Ο καθηγητής Γ. Σακκάς του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας αναδεικνύει τις μη ορατές απειλές για την υγεία των πυροσβεστών: πέρα από τις φλόγες, κατά την κατάσβεση εκτίθενται σε θερμότητα και ρύπανση, με σοβαρές συνέπειες.
Κατά τον καθηγητή, η έντονη θερμική καταπόνηση και η έκθεση στον καπνό ενδέχεται να πλήξουν την καρδιοαναπνευστική υγεία και τη λειτουργία των νεφρών. Για την πρόληψη, εισηγείται συγκεκριμένα μέτρα, μεταξύ των οποίων προγραμματισμένα διαλείμματα και τακτική αναπλήρωση υγρών, για την προστασία των πυροσβεστών μετά τις επικίνδυνες επιχειρήσεις.
«Κάθε καλοκαίρι οι πυροσβέστες δίνουν μια άνιση μάχη: όχι μόνο με τις φλόγες, αλλά και με τη θερμότητα και τη ρύπανση που δημιουργούν οι μεγάλες πυρκαγιές. Πίσω από τις εικόνες της κατάσβεσης κρύβεται ένας σοβαρός, λιγότερο ορατός κίνδυνος: η επιβάρυνση της καρδιοαναπνευστικής υγείας και, ιδιαίτερα, της νεφρικής λειτουργίας».
Αυτή την επισήμανση έκανε στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο κ. Γιώργος Σακκάς, καθηγητής στο ΤΕΦΑΑ του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, αναφερόμενος στη θερμότητα, τον καπνό και την «αόρατη» απειλή για την υγεία και τους νεφρούς των πυροσβεστών. Όπως εξήγησε, βασίζεται σε επιστημονικές μελέτες του πανεπιστημίου.
Όπως σημειώνει ο κ. Σακκάς, η εργασία επί πολλές ώρες σε υψηλές θερμοκρασίες, με βαρύ προστατευτικό εξοπλισμό, επιβαρύνει σημαντικά θερμικά τον οργανισμό. Η εφίδρωση είναι ο τρόπος με τον οποίο το σώμα αποβάλλει θερμότητα, αλλά όταν τα υγρά και οι ηλεκτρολύτες που χάνονται δεν αναπληρώνονται επαρκώς, προκαλούνται αφυδάτωση και μείωση του όγκου αίματος. Έτσι, όπως αναφέρει, μειώνεται η αιμάτωση των νεφρών και μεγαλώνει ο κίνδυνος οξείας νεφρικής βλάβης.
Όταν η ζέστη συνοδεύεται από έντονη μυϊκή προσπάθεια, η επιβάρυνση μπορεί να είναι μεγαλύτερη και να εκδηλωθεί με κράμπες, θερμική εξάντληση ή και θερμοπληξία. Σε ιδιαίτερα σοβαρές περιπτώσεις, η μυϊκή καταπόνηση ενδέχεται να προκαλέσει ραβδομυόλυση, κατά την οποία προϊόντα από τη διάσπαση των μυών επιβαρύνουν τους νεφρούς.
Επηρεάζει η ρύπανση από τις πυρκαγιές μόνο τους πνεύμονες; Ο καθηγητής του ΤΕΦΑΑ του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας απαντά πως «ο καπνός από τις δασικές πυρκαγιές είναι ένα σύνθετο μείγμα μικροσωματιδίων (PM2.5), μονοξειδίου του άνθρακα, ερεθιστικών αερίων και χημικών ενώσεων από καύση ξύλου, πλαστικών και άλλων υλικών. Είναι γνωστό ότι αυτά τα σωματίδια επιδεινώνουν το άσθμα, αυξάνουν τη φλεγμονή και επιβαρύνουν την καρδιά. Όμως ολοένα και περισσότερα δεδομένα δείχνουν ότι η εισπνοή τους μπορεί να πυροδοτήσει συστηματική φλεγμονή και οξειδωτικό στρες, μηχανισμούς που επηρεάζουν και τους νεφρούς, ειδικά όταν συνυπάρχει αφυδάτωση.
