Με λίγα λόγια
- Η υψηλή χοληστερόλη μπορεί να συνδέεται με προβλήματα υγείας, αλλά η διαχείρισή της είναι δυνατή με αλλαγές στον τρόπο ζωής, διατροφικές προσαρμογές και φαρμακευτική αγωγή.
- Οι τροφές με χαμηλή περιεκτικότητα σε χοληστερόλη έχουν συνήθως και λιγότερα κορεσμένα λιπαρά. Τα φυτικά τρόφιμα και οι άπαχες πρωτεΐνες αποτελούν καλές επιλογές.
- Ιδέες για μεσημεριανό που μπορεί να βοηθήσουν στη διαχείριση της χοληστερόλης είναι τα wraps με σαλάτα, η φακόσουπα, οι σαλάτες με ντρέσινγκ χαμηλών λιπαρών και οι φρουτοσαλάτες.
Η χοληστερόλη επιτελεί σημαντικές λειτουργίες στον οργανισμό: συμμετέχει στην παραγωγή στεροειδών και φυλετικών ορμονών, στη σύνθεση της βιταμίνης D και στη δημιουργία χολικών αλάτων, τα οποία βοηθούν στην απορρόφηση των λιποδιαλυτών βιταμινών.
Ωστόσο, τα υψηλά επίπεδα χοληστερόλης στο αίμα μπορεί να συνδέονται με προβλήματα υγείας, όπως η υψηλή αρτηριακή πίεση και η αθηροσκλήρωση. Αλλαγές στον τρόπο ζωής, όπως η μείωση των κορεσμένων λιπαρών στη διατροφή, μπορούν να συμβάλουν στη μείωση της χοληστερόλης ή στη διατήρησή της σε μέτρια επίπεδα.
Ακολουθούν τροφές και ιδέες για γεύματα που μπορεί να βοηθήσουν στη μείωση της χοληστερόλης, καθώς και πληροφορίες για παράγοντες που συμβάλλουν στην αύξησή της.
Τροφές που μπορούν να βοηθήσουν στη διαχείριση της χοληστερόλης
Οι τροφές με χαμηλή περιεκτικότητα σε χοληστερόλη συνήθως έχουν και λιγότερα κορεσμένα λιπαρά. Έτσι, τα φυτικά τρόφιμα και οι πρωτεΐνες με χαμηλά λιπαρά αποτελούν καλές επιλογές.
Τα επεξεργασμένα τρόφιμα μπορεί επίσης να περιέχουν κορεσμένα λιπαρά. Ελέγχετε την ετικέτα διατροφικής αξίας για την περιεκτικότητα σε κορεσμένα λιπαρά και τη λίστα συστατικών για υδρογονωμένα έλαια, που υποδηλώνουν την παρουσία τρανς λιπαρών.
Ομάδες τροφίμων που μπορεί να ωφελήσουν τα επίπεδα χοληστερόλης περιλαμβάνουν:
Όσπρια
- μαύρα φασόλια
- κόκκινα φασόλια
- ρεβίθια
- λευκά φασόλια
- φασόλια πίντο
- κουκιά
- φακές, κόκκινες, μαύρες και πράσινες
Φρούτα
- μήλα
- μπανάνες
- φράουλες
- μύρτιλα
- σμέουρα
- πορτοκάλια
- καρπούζι
- πεπόνι κανταλούπε
- μάνγκο
- ανανάς
Λαχανικά
- σπανάκι
- λαχανίδα
- μελιτζάνα
- μπάμιες
- γλυκοπατάτα
- πατάτα
- καρότα
- μπρόκολο
- λαχανάκια Βρυξελλών
- λάχανο
Ξηροί καρποί
- κάσιους
- αμύγδαλα
- καρύδια
- πεκάν
- φουντούκια
- φιστίκια Αιγίνης
- μακαντάμια
- κουκουνάρια
Δημητριακά ολικής άλεσης και ζυμαρικά
- βρώμη και κουάκερ
- ψωμί ολικής άλεσης
- κράκερ ολικής άλεσης
- ζυμαρικά, ιδιαίτερα ολικής άλεσης ή από φακές
- δημητριακά πρωινού, ιδιαίτερα ολικής άλεσης ή με πίτουρο
- προϊόντα με πίτουρο
- καστανό ρύζι
Σόγια
- σόγια
- τόφου
- ρόφημα σόγιας
- τέμπε
- μίσο
Λιπαρά ψάρια και άπαχο κρέας
- σολομός
- τόνος
- ιππόγλωσσος
- μαχί-μαχί
- κιτρινόπτερος τόνος
- κοτόπουλο
- γαλοπούλα
- άπαχα κομμάτια μοσχαρίσιου κρέατος
Άλλες επιλογές
- κρεμμύδια
- μανιτάρια
- σκόρδο
- τζίντζερ
- μέλι
- μουστάρδα
- κέτσαπ
- σπόροι τσία
Ιδέες για μεσημεριανό
Οι παρακάτω ιδέες για γεύματα μπορούν να συμβάλουν στη διαχείριση της χοληστερόλης.
