Στην Ευρώπη, οι νέοι ενήλικες μεταθέτουν όλο και περισσότερο την αποχώρησή τους από το πατρικό σπίτι, με τη μέση ηλικία ανεξαρτητοποίησης να διαμορφώνεται στα 26,6 έτη. Στην Ελλάδα, η μέση ηλικία ανεβαίνει στα 30,6 έτη.
Οι οικονομικές πιέσεις, με βασικότερη την άνοδο του κόστους στέγασης, αναδεικνύονται σε κύρια αιτία της τάσης σε πρόσφατη έρευνα: το 59% των συμμετεχόντων εκτιμά πως σήμερα είναι δυσκολότερο να φύγει κάποιος από το πατρικό του. Οι άνδρες μένουν με τους γονείς τους για περισσότερο καιρό από τις γυναίκες, ενώ αρκετοί νέοι επιστρέφουν στο σπίτι για οικονομικούς ή ψυχολογικούς λόγους. Η εικόνα αυτή φανερώνει πόσο ευάλωτη είναι η ανεξαρτησία στη σύγχρονη εποχή.
Οι νέοι ενήλικες στην Ευρώπη αποχωρούν ολοένα και αργότερα από το πατρικό τους, μια πραγματικότητα γνώριμη και στην Ελλάδα. Η τάση αφορά και τη Γαλλία, φέρνοντας στο προσκήνιο μια δυσκολία που αντιμετωπίζουν χώρες σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Τα δεδομένα της Eurostat για το 2023 καταγράφουν μέση ηλικία αποχώρησης από το πατρικό τα 30,6 έτη για τους νέους στην Ελλάδα. Για την Ε.Ε., η αντίστοιχη ηλικία ανέρχεται στα 26,3 έτη.
Κοινωνικές μεταβολές: Για ποιους λόγους οι νέοι μένουν περισσότερο στο πατρικό τους;
Ιταλική πλατφόρμα ψυχολογικής υποστήριξης εξέτασε επίσημα ευρωπαϊκά στοιχεία της τελευταίας δεκαετίας και παράλληλα ρώτησε 1.500 Γάλλους για τον χρόνο και τον τρόπο που φεύγουν από το πατρικό τους. Τα ευρήματα δείχνουν πως η ανεξαρτησία στην Ευρώπη δεν καθορίζεται μόνο από τις παραδόσεις και τα γνωστά στερεότυπα, αλλά επηρεάζεται και από οικονομικά εμπόδια, τα οποία διαφέρουν σημαντικά μεταξύ των χωρών.
Σύμφωνα με το πρώτο εύρημα, η μέση ηλικία κατά την οποία οι νέοι αυτονομούνται στην Ευρώπη είναι τα 26,6 έτη. Ο αριθμός αυτός, ωστόσο, δεν αποτυπώνει τις μεγάλες αποκλίσεις ανάμεσα στα κράτη. Στη Φινλανδία η αποχώρηση από το πατρικό γίνεται στα 21,4 έτη, ενώ στο Μαυροβούνιο οι νέοι περιμένουν έως τα 33,3. Πρόκειται για διαφορά δώδεκα ετών ανάμεσα στον ευρωπαϊκό Βορρά και τον Νότο.
Πέρα από τις γεωγραφικές διαφορές, η μελέτη δείχνει μια σταθερή τάση σε όλη την Ευρώπη: οι άνδρες μένουν στο πατρικό τους σπίτι συστηματικά περισσότερο από τις γυναίκες. Αυτό πιθανώς αντικατοπτρίζει το γεγονός ότι οι γυναίκες συχνά ενθαρρύνονται να ανεξαρτητοποιηθούν και να αναλάβουν ευθύνες νωρίτερα, ενώ οι άνδρες απολαμβάνουν μεγαλύτερη ανοχή και κατανόηση από την οικογένεια.
Το κόστος ζωής ως εμπόδιο στην οικονομική ανεξαρτησία
Για την πλειονότητα των συμμετεχόντων, χωρίς διαφορά ανάλογα με το φύλο, η αποχώρηση από το πατρικό είναι σήμερα δυσκολότερη σε σχέση με παλαιότερα: αυτή είναι η άποψη του 59%. Βασικός παράγοντας είναι η απότομη αύξηση των εξόδων στέγασης. Σύμφωνα με τη Statista, οι τιμές των ακινήτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση σημείωσαν άνοδο 50% από το 2015 έως το 2023, αποθαρρύνοντας ακόμη και νέους με ισχυρή αποφασιστικότητα να αποκτήσουν οικονομική αυτονομία. Οι οικονομικές συνθήκες συμβάλλουν στις διαφορετικές εικόνες που παρατηρούνται στις ευρωπαϊκές χώρες.
Οι οικονομικές πιέσεις δεν εμποδίζουν μόνο τους νέους να φύγουν από το πατρικό· κάνουν και αρκετούς να γυρίσουν σε αυτό. Στη Γαλλία, το ένα πέμπτο των νέων επιστρέφει στους γονείς του αφού έχει προηγουμένως ζήσει μόνο του. Στους περισσότερους, η επιστροφή οφείλεται σε οικονομικούς λόγους. Ένα τρίτο, ωστόσο, γυρίζει επειδή βιώνει μοναξιά ή άγχος και αναζητά την προστασία της οικογενειακής εστίας.
Η τάση αυτή ενισχύθηκε μετά την πανδημία και αναδεικνύει πόσο εύκολα κλονίζεται η ανεξαρτησία μπροστά σε οικονομικές ή προσωπικές δυσκολίες. Έτσι, η διαμονή στο πατρικό δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως αποτυχία, αλλά ως πρακτική λύση απέναντι στις πιέσεις.
Βασικά συμπεράσματα για την ανεξαρτητοποίηση των νέων
- Οι νέοι στην Ευρώπη φεύγουν αργότερα από το πατρικό, με τη μέση ηλικία ανεξαρτητοποίησης να είναι 26,6 έτη, έναντι 30,6 ετών στην Ελλάδα.
- Η άνοδος του κόστους στέγασης αποτελεί τον κύριο λόγο της καθυστέρησης, ενώ το 59% των νέων θεωρεί πλέον δυσκολότερη την αποχώρηση από το σπίτι.
- Οι άνδρες μένουν στο πατρικό περισσότερο από τις γυναίκες, οι οποίες συχνά ενθαρρύνονται να αυτονομηθούν νωρίτερα.
- Οι οικονομικές πιέσεις οδηγούν πολλούς νέους πίσω στο πατρικό· το 20% των Γάλλων δηλώνει ότι επέστρεψε μετά από διάστημα ανεξάρτητης διαβίωσης.
- Η τάση έγινε εντονότερη μετά την πανδημία, καταδεικνύοντας πόσο εύθραυστη είναι η ανεξαρτησία σε περιόδους κρίσης.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/psychologia/aytonomia-i-apiasti-proklisi-ton-neon-eyropaion-na-egkataleipsoyn-to-patriko-toys/11771
