκόλλησης μπορούν να μεταβληθούν, καθώς αποκτώνται και δεν είναι σταθερά για πάντα. Ενδέχεται, μάλιστα, να λειτουργούν ως «αυτοεκπληρούμενη προφητεία»: αντιδρούμε με τρόπους που οδηγούν τους άλλους σε συμπεριφορές οι οποίες ενισχύουν όσα ήδη περιμένουμε.
Για να αξιολογήσετε τον τρόπο με τον οποίο σχετίζεστε, αναρωτηθείτε:
- Λέω ξεκάθαρα τι χρειάζομαι ή περιμένω από τους άλλους να το καταλάβουν μόνοι τους;
- Με πιάνει πανικός όταν η επικοινωνία αραιώνει;
- Κρατώ αποστάσεις όταν κάποιος έρχεται πιο κοντά συναισθηματικά;
- Οι σχέσεις με κάνουν να νιώθω γαλήνη ή με αποσταθεροποιούν;
Υπάρχει αληθινή αγάπη στη σχέση;
Οι ψυχολόγοι περιγράφουν δύο διαφορετικές μορφές αγάπης:
- Παθιασμένη αγάπη: χαρακτηρίζεται από ένταση, ευφορία, συνεχή ενασχόληση με τον άλλον και έντονες συναισθηματικές μεταπτώσεις. Είναι συναρπαστική, αλλά δεν διαρκεί με βιώσιμο τρόπο.
- Συντροφική αγάπη: στηρίζεται στη σταθερότητα, στις κοινές αξίες, στην ασφάλεια και τη φιλία, καθώς και στη διαρκή στοργή και στην ικανότητα να επανορθώνουμε μετά από συγκρούσεις. Αποτελεί βάση για σχέσεις με μακρά διάρκεια.
Καθώς περνά ο καιρός, πολλοί άνθρωποι δίνουν μεγαλύτερη αξία στη συντροφική αγάπη. Αυτό δεν συνεπάγεται ότι ο ρομαντισμός μειώνεται, αλλά ότι δίνεται έμφαση σε μια σχέση με προοπτική. Για να καταλάβετε ποια σύνδεση σας ταιριάζει, χρειάζεται να γνωρίζετε καλύτερα τον εαυτό σας.
Είστε στην κατάλληλη περίοδο της ζωής σας;
Δεν ευθύνονται πάντα η προσκόλληση ή τα τραύματα· κάποιες φορές καθοριστικό είναι το timing. Στην εφηβεία και στα πρώτα χρόνια της ενήλικης ζωής, η προτεραιότητα είναι συχνά η διαμόρφωση της ταυτότητας. Στο επίκεντρο βρίσκονται ερωτήματα όπως «Ποιος είμαι;» και «Τι θέλω από τη ζωή;».
Οι σοβαρές σχέσεις προϋποθέτουν κοινές επιλογές και αμοιβαία συμφωνία στις προτεραιότητες. Όταν κάποιος βρίσκεται ακόμη σε φάση «χτισίματος», η δέσμευση μπορεί, χωρίς πρόθεση, να εμποδίσει την ανάπτυξή του. Σε αυτό το στάδιο, τα ραντεβού έχουν αξία, επειδή βοηθούν να ανακαλύψουμε τι προτιμάμε, ποια είναι τα όριά μας και πόσο συμβατοί είμαστε.
Με λίγα λόγια
- Το «relationship material» αφορά περισσότερο την ετοιμότητα για δέσμευση παρά την απλή επιλογή του συντρόφου.
- Τρία ερωτήματα αυτοαξιολόγησης είναι αν έχουμε ασφαλές στυλ προσκόλλησης, αν η σχέση βασίζεται σε πραγματική αγάπη και αν βρισκόμαστε στο κατάλληλο στάδιο ζωής.
- Η θεωρία της προσκόλλησης διαμορφώνει τον τρόπο με τον οποίο συνδεόμαστε με τους άλλους. Τα τέσσερα βασικά στυλ της δεν είναι αμετάβλητα και μπορούν να διαφοροποιηθούν με τον χρόνο.
- Οι ψυχολόγοι ξεχωρίζουν την παθιασμένη από τη συντροφική αγάπη· η δεύτερη λειτουργεί ως βάση για μακροχρόνιες σχέσεις.
- Σημαντικό είναι και το κατάλληλο timing, καθώς οι σοβαρές σχέσεις απαιτούν κοινές αποφάσεις και συντονισμό στις προτεραιότητες.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/psychologia/esy-eisai-relationship-material/22140