Wrap με φράουλες, μύρτιλα και σπανάκι
Αυτό το ελαφρύ wrap συνδυάζει φρέσκα φρούτα με σπανάκι, μέσα σε τορτίγια ολικής άλεσης. Δεν απαιτεί μαγείρεμα και αποτελεί γρήγορη επιλογή για το μεσημεριανό.
Για να περιορίσετε τα κορεσμένα λιπαρά, μπορείτε να επιλέξετε μοτσαρέλα χαμηλών λιπαρών. Οι διατροφικές οδηγίες συνήθως προτείνουν γαλακτοκομικά χαμηλών λιπαρών για τη διαχείριση της χοληστερόλης.
Τα στοιχεία, ωστόσο, δεν είναι ξεκάθαρα: ορισμένες νεότερες μελέτες υποδεικνύουν ότι τα κορεσμένα λιπαρά των πλήρων γαλακτοκομικών μπορεί να μην έχουν την ίδια επίδραση στη χοληστερόλη με εκείνα του κόκκινου και του επεξεργασμένου κρέατος.
Μεξικανική φακόσουπα
Η σούπα αυτή είναι γευστική και πλούσια σε θρεπτικά συστατικά, ενώ αποτελεί κατάλληλη επιλογή και για vegans. Μπορείτε να μαγειρέψετε μεγαλύτερη ποσότητα και να ζεστάνετε μικρότερες μερίδες για ένα γρήγορο γεύμα.
Σαλάτα με γαρίδες και πικάντικη βινεγκρέτ
Μια γευστική και δροσιστική σαλάτα, που προσφέρει επίσης αρκετές φυτικές ίνες. Για χορτοφαγική ή vegan εκδοχή, μπορείτε να αφαιρέσετε τις γαρίδες ή να τις αντικαταστήσετε με φυτικό προϊόν.
Οι γαρίδες έχουν υψηλή περιεκτικότητα σε χοληστερόλη. Επειδή, όμως, έχουν λίγα κορεσμένα λιπαρά, μπορεί να έχουν ευεργετική επίδραση στα επίπεδα χοληστερόλης.
Wrap με μαύρα φασόλια και αβοκάντο
Αυτό το wrap έχει λίγα κορεσμένα λιπαρά και αρκετές φυτικές ίνες. Ετοιμάζεται εύκολα, ενώ μπορείτε να το φτιάξετε από πριν και να το ζεστάνετε όταν χρειαστεί.
Τα φασόλια αποτελούν καλή πηγή φυτικών ινών, ιδιαίτερα διαλυτών, οι οποίες μπορεί να βοηθήσουν στη μείωση της χοληστερόλης.
Tacos με σαλάτα σολομού και αβοκάντο
Για ένα γεύμα με αρκετή πρωτεΐνη, τα tacos με σαλάτα σολομού και αβοκάντο είναι μια επιλογή. Ετοιμάζονται σε μόλις 10 λεπτά και προσφέρουν ένα γρήγορο, θρεπτικό μεσημεριανό.
Η μεσογειακή διατροφή
Έρευνες συσχετίζουν τη μεσογειακή διατροφή με υψηλότερα επίπεδα λιποπρωτεΐνης υψηλής πυκνότητας (HDL), της λεγόμενης «καλής» χοληστερόλης, και χαμηλότερα επίπεδα ολικής χοληστερόλης και λιποπρωτεΐνης χαμηλής πυκνότητας (LDL), της λεγόμενης «κακής» χοληστερόλης.
