Νόσος Κρον: συμπτώματα και θεραπεία

Τι είναι η νόσος Crohn

Η νόσος Κρον, που γράφεται και νόσος Crohn, είναι μια χρόνια φλεγμονώδης νόσος του εντέρου. Προκαλεί φλεγμονή στο πεπτικό, δηλαδή στη διαδρομή που ακολουθεί η τροφή από το στόμα έως τον πρωκτό. Μπορεί να επηρεάσει οποιοδήποτε σημείο αυτής της διαδρομής, αλλά συνήθως προσβάλλει το λεπτό έντερο και την αρχή του παχέος εντέρου. Τα συμπτώματα διαφέρουν ανάλογα με το σημείο και τη σοβαρότητα της φλεγμονής.

Η πορεία της δεν είναι ίδια για όλους. Μπορεί να έχεις περιόδους με συμπτώματα, που ονομάζονται εξάρσεις, και περιόδους ύφεσης, όταν τα συμπτώματα υποχωρούν. Μια έξαρση μπορεί να κρατήσει από λίγες ημέρες έως αρκετούς μήνες. Προς το παρόν δεν υπάρχει οριστική ίαση. Υπάρχουν όμως θεραπείες που μειώνουν τη φλεγμονή, ανακουφίζουν τα συμπτώματα και βοηθούν στην πρόληψη επιπλοκών. Η επιλογή γίνεται μαζί με τον γιατρό σου, καθώς καμία θεραπεία δεν είναι κατάλληλη για όλους.

Πώς εξελίσσεται και αν θεραπεύεται

Η νόσος Κρον είναι χρόνια και προς το παρόν δεν θεραπεύεται οριστικά. Τα συμπτώματα συνήθως παρουσιάζουν εξάρσεις και υφέσεις, ενώ μια έξαρση μπορεί να διαρκέσει από λίγες ημέρες έως αρκετούς μήνες. Η θεραπεία μπορεί να μειώσει τη φλεγμονή, να ανακουφίσει τα συμπτώματα και να βοηθήσει στην πρόληψη επιπλοκών.

Συμπτώματα νόσου Crohn

Τα συμπτώματα μπορεί να είναι ήπια ή έντονα. Η διάρροια, οι κράμπες στην κοιλιά και η απώλεια βάρους είναι από τα συχνότερα.

• Διάρροια
• Αίμα ή βλέννα Μπορεί να εμφανιστούν στα κόπρανα.
• Πόνος στην κοιλιά Μπορεί να συνοδεύεται από κράμπες.
• Δυσκοιλιότητα
• Πόνος στον πρωκτό
• Έντονη κόπωση Μπορεί να νιώθεις γενικά αδιαθεσία.
• Μειωμένη όρεξη Μπορεί να υπάρχει και ναυτία.
• Απώλεια βάρους
• Πυρετός
• Πόνος στις αρθρώσεις
• Ενοχλήσεις στα μάτια Πόνος ή κοκκίνισμα.
• Δερματικές αλλαγές Εξανθήματα ή κόκκινα, ευαίσθητα εξογκώματα κάτω από το δέρμα.

Τα συμπτώματα συνήθως έρχονται και φεύγουν, με εξάρσεις και υφέσεις. Στα παιδιά μπορεί να παρατηρηθεί μικρότερη ανάπτυξη από την αναμενόμενη ή καθυστέρηση της εφηβείας. Μπορεί επίσης να υπάρχει αναιμία, δηλαδή λιγότερα ερυθρά αιμοσφαίρια από το φυσιολογικό.

Τα ίδια συμπτώματα μπορεί να έχουν και άλλες αιτίες. Αν σε ανησυχούν, συζήτησέ τα με τον γιατρό σου.

Αιτίες νόσου Crohn και παράγοντες κινδύνου

Η ακριβής αιτία δεν είναι γνωστή. Πιθανό ρόλο έχουν τα γονίδια, οι μη φυσιολογικές αντιδράσεις του ανοσοποιητικού και το μικροβίωμα, δηλαδή οι μικροοργανισμοί που ζουν στο έντερο. Μια πιθανή εξήγηση είναι η αυτοάνοση αντίδραση, κατά την οποία το ανοσοποιητικό επιτίθεται σε υγιή κύτταρα του οργανισμού. Το άγχος και συγκεκριμένες τροφές δεν προκαλούν τη νόσο, αλλά μπορεί να επιδεινώσουν τα συμπτώματα.

Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο

• Γονέας, παιδί ή αδελφός με νόσο Κρον.
• Κάπνισμα.
• Ορισμένα φάρμακα, όπως αντιβιοτικά, αντισυλληπτικά χάπια και μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη, μπορεί να αυξάνουν ελαφρώς την πιθανότητα εμφάνισης.
• Διατροφή με πολλά λιπαρά μπορεί να αυξάνει ελαφρώς την πιθανότητα εμφάνισης.

Πώς γίνεται η διάγνωση

Δεν υπάρχει μία μόνο εξέταση που να επιβεβαιώνει τη νόσο Κρον. Ο γιατρός σου θα ρωτήσει για τα συμπτώματα, το ιατρικό και το οικογενειακό ιστορικό σου και θα εξετάσει την κοιλιά σου. Μπορεί να χρειαστεί παραπομπή σε ειδικό και συνδυασμός εξετάσεων. Η διάγνωση συχνά χρειάζεται χρόνο, επειδή τα συμπτώματα μοιάζουν με άλλες παθήσεις.

