Όταν ο πόνος στην κοιλιά και το φούσκωμα επιστρέφουν ξανά και ξανά, αναζητούμε συχνά τα συμπτώματα ευερέθιστου εντέρου. Το συνηθισμένο μοτίβο, όμως, περιλαμβάνει επαναλαμβανόμενο πόνο ή ενόχληση μαζί με αλλαγές στις κενώσεις και η αναγνώρισή του δεν αρκεί για να βάλουμε μόνοι μας διάγνωση.
Παρόμοια ενοχλήματα εμφανίζονται και σε άλλες παθήσεις. Ο γιατρός αξιολογεί τη διάρκεια και τον συνδυασμό τους, ενώ αποφασίζει αν χρειάζονται εξετάσεις για να διερευνηθούν άλλες πιθανές αιτίες.
Ποια είναι τα συνηθισμένα συμπτώματα ευερέθιστου εντέρου;
Ο κοιλιακός πόνος ή οι κράμπες μπορεί να είναι εντονότερα μετά το φαγητό και να βελτιώνονται μετά την κένωση. Για άλλους ανθρώπους, η ενόχληση συνδέεται με αλλαγή στη συχνότητα των κενώσεων ή στη μορφή των κοπράνων.
Η εικόνα δεν είναι ίδια για όλους. Μπορεί να κυριαρχεί η δυσκοιλιότητα ή η διάρροια, να εναλλάσσονται οι δύο ή να πρόκειται για μη ταξινομημένο υπότυπο.
Στη διάρροια μπορεί να εμφανιστούν υδαρή κόπρανα και αιφνίδια ανάγκη για κένωση. Στη δυσκοιλιότητα, αντίστοιχα, μπορεί να υπάρχει σφίξιμο στην προσπάθεια ή η αίσθηση ότι η κένωση δεν ολοκληρώθηκε.
Το φούσκωμα είναι συχνό και μπορεί να δίνει αίσθημα πληρότητας ή να συνοδεύεται από ορατή διόγκωση της κοιλιάς. Από μόνο του, πάντως, δεν είναι ούτε απαραίτητο για τη διάγνωση ούτε αρκετό για να αποδώσουμε το σύμπτωμα στο ευερέθιστο έντερο.
Μπορεί επίσης να συνυπάρχουν αέρια, βλέννα στα κόπρανα, ναυτία ή κόπωση. Κάποιοι άνθρωποι αναφέρουν οσφυαλγία, πυελικό πόνο ή ενοχλήματα στην ούρηση.
Γιατί άλλες ημέρες είναι καλύτερες;
Τα ενοχλήματα μπορεί να έχουν εξάρσεις και υφέσεις, με καλύτερες και χειρότερες ημέρες. Ορισμένα τρόφιμα ή ποτά, το αλκοόλ, η καφεΐνη, το στρες και το άγχος αναφέρονται ως πιθανοί εκλυτικοί παράγοντες.
Αυτό δεν σημαίνει ότι το ίδιο γεύμα ή ποτό ευθύνεται για κάθε ενόχληση. Η σχέση με όσα τρώμε και πίνουμε είναι μία από τις πληροφορίες που μπορούν να συζητηθούν στο ιατρικό ραντεβού, μαζί με τη συχνότητα και τη διάρκεια των συμπτωμάτων.
Πότε το μοτίβο ταιριάζει με τα διαγνωστικά κριτήρια;
Στα νεότερα διεθνή κριτήρια Rome V της Rome Foundation, ο πόνος ή η ενόχληση πρέπει να επανέρχεται, χωρίς να είναι συνεχής, κατά μέσο όρο τουλάχιστον τρεις ημέρες τον μήνα τους τελευταίους τρεις μήνες. Η έναρξη των συμπτωμάτων πρέπει να ανάγεται τουλάχιστον έξι μήνες πριν από τη διάγνωση.
