Το άρθρο εξετάζει την επαγγελματική εξουθένωση (burnout), μια κατάσταση σοβαρής ψυχικής, σωματικής και συναισθηματικής κόπωσης, η οποία προκαλείται από το χρόνιο άγχος και αφορά πολλούς εργαζομένους. Η εξάντληση, η απουσία κινήτρου, η ευερεθιστότητα και οι αλλαγές στη διάθεση συγκαταλέγονται στα βασικά προειδοποιητικά σημάδια.
Αυξημένη ευαλωτότητα εμφανίζουν τα άτομα με ΔΕΠΥ και αυτισμό, που καλούνται να αντιμετωπίζουν διαρκώς δυσκολίες στις εκτελεστικές λειτουργίες. Παράλληλα, επισημαίνεται η σημασία της ανάπαυσης και ο ρόλος του τρόπου ζωής, ενώ οι αναγνώστες καλούνται να εντοπίσουν τα συμπτώματα και να μεριμνήσουν για την υγεία τους.
Η αίσθηση ότι είστε εξαντλημένοι, καταβεβλημένοι και κουρασμένοι δεν είναι ασυνήθιστη. Το burnout, όπως αποκαλείται η επαγγελματική εξουθένωση, αποτελεί κατάσταση έντονης πνευματικής, σωματικής και συναισθηματικής εξάντλησης, η οποία προκαλείται από το χρόνιο άγχος και είναι ιδιαίτερα διαδεδομένη.
Η Mental Health UK αναφέρει ότι κατά το τελευταίο έτος το 91% των ενηλίκων στο Ηνωμένο Βασίλειο αντιμετώπισε υψηλό ή ακραίο άγχος.
Οι ειδικοί εξηγούν πως, όταν οι απαιτήσεις μιας εργασίας είναι περισσότερες από τους διαθέσιμους πόρους του εργαζομένου, η πίεση μπορεί με τον καιρό να υπερβεί τις αντοχές του, να τον εξαντλήσει και τελικά να τον οδηγήσει σε κατάρρευση.
Όπως προσθέτουν, η εξουθένωση εμφανίζεται συχνά όταν συσσωρεύονται ή συγκρούονται οι υποχρεώσεις: ο χρόνος για ανάπαυση περιορίζεται, το ψυχικό βάρος αυξάνεται και οι υπερβολικές προσδοκίες ενδέχεται να γίνουν ασφυκτικές.
Burnout: Πώς αναγνωρίζεται η επαγγελματική εξουθένωση
Παρότι δεν αναγνωρίζεται ως επίσημη ιατρική διάγνωση, η εξουθένωση μπορεί να γίνει αντιληπτή μέσα από έντονο άγχος και πλήρη απώλεια ενέργειας.
Το burnout μπορεί να αφήσει κάποιον εξαντλημένο, συναισθηματικά απομακρυσμένο, χωρίς διάθεση για δράση και ανίκανο να λειτουργήσει. Ιδιαίτερα δυσανάλογη είναι η επιβάρυνση για άτομα με ΔΕΠΥ και αυτισμό.
Συχνά, τα άτομα αυτά βρίσκονται για μεγάλο διάστημα υπό στρες, καθώς χρειάζεται διαρκώς να αντισταθμίζουν ή να καλύπτουν δυσκολίες στις εκτελεστικές λειτουργίες τους, όπως στην οργάνωση και τη συγκέντρωση. Έτσι, ενδέχεται να περνούν πιο εύκολα από επαναλαμβανόμενες περιόδους υπερφόρτωσης και εξουθένωσης.
Μπορούμε να εντοπίσουμε τόσο τα συμπτώματα όσο και τους παράγοντες που συμβάλλουν στην εξουθένωση. Σε αυτά μπορεί να περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, η αδιάκοπη κόπωση και οι ενοχές όταν δεν έχουμε διάθεση για κοινωνικές επαφές.
Ποια συμπτώματα συνδέονται με το burnout
Η εμπειρία της εξουθένωσης δεν είναι ίδια για όλους, ωστόσο υπάρχουν ορισμένες ενδείξεις που παρατηρούνται συχνά.