Η πυραμίδα της μεσογειακής διατροφής προτείνει τρόφιμα σε διαφορετικές ποσότητες και συχνότητες:
- γαλακτοκομικά, ξηροί καρποί, σπόροι και όσπρια καθημερινά
- φρούτα, λαχανικά, υγιεινά λιπαρά όπως το ελαιόλαδο και δημητριακά ολικής άλεσης σε κάθε κύριο γεύμα
- τουλάχιστον δύο μερίδες ψαριού ή θαλασσινών την εβδομάδα
- δύο μερίδες λευκού κρέατος και δύο έως τέσσερις μερίδες αυγών την εβδομάδα
- περιορισμός του κόκκινου κρέατος σε έως δύο μερίδες την εβδομάδα και των γλυκών σε έως τρεις μερίδες την εβδομάδα
Τι προκαλεί υψηλή χοληστερόλη
Γενετικοί παράγοντες μπορεί να οδηγήσουν σε υψηλά επίπεδα χοληστερόλης στο αίμα. Ορισμένοι άνθρωποι παράγουν υπερβολική ποσότητα χοληστερόλης, ιδιαίτερα LDL, με αποτέλεσμα τα επίπεδά της στο αίμα να είναι υψηλά. Η κατάσταση αυτή ονομάζεται γενετική ή οικογενής υπερχοληστερολαιμία.
Παθήσεις όπως ο διαβήτης και η υπέρταση μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο υψηλής χοληστερόλης.
Ορισμένες συνήθειες επηρεάζουν επίσης τα επίπεδά της. Για παράδειγμα, η κατανάλωση τροφών με πολλά κορεσμένα και τρανς λιπαρά μπορεί να αυξήσει τη χοληστερόλη στο αίμα. Τέτοια λιπαρά μπορεί να περιέχουν:
- κόκκινο κρέας
- γαλακτοκομικά πλήρη σε λιπαρά
- επεξεργασμένα και υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα, όπως:
- μπισκότα
- κράκερ
- επιδόρπια
- αρτοσκευάσματα
- τηγανητά τρόφιμα
Το κάπνισμα και η έλλειψη σωματικής δραστηριότητας είναι επίσης παράγοντες του τρόπου ζωής που μπορεί να συμβάλουν στην υψηλή χοληστερόλη.
Άλλοι τρόποι μείωσης της χοληστερόλης
Όσοι θέλουν να μειώσουν τη χοληστερόλη στο αίμα μπορούν να δοκιμάσουν τις παρακάτω αλλαγές:
- τακτική άσκηση
- αποφυγή του καπνού
- διατήρηση ή επίτευξη μέτριου σωματικού βάρους
- περιορισμός ή αποφυγή του αλκοόλ
- περιορισμός ή αποφυγή των παρακάτω τροφών:
- λιπαρό κρέας, λουκάνικα και πίτες με κρέας
- γκι, λαρδί και βούτυρο
- σκληρά τυριά
- κρέμα γάλακτος
- μπισκότα και κέικ
- λάδι καρύδας και φοινικέλαιο
Όσοι έχουν οικογενειακό ιστορικό υψηλής χοληστερόλης μπορούν να μιλήσουν με τον γιατρό τους για να καταρτίσουν ένα σχέδιο μείωσης του κινδύνου.
Συνοψίζοντας
Η χοληστερόλη είναι μια φυσική ουσία στον οργανισμό με πολλές σημαντικές λειτουργίες. Ωστόσο, τα υψηλά επίπεδά της στο αίμα μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο καρδιαγγειακής νόσου.
Υπάρχουν διάφορες στρατηγικές που μπορεί να βοηθήσουν στη μείωση ή στη διατήρηση των επιπέδων χοληστερόλης, μεταξύ των οποίων και οι διατροφικές αλλαγές. Μπορείτε να εντάξετε περισσότερα φρούτα, λαχανικά, δημητριακά ολικής άλεσης και ακόρεστα λιπαρά που θεωρούνται υγιεινά για την καρδιά, όπως εκείνα που περιέχουν οι ξηροί καρποί, οι σπόροι, το ελαιόλαδο και τα ψάρια. Παράλληλα, μπορείτε να περιορίσετε τις τροφές με κορεσμένα και τρανς λιπαρά.
Για αποφάσεις σχετικά με τη διατροφή, τη θεραπεία ή τη διαχείριση της χοληστερόλης, συμβουλευτείτε τον γιατρό σας.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/diatrofi/cholisteroli-idees-gia-mesimeriano-kai-trofes-poy-voithoyn-sti-diacheirisi-tis/30533