Η ζέστη «στεγνώνει» τους νεφρούς και περιορίζει την αιμάτωσή τους, ενώ ο καπνός επιβαρύνει το σώμα με φλεγμονή. Μαζί, οι δύο παράγοντες ενδέχεται να αυξήσουν την ευαλωτότητα των νεφρών, ιδίως όταν οι πυροσβέστες συμμετέχουν σε επαναλαμβανόμενες επιχειρήσεις μέσα στην ίδια αντιπυρική περίοδο. Η επαναλαμβανόμενη οξεία επιβάρυνση δεν είναι χωρίς συνέπειες, καθώς μπορεί μακροπρόθεσμα να αυξήσει τον κίνδυνο χρόνιας νεφρικής νόσου».
Για την πρόληψη, ο καθηγητής αναφέρει πως «η προστασία των πυροσβεστών χρειάζεται πρακτικές λύσεις: οργανωμένα διαλείμματα, σκιερούς/δροσερούς χώρους αποκατάστασης, συστηματική ενυδάτωση με σωστή αναπλήρωση ηλεκτρολυτών, εκπαίδευση στην αναγνώριση συμπτωμάτων θερμικής καταπόνησης (ζάλη, σύγχυση, έντονη κόπωση), αλλά και παρακολούθηση δεικτών υγείας πριν και μετά από περιόδους υψηλού φορτίου. Η απλή παρατήρηση του χρώματος των ούρων, η καταγραφή βάρους πριν/μετά τη βάρδια και η έγκαιρη ιατρική εκτίμηση όταν υπάρχουν συμπτώματα μπορούν να κάνουν τη διαφορά.
Οι πυροσβέστες σώζουν ανθρώπους και προστατεύουν περιουσίες. Οφείλουμε κατ’ ελάχιστον να μεριμνούμε για την υγεία τους με συστηματικό και τεκμηριωμένο τρόπο, ώστε να γυρίζουν ασφαλείς όχι μόνο από τη φωτιά, αλλά και από τις “αόρατες” συνέπειές της».
ΑΠΕ-ΜΠΕ
Συνοπτική παρουσίαση
- Ο Γ. Σακκάς από το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας αναφέρεται στους λιγότερο ορατούς κινδύνους για τους πυροσβέστες, ανάμεσά τους τη θερμότητα και τη ρύπανση που προκαλούν οι πυρκαγιές.
- Η αυξημένη θερμική καταπόνηση και η εισπνοή καπνού μπορεί να προκαλέσουν σοβαρά προβλήματα στην καρδιοαναπνευστική υγεία και τη λειτουργία των νεφρών.
- Η σωματική προσπάθεια σε υψηλή θερμοκρασία μπορεί να συνδεθεί με αφυδάτωση, κράμπες και θερμική εξάντληση.
- Τα επιβλαβή μικροσωματίδια που περιέχονται στον καπνό των πυρκαγιών εντείνουν αναπνευστικά και καρδιαγγειακά προβλήματα και μπορεί να επηρεάσουν τους νεφρούς.
- Για την πρόληψη, ο καθηγητής εισηγείται διαλείμματα με οργάνωση, τακτική ενυδάτωση και εκπαίδευση ώστε να αναγνωρίζονται τα σημάδια θερμικής καταπόνησης.
- Η φροντίδα της υγείας των πυροσβεστών έχει καθοριστική σημασία για την ασφάλειά τους στις επικίνδυνες αποστολές και μετά την ολοκλήρωσή τους.
Το άρθρο στο ygeiax.gr: https://www.ygeiax.gr/news/oi-aoratoi-kindynoi-gia-tin-ygeia-ton-pyrosveston-symfona-me-ton-kathigiti-toy-panepistimioy-thessalias-g-sakka/22721