Ενδεικτικά, μπορεί να αισθάνεστε ασυνήθιστα κουρασμένοι ή να δυσκολεύεστε να κοιμηθείτε, παρότι νιώθετε κόπωση, ενώ παράλληλα να είστε πιο ευερέθιστοι.
Στα πιθανά σημάδια ανήκουν ακόμη οι μεταπτώσεις στη διάθεση, η μειωμένη όρεξη για εργασία, η πτώση της παραγωγικότητας και το αίσθημα απομάκρυνσης.
Η εξουθένωση είναι δυνατό να παρουσιαστεί οποιαδήποτε στιγμή μέσα στο έτος, αλλά παρατηρείται συχνότερα τον χειμώνα. Αυτό αποδίδεται στη φυσική τάση για εσωστρέφεια την εποχή αυτή, λόγω ορμονικών μεταβολών που σχετίζονται με λιγότερο ηλιακό φως και αλλαγές στον ύπνο.
Οι ενοχές που συνοδεύουν την εξουθένωση
Αρκετοί αισθάνονται τύψεις, επειδή ανησυχούν πως θα απογοητεύσουν τους γύρω τους αν αναπαυθούν ή πάρουν άδεια. Σε πρόσφατη έρευνα της Expedia, το 50% των ανθρώπων δήλωσε ότι θεωρεί πως πρέπει να ζητήσει συγγνώμη όταν παίρνει την ετήσια άδειά του.
Συχνές εκδηλώσεις της εξουθένωσης είναι και οι επίμονες σκέψεις ότι δεν προσφέρουμε αρκετά ή ότι δεν είμαστε «αρκετά καλοί», ακόμη κι όταν έχουμε εξαντληθεί.
Οι επιπτώσεις της εξουθένωσης στο σώμα
Η σωματική κόπωση αποτελεί επίσης συχνή ένδειξη burnout. Όταν ο οργανισμός εξασθενεί από την εξάντληση, μπορεί να επηρεαστούν το ανοσοποιητικό σύστημα και η ενέργεια, αλλά και η επιδερμίδα και η υγεία του εντέρου.
Πόνοι στο στομάχι, σπυράκια, συχνότερα κρυολογήματα και βήχας είναι ορισμένα συμπτώματα που μπορεί να εμφανιστούν. Τέτοιες ενδείξεις υποδηλώνουν ότι το σώμα χρειάζεται ανάπαυση.
Ο τρόπος ζωής μπορεί να επιβαρύνει περαιτέρω τις σωματικές εκδηλώσεις της εξουθένωσης. Για να περιοριστεί ο κίνδυνος επιδείνωσης, είναι χρήσιμο να αξιολογήσουμε ξανά τη διατροφή, την πρόσληψη υγρών και τις συνήθειες ύπνου.
Τα βασικά σημεία για το burnout
- Το χρόνιο άγχος προκαλεί την επαγγελματική εξουθένωση (burnout), η οποία χαρακτηρίζεται από πνευματική, σωματική και συναισθηματική εξάντληση.
- Μεταξύ των κύριων ενδείξεων βρίσκονται η έντονη κόπωση, η απουσία κινήτρου, η ευερεθιστότητα και οι μεταπτώσεις της διάθεσης.
- Οι δυσκολίες στις εκτελεστικές λειτουργίες καθιστούν τα άτομα με ΔΕΠΥ και αυτισμό ιδιαίτερα ευάλωτα στην εξουθένωση.
- Οι αυξημένες υποχρεώσεις κάνουν συχνότερη την εξουθένωση, η οποία ενδέχεται να συνοδεύεται από σωματικές εκδηλώσεις, όπως πόνοι και κρυολογήματα.
- Πολλοί φοβούνται ότι θα απογοητεύσουν τους άλλους και νιώθουν ενοχές όταν χρειάζονται χρόνο για ξεκούραση.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/psychologia/burnout-ta-simadia-poy-apokalyptoyn-oti-kindyneyeis/14729