• Εξετάσεις αίματος.
• Εξετάσεις δείγματος κοπράνων.
• Κολονοσκόπηση, με λεπτό σωλήνα με κάμερα για τον έλεγχο του εντέρου.
• Ενδοσκόπηση ανώτερου πεπτικού ή γαστροσκόπηση.
• Βιοψία, δηλαδή λήψη μικρού δείγματος ιστού από το πεπτικό.
• Μαγνητική ή αξονική τομογραφία.
• Υπερηχογράφημα.
• Ακτινογραφικός έλεγχος ανώτερου πεπτικού με βάριο, ένα υγρό που βοηθά να φαίνεται καλύτερα το πεπτικό στις ακτινογραφίες.

Θεραπεία νόσου Crohn

Η θεραπεία στοχεύει στη μείωση της φλεγμονής, στην πρόληψη των εξάρσεων και στη διατήρηση της ύφεσης. Ο γιατρός σου επιλέγει την αντιμετώπιση μαζί σου, ανάλογα με τις ανάγκες σου. Οι επιλογές περιλαμβάνουν φάρμακα, ειδική διατροφική υποστήριξη και χειρουργική επέμβαση. Αν δεν απορροφάς αρκετά θρεπτικά συστατικά, μπορεί να χρειαστούν συμπληρώματα και βιταμίνες με καθοδήγηση του γιατρού σου.

• Φαρμακευτική αντιμετώπισηΧρησιμοποιούνται φάρμακα που μειώνουν τη φλεγμονή, πολλά από τα οποία περιορίζουν τη δραστηριότητα του ανοσοποιητικού. Ο γιατρός μπορεί επίσης να επιλέξει αντιδιαρροϊκά ή, αν υπάρχει λοίμωξη, αντιβιοτικά.
• Ανάπαυση του εντέρουΣε σοβαρά συμπτώματα μπορεί να χρειαστεί ειδική υγρή διατροφή ή προσωρινή αποχή από τροφή και υγρά, μόνο με ιατρική καθοδήγηση. Η θρέψη εξασφαλίζεται με ειδικά υγρά, σωλήνα σίτισης ή ενδοφλέβια υποστήριξη.
• Χειρουργική επέμβασηΜπορεί να χρειαστεί για επιπλοκές ή όταν οι άλλες θεραπείες δεν βοηθούν αρκετά. Περιλαμβάνει αφαίρεση κατεστραμμένου τμήματος του πεπτικού.
• Διατροφική υποστήριξηΟ γιατρός σου μπορεί να προτείνει προσαρμογές στη διατροφή και, αν χρειάζονται, συμπληρώματα θρεπτικών συστατικών και βιταμίνες.

Τη θεραπεία και τη δόση κάθε φαρμάκου τις ορίζει ο γιατρός σου. Μην ξεκινάς και μη σταματάς φάρμακα μόνος σου.

Τι μπορείς να κάνεις μόνος σου

• Ακολούθησε μια υγιεινή, ισορροπημένη διατροφή.
• Κράτα ημερολόγιο τροφών για να εντοπίζεις ποιες φαίνεται να επιδεινώνουν τα συμπτώματά σου.
• Συζήτησε με τον γιατρό σου αν σε βοηθά να αποφεύγεις ανθρακούχα ποτά ή τροφές με πολλές φυτικές ίνες.
• Προτίμησε μικρότερα και συχνότερα γεύματα.
• Πίνε περισσότερα υγρά, σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού σου.

Επιπλοκές νόσου Crohn

• Εντερική απόφραξη, δηλαδή μπλοκάρισμα του εντέρου.
• Συρίγγια, δηλαδή μη φυσιολογικές συνδέσεις ανάμεσα σε τμήματα του σώματος.
• Αποστήματα, δηλαδή θύλακες λοίμωξης γεμάτοι πύον.
• Ραγάδες πρωκτού, μικρά σκισίματα που μπορεί να προκαλούν φαγούρα, πόνο ή αιμορραγία.
• Έλκη, δηλαδή ανοιχτές πληγές στο στόμα, στο έντερο, στον πρωκτό ή στο περίνεο, την περιοχή ανάμεσα στα γεννητικά όργανα και τον πρωκτό.
• Υποθρεψία, όταν ο οργανισμός δεν λαμβάνει αρκετά θρεπτικά συστατικά.
• Φλεγμονή στις αρθρώσεις, στα μάτια ή στο δέρμα.
• Αιμορραγία που μπορεί να απειλήσει τη ζωή.

Πότε χρειάζεσαι άμεσα βοήθεια

Πότε να δεις γιατρό σύντομα

• Ζήτησε επείγουσα ιατρική αξιολόγηση αν τα κόπρανά σου είναι μαύρα ή σκούρα κόκκινα ή έχεις διάρροια με αίμα.
• Κλείσε ραντεβού αν ανησυχείς ότι μπορεί να έχεις νόσο Κρον.
• Αν έχεις ήδη διάγνωση, επικοινώνησε με τον γιατρό σου όταν τα συμπτώματα χειροτερεύουν ή η θεραπεία δεν βοηθά.

Ποιος γιατρός: Γαστρεντερολόγος. Εφημερεύοντα νοσοκομεία σήμερα

Συχνές ερωτήσεις για τη νόσο Crohn