Επιπλέον, ο πόνος ή η ενόχληση πρέπει να συνδέονται με τουλάχιστον δύο από τα εξής: την αφόδευση, μια αλλαγή στη συχνότητα των κενώσεων ή μια αλλαγή στη μορφή των κοπράνων.
Τα Rome V επανέφεραν την κοιλιακή ενόχληση μαζί με τον πόνο και μείωσαν το όριο συχνότητας σε τρεις ημέρες τον μήνα. Παλαιότερες πηγές που παραμένουν διαθέσιμες περιγράφουν τα προηγούμενα κριτήρια Rome IV και δεν έχουν επικαιροποιηθεί ως προς αυτό το σημείο.
Τα κριτήρια βοηθούν τον γιατρό να αναγνωρίσει το μοτίβο· δεν αντικαθιστούν την αξιολόγηση του ανθρώπου που έχει τα συμπτώματα.
Χρειάζεται εξέταση για να επιβεβαιωθεί;
Δεν υπάρχει μία εξέταση που να επιβεβαιώνει από μόνη της το ευερέθιστο έντερο. Η διάγνωση βασίζεται στο ιστορικό και στα συμπτώματα, με περιορισμένο έλεγχο όπου χρειάζεται, χωρίς να σημαίνει ότι πρέπει πρώτα να αποκλειστεί κάθε πιθανή πάθηση.
Ο γιατρός θα ρωτήσει τι ακριβώς συμβαίνει, πόσο συχνά, από πότε και αν τα ενοχλήματα φαίνεται να σχετίζονται με τα γεύματα ή συγκεκριμένες τροφές. Μπορεί επίσης να εξετάσει την κοιλιά.
Ανάλογα με την εικόνα, εξετάσεις αίματος ή κοπράνων βοηθούν στη διερεύνηση άλλων καταστάσεων, όπως αναιμία, κοιλιοκάκη, λοίμωξη ή φλεγμονώδης νόσος του εντέρου. Σε συμπτώματα με διάρροια μπορεί, μεταξύ άλλων, να εξεταστεί η ανάγκη για έλεγχο κοιλιοκάκης ή για δείκτες φλεγμονής.
Το οικογενειακό ιστορικό, οι προηγούμενες εξετάσεις και τα συμπτώματα που μπορεί να δείχνουν άλλη πάθηση επηρεάζουν την απόφαση για πρόσθετο έλεγχο. Το ευερέθιστο έντερο, άλλωστε, δεν είναι το ίδιο νόσημα με τη φλεγμονώδη νόσο του εντέρου, παρότι ορισμένα ενοχλήματα μπορεί να μοιάζουν.
Ποια σημάδια χρειάζονται άμεση αξιολόγηση;
Αίμα από το ορθό ή στα κόπρανα, μαύρα κόπρανα σαν πίσσα, ανεξήγητη απώλεια βάρους ή αναιμία δεν πρέπει να αποδίδονται αυτόματα στο ευερέθιστο έντερο. Μπορεί να δείχνουν άλλη κατάσταση και χρειάζονται ιατρική αξιολόγηση.
Η αιμορραγία, η ανεξήγητη μεγάλη απώλεια βάρους, ένα σκληρό εξόγκωμα ή πρήξιμο στην κοιλιά, καθώς και ο συνδυασμός δύσπνοιας, αισθήματος παλμών και ωχρότητας χρειάζονται επείγουσα ιατρική εκτίμηση.
Για επίμονα ή ανησυχητικά συμπτώματα, απευθυνθείτε σε γιατρό ή γαστρεντερολόγο. Μια σύντομη καταγραφή του πότε εμφανίζονται, πόσο συχνά συμβαίνουν, πώς είναι οι κενώσεις και αν σχετίζονται με γεύματα μπορεί να διευκολύνει τη συζήτηση στο ραντεβού.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/health/symptomata-eyerethistoy-enteroy-kai-diagnosi/29022
